Ekspert wyjaśnia

Jacek Mnich. Sylwestrowy taryfikator mandatów

31 grudnia 2021

Jacek Mnich. Sylwestrowy taryfikator mandatów
Jacek Mnich, ekspert ds. brd, były Naczelnik Wydziału Ruchu Drogowego Mazowieckiej Wojewódzkiej Komendy Policji z s. w Radomiu (fot. Jolanta Michasiewicz)

- