I kolejna interpelacja poselska Anny Elżbiety Sobeckiej do ministra transportu, budownictwa i gospodarki morskiej, tym razem w w sprawie niesprawiedliwego obwarowania opłzatami poszczególnych odcinków autostrad będących obwodnicami miast. W imieniu resortu stanowisko przedstawił podsekretarz stanu Maciej Jankowski:
Interpelacja (nr 7371) do ministra transportu, budownictwa i gospodarki morskiej w sprawie niesprawiedliwego obwarowania opłatami poszczególnych odcinków autostrad będących obwodnicami miast
Szanowny Panie Ministrze! Obłożenie opłatami niektórych odcinków autostrad wokół pewnych miast, przy zniesieniu tych opłat w innych analogicznych lokalizacjach, świadczy o niesprawiedliwym traktowaniu obywateli w różnych regionach kraju. Przykładem takiego nierównego traktowania jest odstąpienie od poboru opłat za przejazd autostradą A4, będącej w pewnym odcinku obwodnicą Gliwic. Odcinek ten ma ok. 20 km i został zwolniony z opłat, natomiast o połowę mniejszy odcinek autostrady A1 okalający Toruń jest obwarowany opłatą za przejazd. Sytuacja ta stawia mieszkańców Torunia i okolic w gorszej sytuacji niż mieszkańców innych regionów jeżdżących takimi właśnie obwodnicami na co dzień do pracy. Polityka rządu powinna być ukierunkowana na wyrównywanie szans wśród obywateli, a nie na tworzenie podziałów na lepszych i gorszych.
W związku z powyższym pytam Pana Ministra:
1. Jakie są motywy tak nierównego traktowania obywateli polskich?
2. Kiedy dana sytuacja ulegnie zmianie?
Poseł Anna Elżbieta Sobecka
Toruń, dnia 10 lipca 2012 r.
Maciej Jankowski, podsekretarz stanu w Ministerstwie Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej
Szanowna Pani Marszałek! W odpowiedzi na interpelację pani poseł Anny Elżbiety Sobeckiej przekazaną przy piśmie z dnia 2 sierpnia 2012 r., znak: SPS-023-7371/12, w sprawie niesprawiedliwego obwarowania opłatami poszczególnych odcinków autostrad będących obwodnicami miast uprzejmie przedstawiam następujące stanowisko.
Pragnę w pierwszej kolejności poinformować, że odcinek autostrady A1 pomiędzy węzłem Nowe Marzy a węzłem Czerniewice jest odcinkiem koncesyjnym, na którym mocą umowy na budowę i eksploatację autostrady A1 z dnia 30 września 2008 r. (zmienionej i ujednoliconej dnia 12 grudnia 2008 r.) koncesjonariuszem jest spółka Gdańsk Transport Company SA (GTC). Umowa powyższa przyznaje spółce GTC prawo do poboru opłat za przejazd autostradą, którego podstawą prawną jest w szczególności art. 37a ust. 2 ustawy z dnia 27 października 1994 r. o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym (Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2571, z późn. zm.). Przychody z opłaty pobieranej przez GTC stanowią przychód Krajowego Funduszu Drogowego. Stosownie do postanowień umowy o budowę i eksploatację autostrady A1 spółka GTC otrzymuje z Krajowego Funduszu Drogowego wynagrodzenie za dostępność autostrady, którego wysokość uzależniona jest m.in. od natężenia ruchu na autostradzie oraz wysokości opłat pobranych od użytkowników. Zrezygnowanie z poboru opłat na określonym odcinku autostrady (w przedmiotowym przypadku na odcinku węzeł Lubicz - węzeł Czerniewice, stanowiącym obwodnicę Torunia) spowodowałoby konieczność zapłaty na rzecz GTC umówionego wynagrodzenia mimo braku dochodów płynących z faktycznego poboru opłat, a tym samym spowoduje, że zmniejszony zostanie również przychód Krajowego Funduszu Drogowego. Zatem ewentualne zwolnienie z opłat ww. odcinka autostrady spowodowałoby jednoczesne uszczuplenie wpływów z opłat do Krajowego Funduszu Drogowego i wzrost zobowiązań Skarbu Państwa wobec GTC.
