W dniu wczorajszym Prezydent RP odpisał Ustawę z dnia 7 listopada 2025 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny, ustawy - Kodeks wykroczeń oraz ustawy - Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia (druk sejmowy nr 1636 [kliknij]). Zmiany mają wzmocnić ochronę funkcjonariuszy i inne osoby niosących pomoc ofiarom wypadków. Kary za naruszenie ich nietykalności wzrastają, będą wynosiły do 5 lat więzienia.
Cel i potrzeba zmian. Ustawa ma na celu zwiększenie ochrony funkcjonariuszy publicznych oraz osób, które - choć nie posiadają formalnego statusu funkcjonariusza - narażają swoje zdrowie i życie w celu ochrony porządku publicznego, ratowania innych ludzi czy też udzielając świadczeń zdrowotnych. Z tych względów wzmocnienie ochrony funkcjonariuszy publicznych, osób udzielających świadczeń zdrowotnych oraz innych osób, które, chroniąc porządek publiczny, stają się obiektem agresji o takim nasileniu, że prowadzi to do narażenia tych osób na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia lub ciężkiego uszczerbku na zdrowiu, jest dla państwa polskiego zadaniem priorytetowym. Ta wzmocniona ochrona będzie służyć także wszystkim osobom wykonującym działania ratownicze, takim jak ratownicy wodni i górscy, a także obywatelom, którzy podejmują interwencję w obronie innych czy po prostu udzielają pomocy ludziom na ulicy. Ta silniejsza ochrona funkcjonariuszy dotyczy: policjantów, strażaków czy ratowników medycznych, lekarzy, pielęgniarek, ratowników górskich i wodnych, ale też zwykłych obywateli, którzy reagują na przemoc lub ratują ofiary wypadków. Kary za naruszenie nietykalności tych osób wzrosną i będą orzekane w wymiarze - od 3 miesięcy do lat 5 karze pozbawienia wolności.
Zacytujmy: Art. 1. W ustawie z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny (Dz. U. z 2025 r. poz. 383) wprowadza się następujące zmiany: 1) 2) 3) 4) w art. 217a dotychczasową treść oznacza się jako § 1 i dodaje się § 2 w brzmieniu: „§ 2. Jeżeli sprawca czynu określonego w § 1 naraża pokrzywdzonego na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia albo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu, podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5.”;
Zacytujmy: Art. 2. W ustawie z dnia 20 maja 1971 r. - Kodeks wykroczeń (Dz. U. z 2025 r. poz. 734) w art. 51: 1) 2) w § 2 wyrazy „podlega karze aresztu, ograniczenia wolności albo grzywny” zastępuje się wyrazami „podlega karze aresztu, ograniczenia wolności albo grzywny nie niższej niż 1000 złotych”;
Zacytujmy: Art. 3. W ustawie z dnia 24 sierpnia 2001 r. - Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia (Dz. U. z 2025 r. poz. 860 i 1178) wprowadza się następujące zmiany: 1) w art. 90 § 2a otrzymuje brzmienie: 2) „§ 2a. Postępowanie przyspieszone stosuje się także wobec sprawców wykroczenia, o którym mowa w art. 51 § 2a oraz art. 66b Kodeksu wykroczeń.”; w art. 96 po § 1af dodaje się § 1ag w brzmieniu: „§ 1ag. W postępowaniu mandatowym w sprawie o wykroczenie określone w art. 51 § 2 lub 2a Kodeksu wykroczeń można nałożyć grzywnę w wysokości 1000 zł.”.
Komunikat Kancelarii Prezydenta RP:
Informacja w sprawie ustawy z dnia 7 listopada 2025 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny, ustawy - Kodeks wykroczeń oraz ustawy - Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia
W świetle uzasadnienia do rządowego projektu ustawy celem ustawy jest zwiększenie ochrony funkcjonariuszy publicznych oraz osób, które - choć nie posiadają formalnego statusu funkcjonariusza – narażają swoje zdrowie i życie w celu ochrony porządku publicznego, ratowania innych ludzi czy też udzielając świadczeń zdrowotnych.
