Poseł Piotr Król złożył interpelację nr 32349, natomiast posłanka Elżbieta Nawrocka złożyła interpelację nr 32611, obie w sprawie zwiększenia bezpieczeństwa na polskich drogach. W imieniu adresata ministra infrastruktury i rozwoju odpowiedzi udzielił Zbigniew Rynasiewicz, sekretarz stanu w Ministerstwie Infrastruktury i Rozwoju. Poruszone zagadnienie to - przydrożne drzewa i ich wpływ na bezpieczeństwo. Czy resort w uzgodnieniu z Ministerstwem Środowiska ma w planach podjęcie inicjatyw, aby uporać się kwestią przydrożnych drzew poza obszarami leśnymi. Zbigniew Rynasiewicz, odpowiadając wskazał na fakt, iż dzięki zieleni przydrożnej chronieni są użytkownicy dróg przed oślepianiem; same drogi przed zawiewaniem i zaśnieżaniem, a przyległe terenu przed nadmiernym hałasem, zanieczyszczeniem powietrza, wody i gleby. Minister szczegółowo omówił intencje obowiązujących przepisów i podsumował: kwestie zezwoleń na usuwanie drzew z pasa drogowego, w tym obowiązku prowadzenia nasadzeń regulują przepisy ustawy o ochronie przyrody, których ewentualna zmiana nie znajduje się w zakresie właściwości ministra właściwego do spraw transportu lecz we właściwości ministra właściwego do spraw środowiska.
Interpelacja nr 32349
do ministra infrastruktury i rozwoju
w sprawie zwiększenia bezpieczeństwa na polskich drogach
Szanowna Pani Minister!
Polskie drogi są uznawane za jedne z najbardziej niebezpiecznych w Europie. Jedną z przyczyn są rosnące przy drogach drzewa. W kujawsko-pomorskim co piąta ofiara wypadku ginie po kolizji z drzewem.
Raport Najwyższej Izby Kontroli wskazuje konieczność działania w tym zakresie by ofiar było mniej. Według raportu w 2014 roku w województwie kujawsko-pomorskim miało miejsce 1444 wypadki, w których zginęło 179 osób, a ponad 1100 odniosło rany. W tym 37 zabitych i 87 rannych to ofiary przydrożnych drzew.
Oczywiście nie chodzi tu o drogi przecinające lasy. Na uwadze mam oczywiście drogi, które są budowane poza obszarem zabudowanym, a wzdłuż których rosną pojedyncze drzewa. Często manewr kierowcy próbującego ratować się przed kolizją z innym pojazdem kończy się na drzewie. Wypadki niejednokrotnie również wynikają z nieprzystosowania prędkości pojazdu do warunków panujących na drodze tym niemniej jednak drzewa przydrożne mają wpływ na bezpieczeństwo.
Wszystko powinno odbyć się zgodnie z poszanowaniem przyrody i w konsultacji instytucjami odpowiedzialnymi za ochronę środowiska. Za każde wycięte drzewo powinno być zasadzone nowe, jednak nie przy drodze.
W związku z zaistniałym problemem proszę Panią Minister o odpowiedz na następujące pytanie:
Czy w planach Ministerstwa Infrastruktury w uzgodnieniu z Ministerstwem Środowiska jest podjęcie jakiś inicjatyw aby uporać się z kwestią przydrożnych drzew poza obszarami leśnymi?
Odpowiedź na interpelację nr 32349
w sprawie zwiększenia bezpieczeństwa na polskich drogach
Warszawa, 19-05-2015
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację posła Piotra Króla nr 32349 z dnia 24 kwietnia 2015 r. w sprawie drzew rosnących przy drogach publicznych, przedstawiam następujące informacje.
Zgodnie z art. 4 pkt. 22 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2015 r. poz. 460), zieleń przydrożna jest to roślinność umieszczona w pasie drogowym, mająca na celu w szczególności:
- ochronę użytkowników drogi przed oślepianiem przez pojazdy nadjeżdżające z kierunku przeciwnego;
- ochronę drogi przed zawiewaniem i zaśnieżaniem;
- ochronę przyległego terenu przed nadmiernym hałasem, zanieczyszczeniem powietrza, wody i gleby.
