Pytanie: Czy jednooki może prowadzić samochód?
Odpowiedź:
(Fot.: PD@N 395-1)
Odpowiedź znajdujemy w wyroku jaki wydał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w dniu 7 lipca 2011 roku wyrok w sprawie o sygn. II SA/Ol 260/11. Postępowanie dotyczyło skargi na decyzję SKO utrzymującą w mocy decyzję starosty o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii B w związku ze stwierdzeniem przeciwwskazań zdrowotnych polegających na jednooczności powiązanej z wadą oka lewego -2,75 dioptrii. W skardze podniesiona została sprzeczność między prawem polskim, a prawem europejskim. Załącznik III do dyrektywy nr 2006/126/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 grudnia 2006 roku w sprawie praw jazdy (przekształcenie) określa minimalne wymagania dotyczące fizycznej i psychicznej zdolności do kierowania pojazdami o napędzie silnikowym. Wymagania te podzielone są na dwie grupy:
- w grupie 1 znajdują się kierowcy pojazdów kategorii A, A1, A2, AM, B, B1 i BE;
- w grupie 2 znajdują się kierowcy pojazdów kategorii C, CE, C1, C1E, D, DE, D1 i D1E.
W odniesieniu do grupy 1 pkt 6.2 przewiduje, iż w osób ubiegających się o wydanie prawa jazdy lub o przedłużenie okresu jego ważności, u których występuje całkowita utrata możliwości widzenia na jedno oko, oraz u osób widzących wyłącznie za pomocą jednego oka (np. w przypadku diplopii), ostrość widzenia musi wynosić przynajmniej 0,5, w razie konieczności z zastosowaniem soczewek korekcyjnych. Właściwy organ medyczny musi poświadczyć, że dana osoba widzi tylko na jedno oko od wystarczająco długiego czasu, aby umożliwić dostosowanie, a poziome pole widzenia powinno wynosić przynajmniej 120 stopni, a jego rozszerzenie powinno wynosić przynajmniej 50 stopni na lewo i na prawo oraz 20 stopni w górę i w dół, przy czym w obrębie kąta 20 stopni od centrum nie powinny występować żadne wady. Tymczasem rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004 roku w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami (Dz.U. Nr 2, poz. 15 z późn. zm.) w brzmieniu obowiązującym w dniu wydawania decyzji – dla kategorii A i A1 nie przewidywało możliwości wydania prawa jazdy osobie jednoocznej, zaś dla kategorii B, B1 i B+E dopuszczało (fakultatywnie) wydanie orzeczenia o braku przeciwwskazań do kierowania pojazdami, o ile spełnione zostaną następujące warunki:
- ostrość wzroku oka lepiej widzącego wynosi nie mniej niż 0,8 bez korekcji;
- od powstania jednooczności upłynęło co najmniej 12 miesięcy i badany ukończył 20 lat.
Osoba skarżąca nie spełniała pierwszego z warunków, co przesądziło o negatywnej ocenie lekarskiej zdolności do prowadzenia pojazdów mechanicznych. WSA w Olsztynie wskazał, iż “rzeczą będącą poza sporem jest to, że w takim przypadku, gdy przepisy prawa krajowego nie są dostosowane do prawa unijnego powinno być stosowane to drugie prawo. Zgodnie z art. 249 TWE i art. 91 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej przepisy dyrektyw obowiązują bezpośrednio wobec braku ich implementacji. Więcej w uzasadnieniu do sentencji wyroku.