Ustawa nowelizuje:
1) ustawę z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny,
2) ustawę z dnia 20 maja 1971 r. - Kodeks wykroczeń, oraz
3) ustawę z dnia 24 sierpnia 2021 r. - Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia.
Zmiany w ustawie z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny polegają na:
a) zaostrzeniu odpowiedzialności karnej za naruszenie nietykalności cielesnej osób pełniących funkcje publiczne i ratujących życie innych (art. 217a i art. 222 k.k.), jeżeli czyn naraża pokrzywdzonego na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia albo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu; sprawca będzie podlegać karze od 3 miesięcy do 5 lat pozbawienia wolności;
b) wprowadzeniu nowej regulacji dotyczącej odpowiedzialności za zamach na osobę odpierającą atak poprzez wprowadzenie trybu ścigania na wniosek w przypadku naruszenia wyłącznie czci lub godności (dodanie § 3 w art. 231b k.k.);
c) wprowadzeniu obowiązkowej publikacji wyroku na wniosek pokrzywdzonego, niezależnie od uprawnienia sądu do orzeczenia tego środka na podstawie art. 43b Kodeksu karnego w przypadku skazania za przestępstwo z art. 222 k.k. oraz za przestępstwo z art. 223 k.k.
Zmiany w ustawie z dnia 20 maja 1971 r. - Kodeks wykroczeń polegają na:
a) zaostrzeniu dolnej granicy zagrożenia grzywną z 500 zł do 1000 zł za wykroczenie zakłócania spokoju lub porządku publicznego albo wywołaniu zgorszenia w miejscu 1 publicznym w jego typie kwalifikowanym, to jest pod wpływem alkoholu, środka odurzającego lub innej podobnie działającej substancji lub środka (zmiana § 2 w art. 51 k.w.);
b) dodaniu kolejnego typu kwalifikowanego wykroczenia zakłócania spokoju lub porządku publicznego albo wywołaniu zgorszenia w miejscu publicznym polegającego na dopuszczeniu się tego wykroczenia w zakładzie leczniczym lub w trakcie akcji medycznej lub w siedzibie organu administracji rządowej, innego organu państwowego lub samorządu terytorialnego (dodanie § 2a w art. 51 k.w.); wykroczenie to będzie zagrożone karą aresztu, ograniczenia wolności lub grzywną w wysokości nie niższej niż 1000 zł.
Zmiany w ustawie z dnia 24 sierpnia 2001 r. - Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia polegają na:
a) wprowadzeniu możliwości zastosowania postępowania przyśpieszonego umożliwiającego Policji m.in. w wypadku schwytania na gorącym uczynku lub bezpośrednio potem sprawcy wykroczenia zakłócania spokoju lub porządku publicznego albo wywołaniu zgorszenia w miejscu publicznym polegającego na dopuszczeniu się tego wykroczenia w zakładzie leczniczym lub w trakcie akcji medycznej lub w siedzibie organu administracji rządowej, innego organu państwowego lub samorządu terytorialnego (wykroczenia z art. 51 § 2a k.w.) jego natychmiastowe zatrzymanie i doprowadzenie do sądu;
b) podwyższenie wysokości mandatu, który może zostać nałożony z 500 zł do 1000 zł za popełnienie kwalifikowanych typów wykroczeń, o których mowa art. 51 § 2 lub 2a k.w. (za wskazane powyżej wykroczenie zakłócania spokoju lub porządku publicznego pod wpływem alkoholu lub narkotyków albo w zakładzie leczniczym lub w trakcie akcji medycznej lub siedzibie organu administracji rządowej, innego organu państwowego lub samorządu terytorialnego).
Ustawa wejdzie w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.
Czekamy na publikację w Dzienniku Ustaw. (jm)