Legislacja

Nowy europejski elektroniczny system poboru opłat

5 sierpnia 2014

505a292f119f9866d7591cb209e4104b1a7081de

(500-8 fot. jola michasiewicz)

Z końcem lipca do uzgodnień międzyresortowych został przekazany projekt ustawy o zmianie ustawy o drogach publicznych oraz ustawy o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym. Potrzeba nowelizacji wynikła z konieczności implementacji do prawa krajowego przepisów decyzji Komisji 2009/750/WE z 6 października 2009 r. w sprawie definicji europejskiej usługi opłaty elektronicznej oraz jej elementów technicznych (Dz. Urz. UE L 268 z 13.10.2009. str. 11).*

Celem zmian wprowadzanych projektem nowelizacji, zgodnie z art. 1 europejskiej decyzji, jest stworzenie, a następnie wdrożenie, procedur regulujących usługę opłaty elektronicznej “European Electronic Toll Service”, w skrócie EETS. W naszym prawie pobieranie opłaty w sposób elektroniczny zostało uregulowane ustawą z 28 lipca 2005 r. o zmianie ustawy o drogach publicznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2008 r. nr 172, poz. 1440). W ten sposób implementowano dyrektywę 2004/52/WE. Wówczas jednak w nowelizacji ustawy o drogach publicznych nie wprowadzono definicji EETS i regulacji w zakresie przepisów technicznych związanych ze świadczeniem tej usługi.

Decyzja Komisji 2009/750/WE reguluje prawa i obowiązki dostawców EETS, podmiotów pobierających opłatę oraz użytkowników EETS. Dotyczy również wymiany informacji między państwami członkowskimi, podmiotami pobierającymi opłaty, dostawcami usług, użytkownikami dróg oraz Komisją Europejską, by dzięki temu zapewnić prawidłowe funkcjonowanie EETS. Projektowana zatem w naszym prawie zmiana umożliwi uzyskanie interoparcyjności na poziomie proceduralnym i technicznym przez zastosowanie urządzeń i oprogramowania  służących komunikacji pomiędzy elektronicznymi systemami poboru opłat w Polsce i innych państwach UE.

Po wprowadzeniu europejskiej usługi opłaty elektronicznej użytkownik będzie rozliczał się za pomocą dostawcy EETS z opłat naliczonych przez wszystkie podmioty pobierające opłatę. Dostawca EETS zagwarantuje pobierającym opłaty uiszczenie wszystkich opłat ponoszonych przez swoich klientów - użytkowników w obszarze poboru opłat. W praktyce będzie to oznaczać, że to na dostawcę EETS spadnie ciężar uiszczenia opłat nawet w sytuacji, gdy użytkownik nie wywiąże się ze swojej umowy. Wówczas dostawca EETS będzie kredytował, co zabezpieczy interes strony publicznej.

Podstawowymi więc założeniami usługi EETS są:

- jedna umowa, którą użytkownik zawiera z jednym dostawcą, co umożliwi rozliczanie opłat na terenie całej UE,

- jedna faktura, którą otrzymywać będzie użytkownik EETS,

- jedno interoperacyjne urządzenie pokładowe, które pozwoli naliczać opłaty podczas podróżowania drogach sieci transportowej UE.

Urządzenie pokładowe, zgodnie z wymogami, ma być kompatybilne z każdą technologią wskazaną w dyrektywie 2004/52/WE. Polski system jest jednym z trzech wskazanych właśnie w tej dyrektywie. 

Projektowane nowe przepisy nie nakładają żadnych obowiązków na spółki koncesyjne. Spółki posiadające umowy na budowy i eksploatacje autostrad maja prawo samodzielnie podejmować decyzje w sprawie elektronicznego poboru opłat. W przypadku wprowadzania elektronicznego sposobu opłat będą zobowiązane do współpracy z dostawcą EETS.

Projekt nowelizacji jest dostępny w formie elektronicznej w Biuletynie Informacji Publicznej Ministerstwa Infrastruktury i Rozwoju oraz Rządowego Centrum Legislacji.

*Decyzja została wydana na podstawie art. 4 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i rady Unii Europejskiej 2004/52/WE z 29 kwietnia 2004 r. w sprawie interoperacyjności systemów elektronicznych opłat drogowych we Wspólnocie (Dz. Urz. UE L 166 z 30.04.2004, str. 124, z późn. zm.).