Zieleń przydrożna ma zatem na celu m.in. ograniczenie wzajemnego negatywnego oddziaływania drogi i środowiska, a zatem inwestycji szczególnie szkodliwych dla środowiska i zdrowia ludzi albo mogących pogorszyć stan środowiska. Ponadto należy pamiętać, iż zieleń taka chroni również przed nadmiernym hałasem, wibracjami, zanieczyszczeniami powietrza, wody i gleb. Zaś w myśl art. 20 ww. ustawy do obowiązków zarządcy drogi należy w szczególności utrzymywanie zieleni przydrożnej, w tym sadzenie i usuwanie drzew oraz krzewów. Zasady umieszczania drzew przy drodze określa rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (Dz. U. z 1999 r. nr 43, poz. 430 z późn. zm.). Zgodnie z § 52 ust. 2 ww. rozporządzenia zieleń w pasie drogowym nie powinna zagrażać bezpieczeństwu uczestników ruchu, ograniczać wymaganego pola widoczności, skrajni drogi oraz utrudniać utrzymania drogi. W myśl natomiast § 53 ust. 3 odległość pnia drzewa od krawędzi jezdni nie powinna być mniejsza niż 3,0 m, a w wypadku przebudowy albo remontu drogi dopuszcza się mniejszą odległość, jeśli będą spełnione pozostałe warunki określone w rozporządzeniu. Jednocześnie należy pamiętać, iż większość dróg jak również drzew była budowana i sadzona kilkadziesiąt lat temu. Wówczas natężenie ruchu drogowego było znacznie mniejsze tym samym budowane wtedy drogi miały inne parametry techniczne, a sposób rozmieszczenia wzdłuż nich drzew był dostosowany do mniejszego ruchu. Nie zagrażało to wtedy bezpieczeństwu uczestników ruchu.
Dodatkowo należy zauważyć, iż przepisy § 128-130 ww. rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie, dopuszcza stosowanie barier ochronnych w miejscach niebezpiecznych dla ruchu. W szczególności, dotyczy to sytuacji kiedy przy krawędzi korony drogi znajduje się obiekt lub przeszkoda, której odległość od krawędzi pasa awaryjnego jest mniejsza niż podana w przepisach dla drogi o określonej klasie. Wymieniony zakres stosowania barier nie obejmuje wszystkich przypadków i miejsc, w których powinny być one montowane. Jednocześnie rozporządzenie przewiduje w miejscach szczególnie niebezpiecznych możliwość zastosowania środków nietypowych do jakich zalicza się osłony energochłonne. Osłony energochłonne mogą również stanowić wspomaganie zabezpieczeń powszechnie stosowanych. Decyzję o tym, czy i na którym odcinku drogi należy zainstalować bariery ochronne lub osłony energochłonne podejmuje zarządca drogi lub działający w jego imieniu projektant.
Kwestie usuwania drzew lub krzewów regulują przepisy ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2013 r. poz. 627 z późn. zm.). Zgodnie z art. 86 ust. 1 pkt 5 ustawy o ochronie przyrody w przypadku drzew, które zagrażają bezpieczeństwu ruchu drogowego nie pobiera się opłat za ich usunięcie. Natomiast konieczne jest uzyskanie zezwolenia wydanego przez wójta, burmistrza albo prezydenta miasta na wniosek posiadacza nieruchomości na usunięcie tych drzew lub krzewów. Zatem w ustawie o ochronie przyrody zasadą jest odpłatność za wycięcie drzewa, zaś wyjątki związane z nieodpłatnym usunięciem drzew określa art. 86 ww. ustawy. Jednakże ocena, co stanowi zagrożenie bezpieczeństwa ruchu drogowego i czy faktycznie dane drzewo zagraża należy tylko i wyłącznie do organu zezwalającego na usunięcie danego drzewa. Zatem występuje tu pewien element ocenny, który w każdym przypadku powinien być wnikliwie rozważony. Należy ponadto pamiętać, iż interesem publicznym jest zarówno wycięcie drzew jak i ich zachowanie. Zaś organ wydający decyzje musi rozważyć w odniesieniu do każdego indywidualnie określonego drzewa, które argumenty przeważają i czy jest możliwe ich pogodzenie. Jednocześnie należy zauważyć, iż usunięcie drzew rosnących przy drogach jako sprawców wypadków drogowych może również prowadzić do rozwijania większych prędkości na drodze publicznej, utrudniać kierowcom obserwację ukształtowania drogi, skłaniać do podejmowania ryzykownych manewrów, prowadzić do bezpośredniego oddziaływania słońca na nieocienione drogi, roztapiania asfaltu i tworzenia się kolein, a także do utrudnienia widoczności na silnie nasłonecznionej drodze.
