Polska może stracić 46 miliardów złotych, bo nie wprowadziła unijnej dyrektywy - czytamy w "Rzeczpospolitej". I dalej czytamy: 19 grudnia ubiegłego roku minął termin, do którego polskie władze powinny wprowadzić zapisy dotyczące bezpieczeństwa na drogach. UE wydała je, by radykalnie obniżyć liczbę śmiertelnych wypadków. - Niewprowadzenie dyrektywy do polskich przepisów oznacza co najmniej zamrożenie, jeśli nie cofnięcie unijnych dotacji - alarmuje poseł PiS Jerzy Polaczek, minister transportu w rządzie Jarosława Kaczyńskiego. To on odkrył, że tak ważny termin został przegapiony. Dziennik przypomina, iż Komisja Europejska może nie przekazać Polsce pieniędzy, albowiem właśnie spełnienie unijnych wymagań jest warunkiem koniecznym do otrzymania dotacji na budowę dróg. Dodatkowo Polskę może czekać postępowanie karne o naruszenie unijnego prawa, wszczynane standardowo, ale też możliwość utraty miliardów euro. Dyrektywa nakazuje przeprowadzenie ocen pod kątem bezpieczeństwa ruchu i okresowe zewnętrzne audyty. Obowiązkowo trzeba to robić przy inwestycjach na drogach należących do Transeuropejskiej Sieci Transportowej. W Polsce dotyczy to ponad tysiąca kilometrów.
Ministerstwo Infrastruktury: Informacja w sprawie artykułu Rzeczpospolitej “Uciekną miliardy na budowę dróg?"
W związku z artykułem red. J. Kałuckiego “Uciekną miliardy na budowę dróg?", opublikowanym w dzisiejszym wydaniu Rzeczpospolitej, poniżej zamieszczamy następującą informację.
Nie ma zagrożenia utraty środków. Komisja Europejska jest świadoma, że pomimo braku wdrożenia dyrektywy 2008/96/we, Polska będzie przestrzegać wszystkich jej wymagań. Sprawa ta była dwukrotnie dyskutowana z przedstawicielami KE. Na prośbę Komisji Europejskiej wyrażoną w piśmie z kwietnia 2010 r. wnioski o dofinansowanie dla projektów GDDKiA są uzupełniane o informacje odnośnie sposobu wdrożenia zapisów dyrektywy w przypadku danej inwestycji. Z kolei w październiku 2010 r. KE przekazała stronie polskiej pismo z prośbą o przekazanie horyzontalnej informacji odnośnie wdrożenia dyrektywy w kontekście realizacji projektów współfinansowanych ze środków UE. Jednocześnie KE podkreśliła, że ma pełną informację odnośnie sytuacji projektów GDDKiA i nie ma w tym zakresie zastrzeżeń (cyt: “I am aware that GDDKiA has already undertaken steps to incorporate this into daily routine(...)”), co potwierdzone jest dodatkowo wydawaniem przez KE decyzji akceptujących projekty GDDKiA.
Do momentu wdrożenia dyrektywy audyty bezpieczeństwa ruchu drogowego wykonywane są zgodnie z wymogami dyrektywy przez beneficjatów środków UE. W przypadku Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad audyty wykonywane są na podstawie zarządzenia GDDKiA nr 42 z dnia 3 września 2009 r. w sprawie oceny wpływu na bezpieczeństwo ruchu drogowego oraz audytu bezpieczeństwa ruchu drogowego projektów infrastruktury drogowej dla wszystkich dróg a nie tylko dla dróg leżących w sieci TEN-T.
W przypadku miast realizujących projekty drogowe z wykorzystaniem środków UE, została przekazana przez Ministerstwo Infrastruktury informacja o obowiązku stosowania wymogów dyrektywy. W chwili obecnej przygotowywany jest projekt zaleceń MI dla beneficjentów funduszy UE. Projekt zaleceń będzie omawiany w kwietniu br. na seminarium organizowanym przez MI, w którym udział wezmą przedstawiciele Komisji Europejskiej, inicjatywy Jaspers oraz beneficjenci POIiŚ realizujący projekty drogowe w miastach na prawach powiatu.
Wdrożenie dyrektywy nastąpi do końca bieżącego roku i polegać będzie na zmianie 6 ustaw regulujących przygotowanie, budowę oraz eksploatację dróg publicznych. Obecnie projekt założeń konsultowany jest z Komisją Wspólną Rządu i Samorządu Terytorialnego. Po zaopiniowaniu projektu przez KWRiST projekt rozpatrywany będzie na przełomie kwietnia i maja przez Komitet Stały rady Ministrów, a następnie przez Radę Ministrów.
Wyjaśnienie GDDKiA: GDDKiA działa zgodnie z dyrektywą UE o zarządzaniu bezpieczeństwem infrastruktury drogowej. Środki europejskie niezagrożone.
