Prezydent RP odmówił podpisania ustawy z dnia 26 września 2025 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (druk nr 1427). W niej poprawka dotycząca zmian w funduszu rozwoju przewozów autobusowych, która stała się przyczyną weta. W Sejmie już dwie inicjatywy ustawodawcze.
Procedowanie. Projekt wpłynął do Sejmu (druk nr 1427) 25 czerwca 2025 r. Jak informuje Kancelaria dotyczy on wprowadzenia ułatwień dla testowania pojazdów, które wykorzystują automatyczne funkcje kierowania i kontroli; wprowadzenia jasnych zasad uzyskiwania zezwoleń na prowadzenie prac badawczych z uwzględnieniem m.in. poziomu automatyzacji pojazdu, liczby pojazdów oraz obszaru prac badawczych; wprowadzenia zmian w rejestracji profesjonalnej, czyli szczególnego rodzaju rejestracji, która pozwala firmom zajmującym się produkcją, testowaniem, sprzedażą lub naprawą pojazdów na czasowe dopuszczenie ich do ruchu drogowego bez konieczności standardowej rejestracji każdego z nich, także o przedłużeniu możliwości korzystania z buspasów przez motocykle i elektryczne i wodorowe; zmian w funduszu rozwoju przewozów autobusowych. Nowe przepisy realizują działania deregulacyjne rządu (rządowego pakietu deregulacyjnego).
7 lipca br. projekt został skierowany do pierwszego czytania na posiedzeniu Sejmu i to odbyło się 22 lipca na 39 posiedzeniu. W efekcie trafił do Komisji do Spraw Deregulacji oraz Komisji Infrastruktury, gdzie podjęto dalsze prace. 12 września przyjęto sprawozdanie Komisji(druk nr 1703). 25 września miało miejsce drugie czytanie - 41. posiedzenie Sejmu. Posłem sprawozdawcą był Mirosław Suchoń. W dyskusji zgłoszono poprawki i z tego też powodu procedowany projekt ponownie skierowano do Komisji w celu przedstawienia sprawozdania uzupełniającego - Komisji do Spraw Deregulacji oraz Komisji Infrastruktury (poprawki). W wyniku podjętych prac po drugim czytaniu, 26 września uchwalono Sprawozdanie (druk nr 1703-A) z wnioskiem o przyjęciu poprawek - sprawozdawca Barbara Oliwiecka. 26 września podczas tego samego 41. Posiedzenia miało miejsce trzecie czytanie i głosowanie. W głosowaniu nad całością projektu ustawy: ZA było 244 posłów; 0 PRZECIW; 174 WSTRZYMAŁO SIĘ (głos. nr 94). Ustawę uchwalono (Tekst ustawy po III czytaniu w formacie pdf). Ustawa trafiła do Senatu RP, w efekcie senackiego procedowania nie wniesiono poprawek - stanowisko Senatu RP z 16 października już następnego dnia Ustawę przekazano Prezydentowi do podpisu. Jak poinformowała Kancelaria - Prezydent RP 7 listopada br. odmówił podpisania ustawy z dnia 26 września 2025 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw („Prezydent Karol Nawrocki zawetował cztery ustawy [kliknij]).
Co oznacza weto? Weto Prezydenta oznacza, że nie wejdą w życie także inne przepisy, które zawiera omawiana ustawa.
Branża mówi. W kwestii decyzji weta ustawy wypowiedziało się m.in. branżowe TLP (kliknij): „Prezydent Karol Nawrocki zawetował dzisiaj ustawę z dnia 26 września 2025 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw. Nie ukrywamy, że bardzo liczyliśmy na uchwalenie tej ustawy, na podpis Pana Prezydenta, na publikację i na jej wejście w życie. Niestety tak się nie stanie.
Ta ustawa była dla nas i dla innych środowisk bardzo ważna, gdyż miała m.in wdrożyć do polskiego systemu prawnego obowiązujące od 1 stycznia 2026 roku elektroniczne zezwolenia EKMT, pozwalające ich posiadaczom na wykonywanie międzynarodowych przewozów drogowych rzeczy. O cyfryzację zezwoleń EKMT, w celu uniemożliwienia ich fałszowania, od lat zabiegali polscy przewoźnicy. Nie wdrożenie elektronicznych zezwoleń EKMT oznacza brak możliwości wydawania takich zezwoleń polskim przewoźnikom. Bez tych zezwoleń wiele firm straci możliwość wykonywania przewozów drogowych na nieunijnych rynkach. Tym samym zaraz po nowym roku wiele naszych pojazdów pozostanie na placach, a kierowcy zostaną (w najlepszym przypadku) skierowani na przymusowe urlopy.
Nie wdrożenie elektronicznych zezwoleń EKMT to także brak kontroli przez polskie służby (ITD, KAS, Straż Graniczna) nieunijnych przewoźników okazujących na urządzaniach cyfrowych obrazy zezwoleń EKMT. Oznacza to, że będą oni mogli bez ograniczeń zabierać ładunki i pracę polskim przewoźnikom, posługując się sfałszowanymi zezwoleniami. Nasze państwo straci możliwość kontroli swojego rynku transportowego i tym samym sytuacja branży ulegnie znacznemu pogorszeniu. Rozjadą nas przewoźnicy z Turcji, Serbii, Armenii, Azerbejdżanu, Gruzji i Ukrainy zabierając głównie najbardziej lukratywne przewozy PL-kraje trzecie.