Ponadto należy zauważyć, iż zgodnie z art. 83 ust. 3 ustawy o ochronie przyrody, wydanie zezwolenia na usunięcie drzew lub krzewów z terenu nieruchomości, może być uzależnione od przesadzenia drzew lub krzewów w miejsce wskazane przez wydającego zezwolenie albo zastąpienia ich innymi drzewami lub krzewami, w liczbie nie mniejszej niż liczba usuwanych drzew lub krzewów. Zatem w zezwoleniu mogą ale nie muszą się znaleźć również elementy fakultatywne, takie jak np. obowiązek przesadzenia drzew lub krzewów w miejsce wskazane przez wydającego zezwolenie albo zastąpienie ich innymi drzewami lub krzewami w liczbie nie mniejszej niż liczba usuwanych drzew lub krzewów.
W doktrynie prawa ochrony środowiska przyjmuje się, że podstawowym warunkiem uzasadniającym nałożenie tego obowiązku jest jego wykonalność, gdyż nie można nakładać obowiązków, które nie mogą być wykonane (W. Radecki, Komentarz do ustawy o ochronie przyrody. Suplement, red. J. Sommer, Wrocław 2002, s. 70). Ponadto należy zauważyć, iż w Komentarzu do ustawy o ochronie przyrody Krzysztofa Gruszeckiego (LEX, 2013), czytamy, iż “wykonalność powinna przejawiać się w tym, że ewentualne przesadzenie drzewa lub krzewu pozwoli zachować ich żywotność, a jednocześnie jest to wykonalne z punktu widzenia techniki oraz nowego miejsca, w którym powinny znaleźć się drzewa lub krzewy. Analogicznie przedstawia się sytuacja w przypadku uzależnienia zgody na usunięcie drzew lub krzewów od zastąpienia ich innymi drzewami lub krzewami (...). Wydaje się, że nałożenie tego obowiązku będzie uzasadnione wówczas, gdy z analizy stanu środowiska przyrodniczego w miejscu, gdzie rosły drzewa lub krzewy objęte wnioskiem o wydanie zezwolenia na ich usunięcie, wynikać będzie, że usunięcie drzew lub krzewów wywoła poważny uszczerbek w środowisku. Natomiast jeżeli straty w środowisku nie będą znaczące, to nie powinno się nakładać takiego obowiązku”.
Ponadto należy zauważyć, iż w ww. art. 83 ust. 3 ustawy o ochronie przyrody brak jest precyzyjnego określenia miejsca, gdzie mają być dokonane nowe zasadzenia. W praktyce nie można wykluczyć wskazania w zezwoleniu innego miejsca wykonania nasadzeń zastępczych. Okoliczność ta powinna podlegać ocenie organów administracji, zwłaszcza w tych przypadkach, gdy na terenie nieruchomości, z której usuwane są drzewa, nowe nasadzenia nie mogą być wykonane lub nie jest to uzasadnione (np. z uwagi na bezpieczeństwo ruchu drogowego).
Przedstawiając powyższe pragnę jednak zauważyć, iż ww. kwestie zezwoleń na usuwanie drzew z pasa drogowego, w tym obowiązku prowadzenia nasadzeń regulują przepisy ustawy o ochronie przyrody, których ewentualna zmiana nie znajduje się w zakresie właściwości ministra właściwego do spraw transportu lecz we właściwości ministra właściwego do spraw środowiska.
