Ministerstwo Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej przygotowało odpowiedź na zapytania zawarte w interpelacji (nr 1942) w sprawie art. 71 ust. 7 ustawy - Prawo o ruchu drogowym. Po oficjalnym przedłużeniu terminu na odpowiedź Tadeusz Jarmuziewicz, sekretarz stanu w resorcie odpowiedział:
Szanowna Pani Marszałek! Odpowiadając na pismo z dnia 22 lutego 2012 r., nr SPS-023-1942/12, przesyłające interpelację pana posła Henryka Siedlaczka w sprawie art. 71 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, uprzejmie informuję, iż mając na uwadze poruszoną w tej interpelacji kwestię samochodów, które są sprowadzane do kraju z przeznaczeniem na części i zezłomowanie zbędnej reszty, zwróciłem się o stanowisko w tej sprawie do ministra środowiska.
W przekazanej opinii z dnia 12 marca 2012 r., nr DOGop-070-10/10272/12/AŁ, pan Piotr Grzegorz Woźniak, podsekretarz stanu w Ministerstwie Środowiska, poinformował, że “ (...) Sprowadzenie do kraju pojazdu z przeznaczeniem do demontażu na części jest równoznaczne ze sprowadzeniem do kraju odpadu w postaci pojazdu. Przyjęcie takiego stanowiska podyktowane jest faktem, że pojazd taki nie będzie użytkowany zgodnie ze swoim pierwotnym przeznaczeniem. Za ww. kwalifikacją przemawia także stanowisko korespondentów unijnych wobec rozporządzenia (WE) Parlamentu Europejskiego i Rady nr 1013/2006 w sprawie przemieszczania odpadów, zaprezentowane w wytycznych ww. korespondentów w sprawie przemieszczania odpadów w postaci pojazdów. Według ww. wytycznych (pkt 8 lit. c) przeznaczenie pojazdu do demontażu i ponownego użycia części zamiennych jest kryterium wskazującym, iż pojazd taki stanowi odpad.
W związku z powyższym sposób postępowania z takim pojazdem określają przepisy o odpadach (...). W związku z faktem, że pojazdy przeznaczone do demontażu na części stanowią odpady w postaci zużytych lub nienadających się do użytkowania pojazdów, ich międzynarodowe przemieszczanie winno odbywać się z zastosowaniem procedur wynikających z rozporządzenia (WE) nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczania odpadów (Dz. Urz. UE L 190 z dnia 12 lipca 2006 r., ze zm.). Według ww. rozporządzenia przewóz tego rodzaju odpadów do Polski wymaga zastosowania procedur uprzedniego pisemnego zgłoszenia i zgody właściwych organów. Inicjatorem ww. procedury w każdym przypadku jest podmiot zamierzający dokonać wysyłki odpadów (np. osoba/podmiot zbywający pojazd) poprzez złożenie stosownej dokumentacji do właściwego organu w państwie wysyłki. Warunkiem rozpoczęcia przemieszczania odpadów jest wydanie zezwolenia zarówno przez organ kraju wysyłki, kraju przeznaczenia (tj. Polski), jak i państwa tranzytu, w przypadku gdy odpady miałyby być przemieszczane z państwa niegraniczącego z RP. Przepisy obowiązujące w tym zakresie nie przewidują możliwości, aby o wydanie zgody na przemieszczanie odpadów do Polski mógł wystąpić polski podmiot/obywatel zainteresowany przywozem odpadów do kraju. Obywatel/podmiot polski, do którego miałyby być sprowadzone odpady, posiada status odbiorcy odpadów i jako taki winien być wskazany we wniosku o wydanie zgody na przemieszczanie, złożonym przez podmiot wysyłający.
Należy mieć na uwadze, iż zgodnie z art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 20 stycznia 2005 r. o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji (Dz. U. Nr 25, poz. 202, ze zm.) demontaż pojazdów wycofanych z eksploatacji może być prowadzony wyłącznie w stacjach demontażu. Z tej przyczyny odbiorcą odpadów w postaci pojazdów sprowadzonych do Polski może być tylko i wyłącznie przedsiębiorca prowadzący stację demontażu pojazdów w rozumieniu ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji jako prowadzący instalację przejściowego odzysku. Ponadto taki przedsiębiorca powinien posiadać umowę zawartą z przedsiębiorcami prowadzącymi instalacje odzysku ostatecznego, gwarantującymi przeprowadzenie odzysku wszystkich strumieni odpadów powstających z demontażu pojazdów. W przypadku gdy polski odbiorca odpadów, wskazany we wniosku złożonym przez podmiot wysyłający, nie będzie spełniał powyższych warunków, zgoda na międzynarodowe przemieszczanie takich odpadów nie zostanie wydana przez właściwe organy państw zaangażowanych w przemieszczanie odpadów.
Podkreślić należy, iż międzynarodowe przemieszczanie odpadów dokonane z naruszeniem zasad określonych w ww. rozporządzeniu (WE) posiada status przemieszczania nielegalnego i jest kwalifikowane jako przestępstwo z art. 183 § 4 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny (Dz. U. Nr 88, poz. 553, ze zm.) zagrożone karą pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5. Ponadto odbiorca odpadów sprowadzonych nielegalnie podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 000 zł do 300 000 zł zgodnie z art. 32 ust. 1 ustawy z dnia 29 czerwca 2007 r. o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów (Dz. U. Nr 124, poz. 859, ze zm.)”.
Zasada określona w art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908, ze zm.) określa, że pojazdy są dopuszczone do ruchu, jeżeli odpowiadają warunkom określonym w art. 66 oraz są zarejestrowane. Uwzględniając wyjaśnienia ministra środowiska, należy wnioskować, że pojazdy sprowadzone do kraju z przeznaczeniem do demontażu jako równoważne ze sprowadzeniem do kraju odpadu w postaci pojazdu nie będą spełniały warunków określonych w art. 66 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Jednocześnie sprowadzający taki pojazd (odpad) podlega obowiązkom wskazanym w informacji ministra środowiska.
Pragnę podkreślić, że w przedmiotowej sprawie należy wziąć pod uwagę nie tylko aspekt warunków technicznych, ochrony środowiska, ale również aspekt związany z zapobieganiem przestępczości samochodowej. Sprowadzenie bez ograniczeń wskazanych przez ministra środowiska pojazdów na części stanowiłoby swoistą furtkę do sprowadzania i rozbiórki pojazdów nielegalnego pochodzenia. To natomiast skutkowałoby “wymykaniem się” takich pojazdów z wymagań dyrektywy 1999/37/WE z dnia 29 kwietnia 1999 r. w sprawie dokumentów rejestracyjnych pojazdów (Dz. U. Nr L 138 z 1 czerwca 1999, str. 57-65), zgodnie z którą państwa członkowskie informują się wzajemnie o pojazdach sprowadzonych z innego państwa członkowskiego i zarejestrowanych po tym sprowadzeniu. W tym kontekście istotne znaczenie ma przytoczony przez pana posła przepis art. 71 ust. 7 ustawy Prawo o ruchu drogowym.
Z poważaniem