Przyjęty w umowie o budowę i eksploatację autostrady A1 pobór na całym odcinku wynika natomiast z regulacji ustawowych. Zgodnie z art. 1 ust. 2 tekstu pierwotnego ustawy z dnia 27 października 1994 r. o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym Rada Ministrów określa w drodze rozporządzenia autostrady lub ich odcinki, które będą budowane i eksploatowane jako płatne. Autostrada A1 na całym swoim przebiegu jest autostradą płatną, co sankcjonuje rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 lipca 2002 r. w sprawie autostrad płatnych (Dz. U. Nr 121, poz. 1034, z późn. zm.). Dlatego też również odcinek autostrady stanowiący obwodnicę Torunia jest płatny i Ministerstwo Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej nie przewiduje w chwili obecnej zmian w powyższym zakresie.
W odniesieniu do poruszonej przez panią poseł kwestii zwolnienia z opłat odcinka autostrady A4 węzeł Sośnica - węzeł Kleszczów należy zauważyć, co następuje. W dniu 30 maja 2012 r. Rada Ministrów w drodze nowelizacji rozporządzenia w sprawie autostrad płatnych podjęła decyzję, że odcinek autostrady A4 węzeł Kleszczów - węzeł Sośnica, pełniący funkcję obwodnicy Gliwic, będzie płatny dla wszystkich kategorii pojazdów za wyjątkiem pojazdów lekkich, poruszających się w ruchu lokalnym po wskazanym odcinku autostrady. Oznacza to, że za przejazd wskazanym odcinkiem autostrady płacą kierowcy pojazdów lekkich poruszających się w ruchu tranzytowym oraz pojazdów rozpoczynających lub kończących podróż na tym odcinku. Odcinek autostrady A4 węzeł Kleszczów - węzeł Sośnica jest również płatny dla wszystkich pojazdów samochodowych o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony i autobusów niezależnie od ich dopuszczalnej masy całkowitej, to jest również dla ww. pojazdów, które poruszają się w ruchu lokalnym po wskazanym odcinku autostrady (obowiązuje tu inny reżim prawny regulujący kwestię obowiązku uiszczania opłaty elektronicznej).
Należy podkreślić, że przyjęte rozwiązanie stanowi kompromis pomiędzy dążeniem do odciążenia ruchu miejskiego w okolicach Gliwic a zabezpieczeniem przychodów z opłat za przejazd autostradą do Krajowego Funduszu Drogowego, z którego realizowane są inwestycje drogowe w naszym państwie. Pragnę również zauważyć, że odcinek węzeł Kleszczów – węzeł Sośnica stanowi fragment autostrady A4, której główną funkcją (podobnie jak autostrady A1) jest przenoszenie ruchu międzynarodowego i długodystansowego. Dlatego też na ww. odcinku A4 przyjęto rozwiązanie pośrednie w zakresie poboru opłat, które uwzględnia zarówno specyfikę tego odcinka jako obwodnicy Gliwic, jak i charakter całego ciągu autostrady A4. Należy zauważyć, że na odcinku autostrady A4 węzeł Sośnica - węzeł Kleszczów mamy do czynienia z jednym z najwyższych w Polsce szacunkowych poziomów ruchu aglomeracyjnego pojazdów osobowych, który przekracza 50%. Prognozy ruchu dla poszczególnych odcinków międzywęzłowych przedstawiają się następująco:
|
Odcinek A4 |
Prognozowany ruch pojazdów w 2015 r. (w tym udział pojazdów ciężkich w%) |
Prognozowany ruch pojazdów w 2015 r. (w tym udział pojazdów ciężkich w%) |
Prognozowany ruch pojazdów w 2030 r. (w tym udział pojazdów ciężkich w%) |
|
Kleszczów - Ostropa |
34 100 (29,9%) |
54 100 (31,7%) |
|
|
Ostropa - Bojków |
34 100 (29,9%) |
54 100 (31,7%) |
|
|
Bojków - Sośnica |
39 300 (29%) |
62 500 (30,1%) |
Z poważaniem