Z poważaniem Zbigniew Rynasiewicz Sekretarz Stanu
Interpelacja nr 32611
do ministra infrastruktury i rozwoju
w sprawie drzew przy drogach
Wieluń, dnia 24 kwietnia 2015 r.
Szanowna Pani Minister,
stan bezpieczeństwa na naszych drogach jest jednym z najgorszych w Europie. Dla przypomnienia Polska jako kraj średniej wielkości jest w niechlubnej czołówce państw unii, w której w wyniku wypadków komunikacyjnych ginie najwięcej osób. Jak podaje Polski Czerwony Krzyż na naszych drogach średnio dziennie ginie 15 osób a 160 zostaje rannych. Z danych Komendy Głównej Policji wiemy, że w ubiegłym roku doszło do ponad 34 000 wypadków, w których zginęło 3171 osób a 42000 osób zostało rannych. To tak jak by co roku z Polski zniknęło małe miasteczko wielkości Złoczewa. Polski Czerwony Krzyż alarmuje, że rocznie straty Polski z tytułu wypadków drogowych wynoszą ok. 2% produktu krajowego brutto ( PKB). Koszt społeczny jednej zabitej osoby to prawie 1 mln złotych. Przyczyn takiego stanu rzeczy należy szukać w wielu miejscach. Jedną pośród nich jest stan naszej infrastruktury drogowej. Jak donosi Najwyższa Izba Kontroli w opublikowanym nie dawno raporcie bardzo poważnym powodem wypadków na naszych drogach są rosnące drzewa przy brzegach pasa drogowego. Doskonale wie o tym każdy, kto jechał drogą z Wielunia do Olesna, Wieruszowa do Wielunia, Wieruszowa do Wyszanowa. Szczególnie dla aut ciężarowych wspomniane drzewa są bardzo uciążliwe. Z przeprowadzonych badań wynika, że średnio każdego roku w wyniku zderzeń pojazdów z przydrożnymi drzewami ginie blisko pół tysiąca osób a około 2,5 tysiąca zostaje rannych. Dane Policji wskazują, że w 2014 roku doszło w Polsce do 1818 wypadków z najechaniem na drzewo. W konsekwencji 421 osób poniosło śmierć, a 2226 zostało rannych. W 2013 roku ofiar było jeszcze więcej. Przydrożne drzewa mają pod tym względem gorsze statystyki niż wszystkie inne elementy infrastruktury drogowej razem wzięte.
W związku z powyższym zwracam się do Pani Minister z następującymi pytaniami:
1.Obecne przepisy zezwalają na usunięcie z okolicy drogi rosnących drzew lecz uzależniają to od posadzenia w jego miejsce nowego, na skutek czego liczba drzew przy drogach nie ulega zmianie. Zrozumiałe jest aby zachować równowagę środowiskową i by w miejscu wyciętego drzewa zasadzić nowe lecz w miejscu odpowiednim do tego, takim jak park czy las. Czy istnieje możliwość prawnego usankcjonowania zakazu sadzenia nowych drzew w bezpośrednim sąsiedztwie drogi, co znacznie wpłynęło by na bezpieczeństwo na naszych drogach?
2.Podobna sytuacja jak z drzewami ma miejsce ze słupami reklamowymi. Często usytuowane zbyt blisko drogi stwarzają zagrożenie dla uczestników ruchu drogowego. Jakie kroki podejmuje Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju Regionalnego w wyżej opisanej sprawie?
3.Użytkownicy dróg uważają, iż korzystniejszym rozwiązaniem ze względów bezpieczeństwa byłoby sadzenia w miejscach wyciętych drzew żywopłotów, które z jednej strony amortyzowałyby skutki uderzenia pojazdów i zwiększałby tym samym procent przeżycia oraz zmniejszyły ilość osób rannych uczestniczących w wypadku, jak również pozwoliłyby na zachowanie równowagi środowiska. Ważnym aspektem jest również, iż jest to stworzenie naturalnej bariery ograniczającej wtargnięcie dzikich zwierząt, które niejednokrotnie są przyczyną przykrych w skutkach wypadków. Czy Ministerstwo może wziąć pod uwagę takie rozwiązanie?
