W dniu 4 marca 2014 r. – po skompletowaniu stosownych opinii prawnych - skierowano do I czytania poselski projekt ustawy o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw, odbędzie się ono na posiedzeniu Sejmu RP. Przypomnijmy ten tak oczekiwany projekt dotyczy zaostrzenia odpowiedzialności karnej za kierowanie pojazdem mechanicznym po spożyciu alkoholu oraz w stanie nietrzeźwym, przy jednoczesnym pozostawieniu sędziemu stosującemu w procesie normę karną możliwości elastycznego stosowania kary oraz podwyższeniu wysokości kary grzywny. Jazda pod wpływem alkoholu lub po spożyciu alkoholu to jedno z częstszych wykroczeń polskich kierowców. Ze wstępnych statystyk Komendy Głównej Policji wynika, że w 2013 r. liczba wypadków spowodowanych przez nietrzeźwych kierowców wyniosła ponad 2000, w których zginęło ponad 250 osób, zaś ponad 2700 zostało rannych. Każdy z takich przypadków wiąże się z wielką ludzką i rodzinną tragedią, dlatego w opinii projektodawców konieczne jest podjęcie przedmiotowej inicjatywy ustawodawczej - uzasadnia ustawodawca. I dalej nadzwyczaj słusznie: założeniem wprowadzenia zaproponowanych przepisów jest konieczność edukacji i wychowywania społeczeństwa, w którym nie ma akceptacji dla prowadzenia pojazdów pod wpływem alkoholu.
Projektowane zmiany polegają w swym podstawowym założeniu na zwiększeniu wysokości kary grzywny z grzywny w wysokości od 50 zł do 5 tys. zl do 10 tys. zł przy założeniu wysokości minimalnej grzywny 2 400 zł. oraz wprowadzenie alternatywnej kary w postaci ograniczenia wolności trwającego od 2 do 6 miesięcy, podczas którego sprawca byłby skierowany do przymusowego wykonywania prac społecznie pożytecznych. Likwidacji natomiast uległaby - w takich przypadkach - kara aresztu, który na podstawie aktualnie obowiązujących przepisów może być zasądzony w wysokości od 5 do 30 dni, jako kara mało efektywna. Wydłużeniu uległaby za to kara ograniczenia wolności z jednego miesiąca nawet do pół roku. Bowiem wykonywanie pracy społecznie użytecznej niesie za sobą niewątpliwe walory wychowawcze zwłaszcza na rzecz społeczności lokalnych, które w opinii projektodawców winny być podkreślone. Zdaniem projektodawców najbardziej “dotkliwą” dla sprawców sankcją w przypadku popełnienia wykroczenia kierowania pojazdem mechanicznym w stanie po spożyciu będzie wysoka kara finansowa lub wykonywanie - przez dłuższy okres czasu prac społecznych - i w ten sposób przyczynianie się do wzrostu dobrobytu lokalnych społeczności oraz widmo utraty prawa jazdy i konieczność ponownego zdawania egzaminu uprawniającego do kierowania. I jak dalej uzasadniają: Nieuchronność sankcji w postaci wysokiej kary finansowej oraz wizja konieczności wykonywania pracy społecznie pożytecznej powinna - zdaniem projektodawców - przyczynić się do wzrostu świadomości kierowców i do obniżenia liczby wypadków z udziałem pijanych kierowców.
Ustawa doprecyzowuje również przepisy ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r o kierujących pojazdami w zakresie obowiązkowych badań psychologicznych przeprowadzanych przed przystąpieniem do ponownego egzaminu stwierdzającego kwalifikację do prowadzenia pojazdów w stosunku do osób pozbawionych prawa jazdy na okres przekraczający rok w konsekwencji popełnionych wykroczeń lub przestępstwa jazdy w stanie nietrzeźwości (lub innych), a także wprowadza obowiązek uczestniczenia w terapii uzależnień alkoholowych dla osób skazanych za kierowanie pojazdami mechanicznymi, w tym motorowerami oraz tramwajami w stanie nietrzeźwości - jako środka najbardziej celowego i koniecznego do reedukacji sprawców, a jednocześnie w pewnym stopniu dolegliwego. Terapia uzależnień będzie organizowana w rejonowych poradniach psychologicznych, w wymiarze do 2 godzin tygodniowo przez 2 miesiące, na koszt sprawcy.
Postulowane zmiany są konsekwencją przyjęcia polityki – zero tolerancji dla nietrzeźwych kierowców.
