Ekspert wyjaśnia

Jan Szumiał. O urządzeniach transportu osobistego (uto)

9 września 2025

Jan Szumiał. O urządzeniach transportu osobistego (uto)
(fot. PIXABAY)

Urządzenie Transportu Osobistego czyli elektryczne deskorolki (hoverboardy), dwukołowe dwuśladowce (segwaye), monocykle elektryczne. Przepisy, do których warto stosować się poruszając się nimi po drogach publicznych.

Urządzenie Transportu Osobistego (uto) - pojazd napędzany elektrycznie, z wyłączeniem hulajnogi elektrycznej, bez siedzenia i pedałów, konstrukcyjnie przeznaczony do poruszania się wyłącznie przez kierującego znajdującego się na nim, wyposażony: z przodu w światło białe lub żółte selektywne, z tyłu światło pozycyjne barwy czerwonej.

Z jakich dróg obowiązany jest korzystać kierujący Urządzeniem Transportu Osobistego? Kierujący urządzeniem transportu osobistego jest obowiązany korzystać z drogi dla rowerów lub drogi dla pieszych i rowerów, jeżeli jest ona wyznaczona dla kierunku, w którym się porusza lub zamierza skręcić. Kierujący urządzeniem transportu osobistego, korzystając z drogi dla pieszych i rowerów, jest obowiązany zachować szczególną ostrożność i ustępować pierwszeństwa pieszemu. Korzystanie z drogi dla pieszych przez kierującego urządzeniem transportu osobistego jest dozwolone wyjątkowo, gdy brakuje drogi dla rowerów oraz drogi dla pieszych i rowerów. Kierujący urządzeniem transportu osobistego, korzystając z drogi dla pieszych jest obowiązany jechać z prędkością zbliżoną do prędkości pieszego, zachować szczególną ostrożność, ustępować pierwszeństwa pieszemu oraz nie utrudniać jego ruchu. Dopuszczalna prędkość urządzenia transportu osobistego wynosi 20 km/h

Czego nie wolno kierującemu urządzeniem transportu osobistego? Kierującemu urządzeniem transportu osobistego zabrania się: ciągnięcia lub holowania innego pojazdu, przewożenia innej osoby, zwierzęcia lub ładunku, czepiania się pojazdów, jazdy po jezdni, z wyjątkiem korzystania z przejazdu dla rowerów.

Jakie uprawnienia trzeba posiadać, aby kierować urządzeniem transportu osobistego? Podobnie jak w przypadku kierowania rowerem lub hulajnogą elektryczną w wieku powyżej 10 lat konieczne jest posiadanie karty rowerowej, lub po ukończeniu 14 roku życia prawa jazdy kat. AM, albo po ukończenie 16 roku życia prawa jazdy kat, A1, B1,T. Od osoby pełnoletniej nie są wymagane żadne uprawnienia.

A co z dziećmi przed ukończeniem 10 roku życia? Zabrania się dopuszczania dziecka w wieku do 10 lat do kierowania urządzeniem transportu osobistego na drodze. W strefie zamieszkania dopuszcza się kierowanie urządzeniem transportu osobistego przez dziecko w wieku do 10 lat wyłącznie pod opieką osoby dorosłej.

A jakie obowiązki wobec kierujących urządzeniami transportu osobistego mają inni kierujący? Kierujący pojazdem zbliżając się do przejazdu dla rowerów jest obowiązany zachować szczególną ostrożność i ustąpić pierwszeństwa kierującemu urządzeniem transportu osobistego znajdującemu się na tym przejeździe. Kierujący pojazdem, który skręca w drogę poprzeczną, jest obowiązany zachować szczególną ostrożność i ustąpić  pierwszeństwa kierującemu urządzeniem transportu osobistego, jadącemu na wprost po jezdni, pasie ruchu dla rowerów, drodze dla pieszych i rowerów, drodze dla rowerów lub innej części drogi, którą zamierza opuścić. Kierujący pojazdem, przejeżdżając przez drogę dla pieszych i rowerów lub drogę dla rowerów jest obowiązany ustąpić pierwszeństwa kierującemu urządzeniem transportu osobistego. Kierującemu zabrania się wyprzedzania pojazdu na przejeździe dla rowerów i bezpośrednio przed nim, z wyjątkiem przejazdu na którym ruch jest kierowany.

Definicje, które dobrze znać, zawiązane z przepisami dotyczącymi uto:

* droga dla pieszych-droga lub część drogi przeznaczona do ruchu pieszych i osób poruszających się przy użyciu urządzenia wspomagającego ruch oraz pełnienia innych funkcji, w szczególności zatrzymania i postoju pojazdów;

* droga dla pieszych i rowerów- droga lub część drogi, oznaczona odpowiednimi znakami drogowymi, przeznaczona do ruchu pieszych, osób poruszających się przy użyciu urządzenia wspomagającego ruch, rowerów, hulajnóg elektrycznych i urządzeń transportu osobistego;

* droga dla rowerów- droga lub część drogi niebędąca jezdnią, oznaczona odpowiednimi znakami drogowymi, przeznaczona do ruchu rowerów, hulajnóg elektrycznych i urządzeń transportu osobistego oraz osób poruszających się przy użyciu urządzenia wspomagającego ruch i ruch pieszych, w przypadkach przewidzianych w ustawie;

* pas ruchu dla rowerów-część jezdni przeznaczona do ruchu rowerów w jednym kierunku, oznaczona odpowiednimi znakami drogowymi;

* śluza rowerowa- część jezdni na wlocie skrzyżowania na całej szerokości jezdni lub wybranego pasa ruchu przeznaczona do zatrzymania rowerów w celu zmiany kierunku jazdy lub ustąpienia pierwszeństwa, oznaczona odpowiednimi znakami drogowymi;

* przejazd dla rowerów- powierzchnia jezdni lub torowiska przeznaczona do przekraczania tych części drogi przez osoby kierujące rowerami, hulajnogami elektrycznymi i urządzeniami transportu osobistego oraz osoby poruszające się przy użyciu urządzenia wspomagającego ruch, oznaczona odpowiednimi znakami drogowymi;

* ustąpienie pierwszeństwa- powstrzymanie się od ruchu, jeżeli ruch mógłby zmusić kierującego do zmiany kierunku lub pasa ruchu albo istotnej zmiany prędkości, pieszego do zatrzymania się, zwolnienia lub przyśpieszenia kroku, a osobę poruszającą się przy użyciu urządzenia wspomagającego ruch do zatrzymania się, zmiany kierunku, albo istotnej zmiany prędkości;

* szczególna ostrożność- ostrożność polegająca na zwiększeniu uwagi i dostosowaniu zachowania uczestnika ruchu do warunków i sytuacji zmieniających się na drodze, w stopniu umożliwiającym odpowiednio szybkie reagowanie;

* przejście sugerowane - nieoznakowane, dostosowane technicznie miejsce umożliwiające przekraczanie jezdni, drogi dla rowerów lub torowiska przez pieszych, nie będące przejściem dla pieszych.

Jan Szumiał, instruktor nauki jazdy, Prezes Stowarzyszenia Ośrodków Szkolenia Kierowców Warszawa