Poseł Mariusz Błaszczak w połowie lipca br. zgłosił interpelację nr 6241 w sprawie kosztów i warunków utrzymania oświetlenia dróg publicznych przez gminy. Poniżej odpowiedź adresata - ministra gospodarki, w którego imieniu wystąpił Tomasz Tomczykiewicz, sekretarz stanu.
Szanowna Pani Marszałek! W odpowiedzi na interpelację pana posła Mariusza Błaszczaka z dnia 27 czerwca 2012 r. w sprawie kosztów i warunków utrzymania oświetlenia dróg publicznych przez gminy, przesłaną przy piśmie z dnia 6 lipca 2012 r., sygn. SPS-023-6241/12, uprzejmie przedstawiam następujące wyjaśnienia.
Na wstępie pragnę podkreślić, że rozszerzenie obowiązku finansowania przez gminy oświetlenia ulicznego na wszystkie drogi znajdujące się na terenie gminy, z wyjątkiem autostrad i dróg ekspresowych, nastąpiło w wyniku zmian wprowadzonych w ustawie Prawo energetyczne (Dz. U. z 2006 r. Nr 89, poz. 625, z późn. zm.) ustawą z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego (Dz. U. Nr 203, poz. 1966, z późn. zm.), której projektodawcą był minister finansów, i wynikało z przeprowadzanej w tym czasie przez ten resort reformy systemu finansów samorządu terytorialnego. W projekcie nowej ustawy – Prawo energetyczne, który dnia 22 grudnia 2011 r. został przekazany do konsultacji społecznych oraz uzgodnień międzyresortowych, wprowadzono szereg postulowanych przez samorządy rozwiązań z zakresu finansowania oświetlenia ulic, placów i dróg publicznych. Wychodząc naprzeciw postulatom zgłaszanym przez samorządy, w projekcie nowej ustawy Prawo energetyczne zaproponowano wyłączenie dróg krajowych z katalogu dróg, za oświetlenie których odpowiedzialna jest gmina. Zgodnie z zapisami projektu do obowiązków gminy należeć będzie finansowanie oświetlenia ulic, placów oraz gminnych, powiatowych i wojewódzkich dróg znajdujących się na terenie gminy, zaś finansowanie oświetlenia dróg krajowych stanie się zadaniem finansowanym z budżetu państwa.
W toku uzgodnień międzyresortowych Ministerstwo Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej zgłosiło szereg uwag dotyczących zakresu realizacji obowiązku finansowania przez gminę oświetlenia dróg (pismo sygn. DP3mr-0260-1327/11). Resort ten oświadczył, że zaproponowana zmiana odnosząca się do zmiany sposobu finansowania oświetlenia dróg na terenie gminy poprzez wykluczenie z tegoż finansowania dróg krajowych jest nie do przyjęcia przez resort transportu. W dalszej części pisma resort ten stwierdza, że projektując tę regulację, należy mieć na uwadze konieczność zaopatrzenia Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad w dodatkowe środki finansowe, które zostaną przeznaczone na finansowanie kosztów oświetlenia dróg krajowych (autostrad, dróg ekspresowych, pozostałych - niestanowiących ulic - w tym obwodnic). Należy przy tym mieć na względzie, że nie będą to koszty związane tylko z opłatami za energię elektryczną zużywaną przez punkty świetlne, ale również koszty budowy, utrzymania, konserwacji infrastruktury oświetleniowej (oprawa, słup, linia kablowa itp.). Zatem w budżecie powinny zostać zarezerwowane dodatkowe środki na ten cel - szacunkowe, orientacyjne koszty takiej zmiany w skali roku kształtowałyby się w granicach 80 mln zł.
Ponadto należy również mieć na względzie, że ewentualna zmiana obowiązującego obecnie w przedmiocie oświetlenia dróg stanu prawnego będzie sporym przedsięwzięciem “logistyczno-techniczym” polegającym w szczególności na “odzyskiwaniu” przekazanego gminom oświetlenia zlokalizowanego w pasach dróg krajowych, również ewentualnych cesjach umów na dostawę i dystrybucję energii elektrycznej, konieczności rozwiązywania umów i organizacji nowych postępowań przetargowych. Według wstępnej opinii ministra finansów “rozszerzając obowiązek finansowania przez gminy oświetlenia ulicznego o wszystkie drogi znajdujące się na terytorium gminy, z wyjątkiem autostrad i dróg ekspresowych, określone w przepisach ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne, zapewniono gminom odpowiednie źródła finansowania tych zadań w postaci zwiększenia dochodów własnych gmin poprzez wzrost udziału we wpływach z podatku dochodowego od osób prawnych i z podatku od osób fizycznych. W tej sytuacji zmniejszenie zadań gmin w projektowanym zakresie powinno pociągnąć za sobą korektę udziału gmin we wpływach z ww. podatków”.
Obecnie trwają uzgodnienia międzyresortowe projektu ustawy wprowadzającego przedmiotową zmianę. Wyrażam przekonanie, że w wyniku tych uzgodnień, a także w trakcie dyskusji na poziomie rządowym propozycja systemu finansowania oświetlenia dróg krajowych zostanie sformułowana w odpowiednio wyważony sposób.
Wyrażam przekonanie, że powyższe wyjaśnienia stanowią wyczerpującą odpowiedź na pytania zawarte w interpelacji pana posła Mariusza Błaszczaka.
Z poważaniem
