Ministerstwo Infrastruktury z datą 15 października 2025 r. opublikowało Petycję w sprawie egzaminowania osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, szkolenia, egzaminowania i uzyskiwania uprawnień przez egzaminatorów oraz wzorów dokumentów stosowanych w tych sprawach [kliknij]. Po dwóch miesiącach do publicznej wiadomości podana została odpowiedź resortu. Czytamy w niej m.in.: - petycja została uwzględniona jako zasadna. Ale…
Petycja. Autor petycji wystosował do resortu infrastruktury postulat dokonania zmian korekty obowiązujących przepisów rozporządzenia w sprawie egzaminowania osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami w odniesieniu do sposobu ustawienia lusterek zewnętrznych, w szczególności podczas jazdy do tyłu. Precyzyjnie zmiana ma polegać na dokonaniu stosownej korekty w § 27 lub innej właściwiej merytorycznie zmiany treści rozporządzenia, skutkującej wykluczeniem obowiązku spełnienia kryteriów wykonania zadania określonych w tabeli nr 3 pozycja 2.1 pkt 1 i 2 na czas wykonania zadania nr 2 określonego w tabeli nr 1 w zakresie sposobu ustawienia lusterek zewnętrznych - w szczególności podczas jazdy do tyłu w trakcie wykonywania zadania „Ruszanie z miejsca jazda pasem ruchu do przodu i do tyłu". Wprowadzona do aktu zmiana ma wykluczyć możliwość uzyskania wyniku negatywnego egzaminu w przypadku korzystania z fabrycznie montowanych urządzeń wspomagających kierowcę. Uzasadnienie - (…) lusterka automatycznie opuszczające się podczas cofania) zasadnym jest dokonanie korekty, pozwalającej na samodzielne ustawienie przez kandydata usterek zewnętrznych w sposób dogodny do obserwacji, analogicznie do tego, jak wykonuje to system automatyczny w nowoczesnych pojazdach. Lusterka pojazdu mają służyć do zapewnienia kierującemu możliwie jak najlepszej widoczności, pozwalającej na bezpieczne i sprawne wykonywanie manewrów. Jeżeli kandydat uzna, iż ustawione inaczej niż wg kryteriów dziś funkcjonujących w rozporządzeniu lusterko/lusterka pozwoli mu na bezpieczniejsze i sprawniejsze wykonanie manewru cofania, to ograniczanie mu tej możliwości jest bezzasadne a nawet stoi w sprzeczności z dyspozycją zawartą w art. 3 Ustawy - Prawo o ruchu drogowym. Mając ten fakt na uwadze oraz niezbywalne prawo obywatela do równego traktowania przez prawo 1 działające na jego podstawie i w granicach podmioty, należy uznać, iż obecny zapis nie traktuje sprawiedliwie i równo kandydatów przystępujących do egzaminu praktycznego na prawo jazdy pojazdem ośrodka egzaminowania i kandydatów przestępujących do egzaminu pojazdem ośrodka szkolenia kierowców. Jednocześnie zasadnym wydaje się rozważenie, czy tożsamej zmiany nie należy wprowadzić również w na czas części praktycznej w ruchu drogowym podczas cofania niezbędnego do wykonania zadania parkowanie równoległe.
Stanowisko resortu. Przywołajmy tekst odpowiedzi resortu infrastruktury w opublikowanym brzmieniu: - Po rozpatrzeniu petycji z dnia 14 października 2025 r. dotyczącej postulatu zmiany rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 24 listopada 2023 r. w sprawie egzaminowania osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, szkolenia, egzaminowania i uzyskiwania uprawnień przez egzaminatorów oraz wzorów dokumentów stosowanych w tych sprawach (Dz. U. poz. 2659 oraz z 2024 r. poz. 56), uprzejmie informuję, że petycja została uwzględniona jako zasadna. Przedmiotem petycji był postulat dokonania korekty przepisów rozporządzenia, w szczególności w zakresie § 27 lub innej właściwej regulacji, polegającej na wyłączeniu obowiązku spełnienia kryteriów określonych w tabeli nr 3, pozycja 2.1 pkt 1 i 2, w czasie wykonywania zadania nr 2 określonego w tabeli nr 1, w odniesieniu do sposobu ustawienia lusterek zewnętrznych, w szczególności podczas jazdy do tyłu.
Po przeprowadzeniu analizy obowiązujących przepisów oraz celu regulacji należy wskazać, że aktualne brzmienie rozporządzenia nie w pełni uwzględnia dynamiczny rozwój technologiczny pojazdów oraz powszechne stosowanie fabrycznie montowanych systemów wspomagających kierowcę, w tym systemów automatycznego dostosowania położenia lusterek podczas manewrów cofania. Jednocześnie § 32 ust. 2 rozporządzenia dopuszcza korzystanie z urządzeń stanowiących fabryczne wyposażenie pojazdu, co potwierdza intencję ustawodawcy do dostosowywania procesu egzaminowania do realiów współczesnej motoryzacji.
Kryteria oceny zawarte w tabeli nr 3, pozycja 2.1, w pkt 1 i 2, określają szczegółowy sposób ustawienia lusterek, wskazując minimalny zakres widoczności boków pojazdu oraz obszaru przestrzeni za pojazdem. Kryteria te, choć zasadne na etapie oceny przygotowania do jazdy w warunkach standardowych, w przypadku manewrów wykonywanych wyłącznie na biegu wstecznym mogą prowadzić do nadmiernego formalizmu oraz ograniczać możliwość zapewnienia przez osobę egzaminowaną optymalnej obserwacji otoczenia, dostosowanej do konkretnego zadania.
Uwzględniając zasadę bezpieczeństwa ruchu drogowego, wyrażoną w art. 3 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym, należy uznać, że priorytetem procesu egzaminowania powinno być umożliwienie kandydatowi takiego przygotowania stanowiska kierowcy, które zapewnia możliwie najlepszą widoczność i pozwala na bezpieczne oraz płynne wykonanie manewru. Dopuszczenie czasowej zmiany ustawienia lusterek na potrzeby cofania, analogicznie do rozwiązań realizowanych automatycznie w nowoczesnych pojazdach, pozostaje w zgodzie z tą zasadą i sprzyja kształtowaniu prawidłowych nawyków kierowców. Ponadto postulowana zmiana przyczynia się do wzmocnienia zasady równego traktowania kandydatów przystępujących do egzaminu praktycznego, niezależnie od tego, czy egzamin odbywa się pojazdem wojewódzkiego ośrodka ruchu drogowego, czy pojazdem ośrodka szkolenia kierowców. Ujednolicenie zasad w tym zakresie pozwoli ograniczyć różnice wynikające wyłącznie z odmiennego wyposażenia technicznego pojazdów, a jednocześnie skoncentruje ocenę egzaminacyjną na rzeczywistych umiejętnościach kandydata.
Mając powyższe na uwadze, petycja zasługuje na uwzględnienie. Zgłoszony postulat zostanie wykorzystany w dalszych pracach legislacyjnych nad dostosowaniem przepisów rozporządzenia do aktualnych standardów technicznych oraz praktyki egzaminacyjnej, z zachowaniem podstawowych zasad obiektywizmu, bezpieczeństwa i jednolitości systemu egzaminowania.
Też - jak wielu komentujących stanowisko resortu - ciekawi jesteśmy kiedy zmiana trafi do rozporządzenia. (jm)