Ustawa miała też przedłużyć ważność zezwoleń na wykonywanie krajowych regularnych przewozów pasażerskich do 30 marca 2026 r. Ważność wszystkich krajowych zezwoleń wygasa z dniem 31 grudnia 2025 r. Jeśli przewoźnik nie przedłuży (nie otrzyma) takiego zezwolenia przed tą datą, to na linii, którą obsługuje na tym zezwoleniu, będzie zmuszony zawiesić wykonywanie usług przewozowych. Niestety z różnych przyczyn terminowe wydanie znacznej części tych zezwoleń jest zagrożone. Dlatego brak tych przepisów spowoduje, że od 1 stycznia br. wielu mieszkańców Polski nie będzie mogło dojechać do pracy, szkoły, przychodni etc.
Nowe rozwiązania zawarte w zawetowanej ustawie miały dać możliwość używania profesjonalnych tablic rejestracyjnych przez przedsiębiorców zajmujących się obrotem pojazdami. O wprowadzenie takich tablic, zainteresowane środowiska walczyły od kilkunastu lat.
No i na koniec trzeba wspomnieć, że ustawa miała stworzyć warunki do testowania w ruchu drogowym pojazdów autonomicznych. Brak rozwiązań proponowanych w projekcie uniemożliwia polskiemu sektorowi motoryzacyjnemu podjęcie prac badawczo-rozwojowych nad nowymi technologiami. Co grozi naszemu krajowi pozostawaniem na uboczu rozwoju technologicznego w tym przyszłościowym obszarze. To tylko niektóre z konsekwencji prezydenckiego weta. I nawet w przypadku podjęcia szybkich prac nad kolejnym projektem zmian ustawowych (Poseł Mirosław Suchoń zadeklarował już w mediach społecznościowych wolę podjęcia takiej inicjatywy ustawodawczej), istnieje bardzo poważne niebezpieczeństwo, że organy ustawodawcze nie zdążą zakończyć prac przed 31 grudnia br. Mamy bowiem niespełna 1,5 miesiąca do końca roku, ograniczoną liczbę posiedzeń Sejmu i Senatu oraz proceduralne wymagania przedłużające czas pracy nad ustawami.
Niestety uzasadnienie weta, jakie jest wskazane na stronie Pana Prezydenta Karola Nawrockiego, wygląda raczej słabo. Prezydent zawetował ustawę na prośbę posłanki Pauliny Matysiak oraz środowisk z nią współpracujących, skarżących się, że ustawa skraca czas obowiązywania umów zawieranych z Funduszem Rozwoju Przewozów Autobusowych z 10 do 3 lat. I faktycznie skraca ten czas, ale tylko dla umów zawieranych po terminie planowanego wejścia w życie nowych przepisów. Termin zawartych do tej pory umów miał pozostać bez zmian.
A sama posłanka? No cóż głosowała za przyjęciem ustawy, o której zawetowanie prosiła Prezydenta. Rozumiecie coś z tego?”.
Inicjatywy ustawodawcze. Już 7 listopada br. do Kancelarii Sejmu wpłynął projekt grupy posłów - ustawy o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw [kliknij]. Jak piszą jego autorzy: „Dotyczy dostosowania przepisów prawa do postępującej w sektorze transportowym rewolucji technologicznej związanej z automatyzacją pojazdów samochodowych; projekt wprowadza zmiany w zakresie: zdefiniowania pojazdów badawczych; zdefiniowania w ustawie pojazdu zautomatyzowanego i pojazdu w pełni zautomatyzowanego; uregulowania kwestii przedkładania polis ubezpieczeniowych przez firmę badawczo-rozwojową będącą organizatorem jazdy testowej; rezygnacji z regulacji blokujących możliwość prowadzenia prac testowych - projekt usuwa obowiązek konsultacji z mieszkańcami gmin terminu i trasy prowadzonych prac badawczych”.
Z tą samą datą w Kancelarii Sejmu odnotowano złożenie inicjatywy Prezydenta - projekt ustawy o zmianie ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw [kliknij]. Ten „Dotyczy dostosowania obowiązującego prawa do postępu technologicznego w branży motoryzacyjnej, a jednocześnie wprowadzenie rozwiązań deregulacyjnych w prawie, które mogą usprawnić proces prowadzenia prac badawczych nad pojazdami samochodowymi wyposażonymi w nowoczesne systemy zautomatyzowania oraz zwiększyć poziom bezpieczeństwa w ruchu drogowym w Polsce, w tym wprowadzenia instytucji Krajowego Koordynatora Prac Badawczych i określenia jego obowiązków”.
I nie są to wszystkie zapowiedziane inicjatywy ustawodawcze. (jm)
