Czesław Mroczek, sekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji udzielił odpowiedzi posłowi Markowi Sowie na Interpelację nr 15726 [kliknij] w sprawie usprawnienia procedur dotyczących usuwania z przestrzeni publicznej porzuconych pojazdów, które stanowią zagrożenie ekologiczne, utrudniają ruch oraz powodują znaczne koszty dla samorządów. Wiceminister ocenia, iż obowiązujące rozwiązania zapewniają systemową spójność. A wprowadzenie innych mechanizmów związanych z kosztami czy samą procedurą usunięcia pojazdu nie wydaje się obecnie zasadne.
Interpelacja. Poseł przywołując sygnały napływające od samorządów zwrócił uwagę na problem zalegających na ulicach i parkingach porzuconych pojazdów. - Obecne procedury wynikające z ustawy Prawo o ruchu drogowym (z art. 50a) nakładają na gminy obowiązek ponoszenia znacznych kosztów związanych z usunięciem pojazdu, jego przechowaniem przez okres 6 miesięcy oraz prowadzeniem dalszych działań administracyjnych. Koszty usunięcia wraku samochodu osobowego oraz jego 6-miesięcznego przechowywania na parkingu to wydatek przekraczający nawet 10 tysięcy złotych i zazwyczaj jest wyższy niż wartość samego wraku. Przy dużej liczbie tego typu przypadków obciążenie finansowe dla samorządów staje się wysokie. Jednocześnie obecne procedury są długotrwałe, nieefektywne i nie pozwalają na szybkie reagowanie na sytuacje, w których pojazd stanowi zagrożenie lub trwale blokuje przestrzeń publiczną - pisze Marek Sowa. Obowiązujące regulacje - jak podkreślają samorządowcy - w niewystarczającym stopniu umożliwiają skuteczną walkę z narastającym problemem porzuconych pojazdów. I konkludują, iż konieczne jest wprowadzenie zmian legislacyjnych, które pozwolą skuteczniej i szybciej reagować na to zjawisko.
Stanowisko resortu spraw wewnętrznych i administracji. Odpowiedzi udzielił sekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji Czesław Mroczek. Na wstępie zauważył, że przesłanki usunięcia pojazdu z drogi określone w art. 50a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym mają charakter porządkowy. Ich celem jest usuwanie z miejsc publicznych wraków pojazdów, co należy do zakresu działania gmin. Decyzje o usunięciu pojazdu i ewentualne pokrycie kosztów związanych z jego transportem na parking strzeżony oraz postoju na tym parkingu należą do kompetencji gminy. Wiceminister przywołuje: - Obowiązujące przepisy prawa stanowią, że pojazd, który nie został odebrany na wezwanie gminy przez uprawnioną osobę w terminie 6 miesięcy od dnia usunięcia, uznaje się za porzucony z zamiarem wyzbycia się i przechodzi on na własność gminy z mocy ustawy, chyba że nieodebranie pojazdu nastąpiło z przyczyn niezależnych od osoby zobowiązanej (art. 50a ust. 2 i 3 p.r.d.). Taki sam skutek przyniesie brak możliwości ustalenia w ciągu 6 miesięcy od dnia usunięcia pojazdu osoby uprawnionej do jego odbioru (art. 50a ust. 4 p.r.d). Przyjęte rozwiązania zapewniają zatem systemową spójność. Z uwagi na powyższe wprowadzenie innych mechanizmów związanych z kosztami czy samą procedurą usunięcia pojazdu nie wydaje się obecnie zasadne. Należy również wyjaśnić, że kwestia rozliczeń pomiędzy gminą, właścicielem lub posiadaczem pojazdu oraz prowadzącym parking, na którym pojazd był przechowywany, znajduje uregulowanie w prawie cywilnym. I dodaje: - Obowiązujące obecnie regulacje dotyczące usuwania i przechowywania pojazdów mają charakter kompleksowy, niemniej należy wskazać, że ich przedmiot jest zróżnicowany i był wielokrotnie poddawany nowelizacji, w tym również w wyniku wykonywania wyroków Trybunału Konstytucyjnego. W ostatnich latach, w toku prac legislacyjnych nad projektami przepisów prawa regulujących zasady bezpieczeństwa ruchu drogowego, pojawiały się wnioski o rozszerzenie katalogu przesłanek i okoliczności umożliwiających usunięcie pojazdu z drogi na koszt właściciela oraz doprecyzowanie, w których sytuacjach usunięcie pojazdu ma charakter obligatoryjny, a w których fakultatywny, a także o wprowadzenie możliwości przyjęcia rozwiązań systemowych pozwalających ograniczyć koszty po stronie jednostek samorządu terytorialnego związanych z usuwaniem i przechowywaniem pojazdów zarejestrowanych zagranicą.
Jednocześnie dowiadujemy się, że Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji nie posiada informacji w przedmiocie prowadzenia prac zmierzających do zmiany obowiązujących przepisów prawa w tym zakresie, również w odniesieniu do istniejących mechanizmów finansowych związanych z procedurą usunięcia pojazdu we wskazanym trybie.