Poniżej zestawienie proponowanych zmian:
|
W ustawie z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny | |
|
W art. 50 po § 1 dodaje się § 2 w następującym brzmieniu |
§ 2. Sąd orzeka podanie wyroku do publicznej wiadomości w określony sposób, w przypadku skazania za przestępstwo wskazane w art. 178a kodeksu. |
|
W art. 178a. § 1 otrzymuje następujące brzmienie |
Kto, znajdując się w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego, prowadzi pojazd mechaniczny w ruchu lądowym, wodnym lub powietrznym, podlega grzywnie nie mniejszej niż 240 stawek dziennych, karze ograniczenia wolności na okres nie krótszy niż 6 miesięcy albo pozbawienia wolności od 3 miesięcy do 5 lat. |
|
W art. 178a. § 4 otrzymuje następujące brzmienie |
Jeżeli sprawca czynu określonego w §1 był wcześniej prawomocnie skazany za prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego albo za przestępstwo określone w art. 173, 174, 177 lub art. 355 § 2 popełnione w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego albo dopuścił się czynu określonego w § 1 w okresie obowiązywania zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych orzeczonego w związku ze skazaniem za przestępstwo, podlega karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 8. |
|
W ustawie z dnia 20 maja 1971 r. Kodeks wykroczeń | |
|
W art. 20. § 1 otrzymuje następującą treść |
§1. Kara ograniczenia wolności trwa od 2 do 6 miesięcy. |
|
W art. 87. § 1 otrzymuje następujące brzmienie |
Kto, znajdując się w stanie po użyciu alkoholu lub podobnie działającego środka, prowadzi pojazd mechaniczny w ruchu lądowym, wodnym lub powietrznym, podlega karze ograniczenia wolności albo karze grzywny do 10 000 złotych jednak nie niższej niż 2 400 złotych. |
|
W art. 87 § 2 otrzymuje brzmienie |
Kto, znajdując się w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem podobnie działającego środka, prowadzi na drodze publicznej, w strefie zamieszkania lub w strefie ruchu inny pojazd niż określony w § 1 podlega karze ograniczenia wolności albo grzywny nie niższej niż 500 złotych. |
|
W art. 94, § 1 i 2 otrzymuje następujące brzmienie |
§ 1. Kto na drodze publicznej, w strefie zamieszkania lub strefie ruchu prowadzi pojazd, nie mając do tego uprawnienia, podlega karze grzywny, nie niższej niż 1 000 złotych.
§ 2. Kto prowadzi na drodze publicznej, w strefie zamieszkania lub strefie ruchu pojazd pomimo braku dopuszczenia pojazdu do ruchu, podlega karze grzywny. |
|
W ustawie z dnia 24 sierpnia 2001 r. Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia | |
|
W art. 96, § 1 otrzymuje brzmienie |
W postępowaniu mandatowym można nałożyć grzywnę w wysokości do 1 000 złotych, a w wypadku, o którym mowa w art. 9 § 1 Kodeksu wykroczeń, do 2 000 złotych. |
|
W ustawie z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami | |
|
W art. 50 ust. 2 otrzymuje następujące brzmienie |
2. Nie może być egzaminowana osoba: 1) niespełniająca wymagań, o których mowa w ust. 1; 2) w stosunku do której został orzeczony, prawomocnym wyrokiem sądu, zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych - w okresie i zakresie obowiązywania tego zakazu; 3) w stosunku do której wydano decyzję o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami lub zatrzymaniu prawa jazdy - w okresie i zakresie obowiązywania tej decyzji; 4) nieposiadająca: a) orzeczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem, b) orzeczenia psychologicznego o braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem - nie dotyczy uprawnień w zakresie prawa jazdy kategorii AM, A1, A2, A, B1, B, B+E i T za wyjątkiem przypadków osób ubiegających się o zwrot zatrzymanego prawa jazdy lub pozwolenia na kierowanie tramwajem, którego była pozbawiona na okres przekraczający rok.;
5) nieposiadająca zaświadczenia o ukończeniu wymaganego szkolenia; 6) nieposiadająca dokumentu tożsamości; 7) której stan lub zachowanie uzasadnia podejrzenie, że: a) znajduje się ona w stanie nietrzeźwości, w stanie po użyciu alkoholu lub środka działającego podobnie do alkoholu, b) nie posiada ona odpowiedniej sprawności fizycznej lub psychicznej; 8) która nie ukończyła 18 lat i nie posiada zgody, o której mowa w art. 11 ust. 2. |
|
Po art. 82 dodaje się nowy art. 82a w następującym brzmieniu |
1. Kierujący motorowerem, pojazdem silnikowym lub tramwajem, prawomocnie skazani wyrokiem sądu za kierowanie pojazdem w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka działającego podobnie do alkoholu, przed przeprowadzenia badania psychologicznego, o którym mowa w art. 82 zobowiązani są odbyć terapię uzależnień od alkoholu.
2. Terapia, o której mowa w ust. 1 odbywać się będzie w rejonowej poradni psychologicznej właściwej ze względu na miejsce zamieszkania kierującego w wymiarze 2 godzin tygodniowo przez dwa kolejne miesiące .
3. Terapię przeprowadza się na koszt kierującego. |
Ciekawi jesteśmy Państwa opinii co do zakresu proponowanych zmian, a szczególnie tych dotyczących noweli ustawy o kierujących pojazdami. Na łamach tygodnikach do czasu uchwalenia ustawy zmieniającej będziemy relacjonowali proces procesowania, a także publikowali opinie i wypowiedzi. Piszcie do nas: tygodnik@prawodrogowe.pl
(jm)
