Statystyka

Jazda na światłach mijania w dzień pozostaje - informuje Rafał Weber

26 sierpnia 2019

Jazda na światłach mijania w dzień pozostaje - informuje Rafał Weber
- Wyrażam opinię, iż ustawowy obowiązek używania świateł mijania albo świateł do jazdy dziennej, podczas jazdy w warunkach normalnej przejrzystości powietrza w czasie od świtu do zmierzchu jest właściwym rozwiązaniem i powinien zostać utrzymany - Rafał Weber, sekretarz stanu w Ministerstwie Infrastruktury (fot. Jolanta Michasiewicz)

Jazda na światłach mijania w dzień i przez cały rok jest i pozostanie obowiązkowa – informuje Rafał Weber. Zmiany przepisów tymczasem nie będzie, resort podjęcia prac legislacyjnych nie przewiduje – podkreśla.

Czy ministerstwo podejmie się zmiany przepisów prawa? Grupa posłów zgłosiła postulat zmiany przepisów zobowiązujących kierowców do jazdy na światłach mijania w dzień przez cały rok. Powołują się na badania, według których, używanie świateł mijania w dzień w niczym nie poprawia bezpieczeństwa w ruchu drogowym. To wyniki prac wyniki prac dr inż. Sławomira Gołębiowskiego, który w latach 1961-2005 roku był związany z Instytutem Transportu Samochodowego, pracował też jako wieloletni biegły sądowy w zakresie techniki samochodowej wypadków drogowych. Badania eksperta dotyczą sezonu 1990/1991 r., odnotowano 45% wypadków, do których dochodziło w dzień. W 1991 r. wprowadzono w Polsce nakaz używania świateł. Statystyki nie uległy zmianie, a ni w zakresie ilości wypadków, ani tych z udziałem pieszych. Sławomir Gołębiowski wskazuje także na analogiczne wyniki badań Norwegów i Amerykanów.

Resort nie przewiduje podejmowania działań legislacyjnych. - Mając na uwadze (…) wnioski z przeprowadzonych badań i analiz oraz doświadczenia znacznej części państw Unii Europejskiej - wyrażam opinię, iż ustawowy obowiązek używania świateł mijania albo świateł do jazdy dziennej, podczas jazdy w warunkach normalnej przejrzystości powietrza w czasie od świtu do zmierzchu jest właściwym rozwiązaniem i powinien zostać utrzymany. Z tego względu, w najbliższej perspektywie resort nie planuje podejmowania działań legislacyjnych mających na celu zmianę obowiązujących przepisów w przedmiotowym zakresie – brzmi konkluzja stanowiska resortu infrastruktury.