Z poważaniem Elżbieta Nawrocka
Warszawa, 28-05-2015
ODPOWIEDŹ NA INTERPELACJĘ Nr 32611
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację poseł Elżbiety Nawrockiej nr 32611, przekazaną przy piśmie z dnia 12 maja 2015 r., w sprawie drzew rosnących przy drogach, przedstawiam następujące informacje.
Zgodnie z art. 4 pkt 22 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2015 r. poz. 460), zieleń przydrożna jest to roślinność umieszczona w pasie drogowym, mająca na celu w szczególności:
- ochronę użytkowników drogi przed oślepianiem przez pojazdy nadjeżdżające z kierunku przeciwnego;
- ochronę drogi przed zawiewaniem i zaśnieżaniem;
- ochronę przyległego terenu przed nadmiernym hałasem, zanieczyszczeniem powietrza, wody i gleby.
Zieleń przydrożna ma zatem na celu m.in. ograniczenie negatywnego oddziaływania drogi na środowisko, a więc inwestycji szczególnie szkodliwych dla środowiska i zdrowia ludzi albo mogących pogorszyć jego stan. Ponadto należy pamiętać, iż zieleń taka chroni również przed nadmiernym hałasem, wibracjami, zanieczyszczeniami powietrza, wody i gleb. Zaś w myśl art. 20 ww. ustawy do obowiązków zarządcy drogi należy w szczególności utrzymywanie zieleni przydrożnej, w tym sadzenie i usuwanie drzew oraz krzewów. Zasady umieszczania drzew przy drodze zostały określone w rozporządzeniu Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (Dz. U. z 1999 r. nr 43, poz. 430, z późn. zm.). Zgodnie z § 52 ust. 2 ww. rozporządzenia zieleń w pasie drogowym nie powinna zagrażać bezpieczeństwu uczestników ruchu, ograniczać wymaganego pola widoczności, skrajni drogi oraz utrudniać utrzymania drogi. W myśl natomiast § 53 ust. 3 odległość pnia drzewa od krawędzi jezdni nie powinna być mniejsza niż 3,0 m, a w wypadku przebudowy albo remontu drogi dopuszcza się mniejszą odległość, jeśli będą spełnione pozostałe warunki określone w rozporządzeniu. Jednocześnie należy pamiętać, iż większość dróg jak również drzew była budowana i sadzona kilkadziesiąt lat temu. Wówczas natężenie ruchu drogowego było znacznie mniejsze, tym samym budowane wtedy drogi miały inne parametry techniczne, a sposób rozmieszczenia wzdłuż nich drzew był dostosowany do mniejszego ruchu. Nie zagrażało to wtedy bezpieczeństwu uczestników ruchu.
Dodatkowo należy zauważyć, iż przepisy § 128-130 ww. rozporządzenia dopuszczają stosowanie barier ochronnych w miejscach niebezpiecznych dla ruchu. W szczególności, dotyczy to sytuacji kiedy przy krawędzi korony drogi znajduje się obiekt lub przeszkoda, której odległość od krawędzi pasa awaryjnego jest mniejsza niż podana w przepisach dla drogi o określonej klasie. Wymieniony zakres stosowania barier nie obejmuje wszystkich przypadków i miejsc, w których powinny być one montowane. Jednocześnie rozporządzenie przewiduje w miejscach szczególnie niebezpiecznych możliwość zastosowania środków nietypowych, do jakich zalicza się np. osłony energochłonne. Osłony energochłonne mogą również stanowić wspomaganie zabezpieczeń powszechnie stosowanych. Decyzję o tym, czy i na którym odcinku drogi należy zainstalować bariery ochronne lub osłony energochłonne podejmuje zarządca drogi lub działający w jego imieniu projektant.
Kwestie usuwania drzew lub krzewów regulują przepisy ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2013 r. poz. 627, z późn. zm.). Zgodnie z art. 86 ust. 1 pkt 5 tej ustawy w przypadku drzew, które zagrażają bezpieczeństwu ruchu drogowego nie pobiera się opłat za ich usunięcie. Natomiast konieczne jest uzyskanie zezwolenia wydanego przez wójta, burmistrza albo prezydenta miasta na wniosek posiadacza nieruchomości na usunięcie tych drzew lub krzewów. Zatem w ustawie o ochronie przyrody zasadą jest odpłatność za wycięcie drzewa, zaś wyjątki związane z nieodpłatnym usunięciem drzew określa art. 86 ww. ustawy. Jednakże ocena, co stanowi zagrożenie bezpieczeństwa ruchu drogowego i czy faktycznie dane drzewo stanowi takie zagrożenie należy tylko i wyłącznie do organu zezwalającego na usunięcie danego drzewa. Zatem występuje tu pewien element oceny, który w każdym przypadku powinien być wnikliwie rozważony. Należy ponadto pamiętać, iż interesem publicznym jest zarówno wycięcie drzew jak i ich zachowanie. Zaś organ wydający decyzję musi rozważyć w odniesieniu do każdego indywidualnie określonego drzewa, które argumenty przeważają i czy jest możliwe ich pogodzenie. Jednocześnie należy zauważyć, iż usunięcie drzew rosnących przy drogach jako sprawców wypadków drogowych może również prowadzić do rozwijania większych prędkości na drodze publicznej, utrudniać kierowcom obserwację ukształtowania drogi, skłaniać do podejmowania ryzykownych manewrów, prowadzić do bezpośredniego oddziaływania słońca na nieocienione drogi, tworzenia się kolein, a także do utrudnienia widoczności na silnie nasłonecznionej drodze.
Ponadto należy zauważyć, iż zgodnie z art. 83 ust. 3 ustawy o ochronie przyrody, wydanie zezwolenia na usunięcie drzew lub krzewów z terenu nieruchomości, może być uzależnione od przesadzenia drzew lub krzewów w miejsce wskazane przez wydającego zezwolenie albo zastąpienia ich innymi drzewami lub krzewami, w liczbie nie mniejszej, niż liczba usuwanych drzew lub krzewów. Zatem w zezwoleniu mogą, ale nie muszą się znaleźć elementy fakultatywne, takie jak np. obowiązek przesadzenia drzew lub krzewów w miejsce wskazane przez wydającego zezwolenie albo zastąpienie ich innymi drzewami lub krzewami w liczbie nie mniejszej, niż liczba usuwanych drzew lub krzewów.
W doktrynie prawa ochrony środowiska przyjmuje się, że podstawowym warunkiem uzasadniającym nałożenie tego obowiązku jest jego wykonalność, gdyż nie można nakładać obowiązków, które nie mogą być wykonane (W. Radecki, Komentarz do ustawy o ochronie przyrody. Suplement, red. J. Sommer, Wrocław 2002, s. 70). Ponadto należy zauważyć, iż w Komentarzu do ustawy o ochronie przyrody Krzysztofa Gruszeckiego (LEX, 2013), czytamy, iż “wykonalność powinna przejawiać się w tym, że ewentualne przesadzenie drzewa lub krzewu pozwoli zachować ich żywotność, a jednocześnie jest to wykonalne z punktu widzenia techniki oraz nowego miejsca, w którym powinny znaleźć się drzewa lub krzewy. Analogicznie przedstawia się sytuacja w przypadku uzależnienia zgody na usunięcie drzew lub krzewów od zastąpienia ich innymi drzewami lub krzewami (...). Wydaje się, że nałożenie tego obowiązku będzie uzasadnione wówczas, gdy z analizy stanu środowiska przyrodniczego w miejscu, gdzie rosły drzewa lub krzewy objęte wnioskiem o wydanie zezwolenia na ich usunięcie, wynikać będzie, że usunięcie drzew lub krzewów wywoła poważny uszczerbek w środowisku. Natomiast jeżeli straty w środowisku nie będą znaczące, to nie powinno się nakładać takiego obowiązku”.
