Rzecznik wydał specjalne oświadczenie w związku z kontrowersjami dotyczącymi wniesionej przez RPO do Sądu Najwyższego kasacji od wyroku sądu rejonowego, który orzekł konfiskatę samochodu nietrzeźwego kierowcy. RPO wyjaśnia, że nie jest przeciwny tej formie walki z plagą pijaństwa na polskich drogach, lecz najpierw należy zmienić obowiązujące w naszym kraju prawo.
Adresat: SĄD NAJWYŻSZY
Sygnatura: RPO/635484/09/II/2003.1 RZ
Data wystąpienia/sprawy: 2010-08-24
Opis: Kasacja na rzecz Marcina S. od prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego we W., w części dotyczącej orzeczenia przepadku na rzecz Skarbu Państwa dowodu rzeczowego w postaci samochodu, jako służącego do popełnienia przestępstwa.
Rzecznik zarzucił temu wyrokowi rażące naruszenie prawa karnego materialnego, mające istotny wpływ na jego treść, to jest art. 44 § 2 k.k., polegające na orzeczeniu przepadku na rzecz Skarbu Państwa dowodu rzeczowego w postaci samochodu, jako służącego do popełnienia przestępstwa z art. 178a § 1 k.k. (prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego), podczas gdy pojazd mechaniczny stanowi przedmiot czynności wykonawczej przestępstwa określonego w art. 178a § 1 k.k., a więc nie należy do kategorii przedmiotów, które służą lub są przeznaczone, w rozumieniu art. 44 § 2 k.k., do popełnienia tego przestępstwa. Rzecznik wniósł o uchylenie wyroku w zaskarżonej części.
Oświadczenie prof. Ireny Lipowicz Rzecznika Praw Obywatelskich
w związku z kontrowersjami dotyczącymi konfiskaty samochodu nietrzeźwego kierowcy
Jako rzecznik praw obywatelskich uważam, że podstawą wszelkich działań państwa wobec obywateli musi być konstytucja i obowiązujące ustawy, a moją rolą jest m. in. domaganie się realizacji tej zasady w praktyce działań sądów. Pojawiły się liczne komentarze w związku z wniesieniem przez RPO kasacji do Sądu Najwyższego od wyroku jednego z sądów rejonowych wobec pijanego kierowcy. Zaskarżona została ta część wyroku, która dotyczy orzeczenia przepadku na rzecz Skarbu Państwa samochodu, jako służącego do popełnienia przestępstwa. Co do istoty sprawy, chciałam wyjaśnić, że konfiskatę pojazdu mechanicznego za jazdę w stanie nietrzeźwym uważam za dopuszczalny i skuteczny, stosowany w wielu krajach sposób reakcji państwa na straszną plagę społeczną, jaką są pijani kierowcy. Mam tylko obowiązek pilnowania, aby istniejące prawo było przestrzegane, stąd skarga kasacyjna. Z pewnością jednak nie będę protestowała, jeśli pojawią się zmiany ustawowe w tej materii, respektujące konstytucję i poczucie sprawiedliwości obywateli.