Legislacja

Wchodzi w życie obowiązek budżetu do dopłat przewozów lokalnych

8 lutego 2008

Województwo nie finansuje już z własnych środków ulgowych przejazdów komunikacyjnych i dopłat do przewozów lokalnych – donosi “Rzeczpospolita”. Ciężar ten od 2008 r. przejął budżet. Jest to efekt wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 25 lipca 2006 r. (sygn. K 30/04), który za niezgodne z ustawą zasadniczą uznał nałożenie na województwa obowiązku finansowania z własnych środków przejazdów ulgowych, dopłat do przewozów lokalnych. Są to bowiem, uznał wówczas Trybunał, obowiązki znacznie szersze niż lokalne i nie należy ich zaliczać do zadań własnych samorządu województwa, a tym samym obciążać nimi jego dochodów i subwencji. Po półtorarocznym okresie odroczenia wyrok Trybunału wchodzi w życie. Istotne kwestie wyjaśniła ustawa z 2 września 2007 r. Problem wywołały sejmiki województw mazowieckiego i świętokrzyskiego dotknięte ustawą z 13 listopada 2003 r. o dochodach samorządu terytorialnego. Zmieniła ona m.in. zasady ustalania dochodów jednostek samorządu terytorialnego oraz dodała województwom nowe zadania własne. Nie towarzyszyły temu jednak odpowiednie zmiany w podziale dochodów budżetowych państwa. Przeciwnie – uprzywilejowały one niektóre wspólnoty kosztem innych, wprowadzając instytucję wpłat korekcyjnych, określanych potocznie jako tzw. janosikowe. Polegało to na zasilaniu słabszych województw ze środków uzyskanych z wpłat jednostek bogatszych. Samorządy uznały, że regulacje te są sprzeczne z zasadą demokratycznego państwa prawnego, bo ciężar finansowania ulgowych przejazdów, medycyny pracy, organizowania i dotowania lokalnych przewozów pasażerskich, kupowania pojazdów szynowych, budowy, przebudowy, remontów i utrzymania dróg oraz zarządzania nimi przerzucono na budżety lokalne, choć zadania te lokalnymi nie są. I jeszcze to “janosikowe”. Trybunał uznał, że niekonstytucyjne jest nie tylko obciążanie województw dopłatami komunikacyjnymi, ale również ową korektą wyrównawczą, którą bogatsze samorządy płacą do budżetu dla wspomożenia mniej zasobnych. Takie uznaniowe uzupełnianie przez ministra finansów kasy niektórych województw powinno pochodzić z budżetu państwa, a nie z wpłat innych jednostek – stwierdził Trybunał. W przeciwnym razie naruszone zostają dwie konstytucyjne zasady: systemowego wyposażania samorządów w dochody oraz współodpowiedzialności finansowej władz centralnych za zapewnienie w budżecie lokalnym środków odpowiednich do wykonania zwiększonych obowiązków.

Słowa kluczowe ulgi w przejazdach