Ponadto należy zauważyć, iż w ww. art. 83 ust. 3 ustawy o ochronie przyrody brak jest precyzyjnego określenia miejsca, gdzie mają być dokonane nowe zasadzenia. W praktyce nie można wykluczyć wskazania w zezwoleniu innego miejsca wykonania nasadzeń zastępczych. Okoliczność ta powinna podlegać ocenie organów administracji, zwłaszcza w tych przypadkach, gdy na terenie nieruchomości, z której usuwane są drzewa, nowe nasadzenia nie mogą być wykonane lub nie jest to uzasadnione (np. z uwagi na bezpieczeństwo ruchu drogowego).
Przedstawiając powyższe pragnę jednak zauważyć, iż ww. kwestie zezwoleń na usuwanie drzew z pasa drogowego, w tym obowiązku prowadzenia nasadzeń regulują przepisy ustawy o ochronie przyrody, których ewentualna zmiana nie znajduje się w zakresie właściwości ministra właściwego do spraw transportu lecz we właściwości ministra właściwego do spraw środowiska.
Odnosząc się do kwestii lokalizowania w pasach drogowych słupów reklamowych pragnę wyjaśnić, że zagadnienie to reguluje art. 39 ustawy o drogach publicznych, nakładający na zarządcę drogi obowiązek jak najskuteczniejszego wykonywania zadania dbałości o drogę i pas drogowy oraz użytkowania ich w sposób bezpieczny dla korzystających z drogi. Regulacja ta zawiera zakaz podejmowania jakichkolwiek czynności, które mogłyby powodować niszczenie lub uszkodzenie drogi i jej urządzeń albo zmniejszenie jej trwałości oraz zagrażać bezpieczeństwu ruchu drogowego. Do wymienionych w art. 39 ust. 1 pkt 1-12 przykładów działań, które są zakazane zalicza się umieszczanie reklam w pasie drogowym poza obszarami zabudowanymi, z wyjątkiem parkingów. Zgodnie z definicją zawartą w art. 4 pkt 23 przywołanej ustawy, przez reklamę należy rozumieć każdy nośnik informacji wizualnej w jakiejkolwiek materialnej formie wraz z elementami konstrukcyjnymi i zamocowaniami, umieszczony w polu widzenia użytkowników drogi, niebędący znakiem w rozumieniu rozporządzenie Ministrów Infrastruktury oraz Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 31 lipca 2002 r. w sprawie znaków i sygnałów drogowych (Dz. U. Nr 170, poz. 1393, z późn. zm.) lub znakiem informującym o obiektach użyteczności publicznej ustawionym przez gminę.
Zgodnie z ust. 3 tego przepisu, w szczególnie uzasadnionych przypadkach lokalizowanie w pasie drogowym obiektów budowlanych lub urządzeń niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego może nastąpić wyłącznie za zezwoleniem właściwego zarządcy drogi, wydawanym w drodze decyzji administracyjnej. Decyzja ta jest podstawowym dokumentem umożliwiającym podjęcie dalszych czynności związanych z budową reklamy na terenie pasa drogowego. Określa ona bowiem w szczególności rodzaj inwestycji, sposób, miejsce i warunki jej umieszczenia w pasie drogowym. Wydanie decyzji lokalizacyjnej wymaga udowodnienia przez zainteresowanego umieszczeniem reklamy, że istnieje szczególnie ważny powód, aby dopuścić odstępstwo od powszechnego zakazu sytuowania w pasie drogowym obiektów i urządzeń nie związanych z organizacją ruchu drogowego.
Dodatkowo przepis art. 43 ww. ustawy wprowadza generalny obowiązek zachowania, szczególnie ze względów bezpieczeństwa, odpowiedniej odległości pomiędzy obiektami budowlanymi zlokalizowanymi przy drodze a zewnętrzną krawędzią jezdni.
Jak wynika z powyższego, to na zarządcy drogi spoczywa obowiązek dbałości o to, by czynności dokonywane w pasie drogowym nie prowadziły do niszczenia lub uszkodzenia drogi i jej urządzeń, zmniejszenia jej trwałości oraz aby nie zagrażały bezpieczeństwu ruchu drogowego.
Z poważaniem Zbigniew Rynasiewicz Sekretarz Stanu
