Pytanie: Czy instruktor nauki jazdy jest kierowcą w rozumieniu ustawy o czasie pracy kierowców?
Odpowiedź: Moim zdaniem tak. Tak wynika z rozporządzenia nr 3820/85/EWG. Według zawartej tam definicji kierowcą jest każda osoba, która prowadzi pojazd nawet przez krótki czas, oraz osoba, która jest przewożona w pojeździe po to, by go prowadzić. Ponadto art. 22 ustawy o czasie pracy kierowców stanowi, że do niektórych kierowców prowadzących pojazdy wymienione w art. 29 ustawy oraz w art. 4 rozporządzenia nr 3820/85/EWG nie stosuje się części przepisów ustawy oraz rozporządzenia. Dotyczy to także instruktorów. Zatem polska ustawa - podobnie jak unijne regulacje - wobec takich osób posługuje się pojęciem kierowcy.
Pytanie: Instruktorzy w osk często muszą jeździć przez 10 - 12 godzin. Czy jest to zgodne z przepisami o czasie pracy kierowców?
Odpowiedź: Jeżeli mamy do czynienia z zatrudnieniem instruktora na umowę cywilnoprawną, to do takiego instruktora nie stosuje się ustawy o czasie pracy kierowców (Dz. U. z 2004 r. nr 92, poz. 879). Jeśli chodzi o europejskie rozporządzenie nr 3820/85/EWG w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego, to art. 13 lit. j pozwala na zwolnienie pojazdów służących do nauki ze stosowania tego rozporządzenia. Zatem instruktor nauki jazdy nie musi stosować się do norm czasu pracy, przerw i odpoczynków określonych w tym rozporządzeniu. Polska ustawa o czasie pracy kierowców wprowadziła również to zwolnienie.
Pytanie: A jeśli byłby zatrudniony na umowę o pracę?
Odpowiedź: W takim wypadku jego sytuacja zmienia się zasadniczo. Obowiązuje go wówczas ustawa o czasie pracy kierowców w zakresie norm czasu pracy, z uwzględnieniem wyjątków wskazanych w art. 22 ustawy.
Pytanie: Ile godzin bez przerwy może pracować instruktor nauki jazdy zatrudniony na umowę o pracę?
Odpowiedź: Jeżeli chodzi o prowadzenie pojazdu, to instruktor nie podlega rozporządzeniu nr 3820/85/EWG. Natomiast z punktu widzenia przepisów o czasie pracy kierowców, jeżeli jest pracownikiem, to podlega normom - 8 godzin na dobę. W poszczególnych dniach może się to rozkładać inaczej - w zależności od tego, w jakim systemie będzie pracował, bo np. może to być system zadaniowy. W takim systemie rozkład czasu pracy będzie ustalał sam. Jeżeli dobowy wymiar czasu pracy wynosi 6 godzin, to instruktorowi przysługuje przerwa. Przypominam, że w tym wypadku przez pracę należy rozumieć nie tylko czas prowadzenia, ale także wykonywanie innych czynności.
Dyrektor Biura Prawnego i Orzecznictwa Głównego Inspektoratu Transportu Drogowego