Od 2009 roku projekty drogowe przygotowywane i realizowane w Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad podlegają zasadom określonym w Dyrektywie Parlamentu Europejskiego z 19 grudnia 2008 o zarządzaniu bezpieczeństwem infrastruktury drogowej (2008/96/WE). W związku z tym nie ma najmniejszego ryzyka utraty w tym zakresie jakichkolwiek środków unijnych.
Zgodnie z zarządzeniami Generalnego Dyrektora - nr 17 z dnia 11 maja 2009 r. w sprawie stadiów i składu dokumentacji projektowej dla dróg i mostów w fazie przygotowania zadań (Tekst zarządzenia 17, załącznik) oraz nr 42 z dnia 3 września 2009 r. w sprawie Oceny wpływu na bezpieczeństwo ruchu drogowego oraz Audytu bezpieczeństwa ruchu drogowego (Tekst zarządzenia 42, załącznik 1 cz.I, załącznik 1 cz.II, załącznik 1 cz.III, załącznik 2, załącznik 3) - wprowadzono obowiązek przeprowadzania Ocen wpływu na bezpieczeństwo ruchu drogowego i Audytów BRD dla dróg wchodzących w skład transeuropejskiej sieci drogowej oraz dla dróg nie wchodzących w skład transeuropejskiej sieci drogowej, których budowa lub przebudowa jest w całości lub w części finansowana ze środków Wspólnoty.
Na prośbę Komisji Europejskiej wyrażoną w piśmie z kwietnia 2010 r. wnioski o dofinansowanie dla projektów GDDKiA są uzupełniane o informacje odnośnie sposobu wdrożenia zapisów dyrektywy w przypadku danej inwestycji.
Z kolei w październiku 2010 r. Komisja Europejska przekazała stronie polskiej pismo, gdzie zawarto m.in. stanowisko, że takie działanie GDDKiA, czyli wprowadzenie wewnętrznych zasad wynikających z dyrektywy i każdorazowe zawieranie tej informacji we wnioskach o dofinansowanie, daje Komisji pełną informacje o sytuacji projektów GDDKiA i nie ma w tym zakresie zastrzeżeń (cyt: “I am aware that GDDKiA has already undertaken steps to incorporate this into daily routine(...)”), co potwierdzone jest dodatkowo wydawaniem przez Komisję decyzji akceptującej projekty GDDKiA.
Warto zaznaczyć, że w pierwszej połowie 2010 roku wprowadzono także zmiany instytucjonalne i organizacyjne w GDDKiA powołując odpowiednie komórki odpowiedzialne za realizację zapisów dyrektywy – Wydział Audytu BRD i Wydział Analiz i Kontroli BRD.
Po tej reorganizacji oraz w oparciu o wprowadzone wewnętrzne regulacje GDDKiA stosuje zapisy dyrektywy na etapach:
- przygotowania inwestycji – poprzez ocenę wpływu projektów infrastruktury na bezpieczeństwo ruchu, audyt BRD Koncepcji Programowej i audyt BRD Projektu Budowlanego;
- realizacji inwestycji – poprzez kontrole bezpieczeństwa robót drogowych, audyt BRD przygotowania drogi do otwarcia;
- użytkowania drogi – poprzez audyt BRD w początkowej fazie użytkowania, analizy przyczyn wypadków, kontrole bezpieczeństwa.
Zadania wynikające z dyrektywy realizowane są w GDDKiA na podstawie Instrukcji Ocen i Audytu BRD, które na nasze zlecenie przygotowały Politechniki Gdańska i Krakowska.
Podkreślamy, że GDDKiA rozpoczęła działania w zakresie kompleksowego zarządzania bezpieczeństwem na drogach już w 2000 roku (do tej pory przeszkolono ok. 150 audytorów BRD), a następnie:
- opracowano Instrukcję dla Audytorów BRD w latach 2002-2004
- wprowadzono Zarządzenia nr 12 Generalnego Dyrektora Dróg Krajowychi Autostrad z dnia 24 kwietnia 2004 r. – w sprawie Audytu bezpieczeństwa ruchu drogowego
-zrealizowano pilotażowy program przeprowadzania Audytu BRD dla wybranych 85 projektów drogowych – 2006 r.
- opracowano wymagania formalne i merytoryczne dla Audytorów BRD
- okresowe kursy doszkalające dla Audytorów BRD.
i w konsekwencji:
- wprowadzono Zarządzenie nr 17 Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia 11.05.2009 r. w sprawie stadiów i składu dokumentacji projektowej dla dróg i mostów w fazie przygotowania zadań, uwzględniające przeprowadzanie Ocen BRD i Audytów BRD
- wprowadzono Zarządzenie nr 42 Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia 03.09.2009 r. w sprawie oceny wpływu na bezpieczeństwo ruchu drogowego oraz audytu bezpieczeństwa ruchu drogowego projektów infrastruktury drogowej
- opracowano w październiku 2009 nową Instrukcję dla Audytorów BRD przeprowadzania Ocen wpływu na BRD oraz Audytu BRD, spełniającą wymogi Dyrektywy.