W Unii Europejskiej. Rafał Weber, w imieniu resortu infrastruktury podaje do rozważenia fakt, iż podobny nakaz stosowania świateł obowiązuje w 15 państwach Unii Europejskiej: Bułgarii, Chorwacji, Czechach, Danii, Estonii, Finlandii, Litwie, Łotwie, Rumunii, Słowacji, Słowenii, Szwecji, Węgier i Włoch oraz oczywiście w Polsce. - W większości z wymienionych wyżej państw nakaz ten obowiązuje w ciągu całego roku, na wszystkich drogach. Ponadto, należy zwrócić uwagę, że w przypadku części państw, które nie wprowadziły do przepisów wskazanego wyżej obowiązku (Hiszpania, Irlandia, Niemcy, Luksemburg), instytucje państwowe odpowiedzialne za kwestie bezpieczeństwa ruchu drogowego zalecają stosowanie świateł w ciągu dnia dla zwiększenia bezpieczeństwa jazdy. Natomiast w Holandii badania przeprowadzone przez Instytut Badań Naukowych (TNO) wraz z Instytutem Badań Bezpieczeństwa Drogowego potwierdziły, że używanie świateł do jazdy dziennej poprawia bezpieczeństwo w ruchu drogowym. Spośród państw Unii Europejskiej jedynie Austria wycofała się całkowicie – w 2008 r. – z wprowadzonego nieco ponad dwa lata wcześniej obowiązku używania świateł w ciągu dnia. Z kolei Chorwacja ograniczyła zakres tego obowiązku. Pierwotnie (od 2004 r.) nakaz dotyczył całego roku kalendarzowego, natomiast po nowelizacji przepisów z 2008 r., został ograniczony do okresu zimowego. Zarówno w przypadku Austrii, jak i Chorwacji, zmiana stanu prawnego uzasadniona była względami ekonomicznymi i ekologicznymi (wzrost zużycia paliwa i emisji dwutlenku węgla). Ponadto, w przypadku Austrii wskazywano na negatywny wpływ używania świateł (pomimo lepszej widoczności pojazdów) na bezpieczeństwo, zwłaszcza kierujących motocyklami i motorowerami. Jednocześnie, część z państw utrzymujących obowiązek używania świateł w ciągu dnia wskazuje na jednoznacznie pozytywny wpływ takiego stanu prawnego na bezpieczeństwo ruchu drogowego. Godny uwagi jest przykład Słowenii, gdzie Zgromadzenie Narodowe - przy okazji nowelizacji Ustawy o bezpieczeństwie w ruchu drogowym w 2004 r. - umotywowało zasadność utrzymania przedmiotowego obowiązku stwierdzeniem, że korzyści płynące z jazdy z włączonymi światłami w znacznej mierze przewyższają niedogodności z tym związane. Jako uzasadnienie prezentowanego stanowiska Zgromadzenie Narodowe wskazuje na wyniki badań statystycznych, przeprowadzone w 1998 r., według których po wprowadzeniu obowiązku stosowania świateł mijania w ciągu dnia liczba ofiar śmiertelnych w wyniku wypadków drogowych spadła o 13,5% w skali roku. Również Dania, Finlandia oraz Szwecja pozytywnie oceniają istnienie tego nakazu, powołując się na badania potwierdzające korzystny wpływ używania świateł na bezpieczeństwo ruchu drogowego.

Opinie i badania. Minister zwraca uwagę na opracowania w kwestii używania świateł mijania, a tu przede wszystkim te cyklicznie przedstawiane przez Instytut Transportu Samochodowego. Przeprowadzono badania, które wykazały korzystny wpływ takiego rozwiązania na bezpieczeństwo ruchu drogowego powodując trwały spadek zagrożenia w dzień w grupie wypadków, na którą to rozwiązanie mogło mieć wpływ. Kolejne ważna analizę naukową sporządził prof. dr hab. inż. Wojciecha Żagana z Politechniki Warszawskiej, uznany ekspert w tematyce techniki świetlnej. Według tego badacza pojazd z włączonymi światłami mijania jest lepiej widoczny, co należy rozumieć jako możliwość jego wcześniejszej identyfikacji, a rozwiązanie ustawowe słuszne i uzasadnione, zmniejszające zagrożenie wypadkami w ruchu drogowym i powinno być utrzymany.

Ministerstwo przypomina: Kwestię używania świateł mijania przez kierujących pojazdami reguluje ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2018 r. poz. 1990, z późn. zm.). Zgodnie z art. 51 ust. 1 przywołanej ustawy, kierujący pojazdem jest obowiązany używać świateł mijania podczas jazdy w warunkach normalnej przejrzystości powietrza. Natomiast przepis art. 51 ust. 2 stanowi, że czasie od świtu do zmierzchu w warunkach normalnej przejrzystości powietrza, zamiast świateł mijania, kierujący pojazdem może używać świateł do jazdy dziennej.

Opinie kierowców. A Polacy czy chcą tego rozwiązania. Takie opinie już w 2008 r. zebrał OBOP. Okazało się, że częściej zwolennikami całorocznego używania świateł są kierowcy jeżdżący autem codziennie lub prawie codziennie (64 proc.), a także osoby, które w ogóle nie prowadzą samochodu (65 proc.). Najmniej przekonani do takiego rozwiązania są z kolei kierowcy zasiadający za kółkiem relatywnie rzadziej - kilka razy w miesiącu – w tej grupie niespełna połowa (49 proc.) uznaje konieczność jeżdżenia na światłach przez cały rok. Polacy dostrzegają pozytywny wpływ używania świateł przez cały rok na poprawę bezpieczeństwa pieszych. Ponad dwie trzecie Polaków (70 proc.) jest zdania, że takie rozwiązanie zwiększa bezpieczeństwo pieszych uczestników ruchu drogowego. Przeciwnego zdania jest co czwarty ankietowany (25 proc.). (jm)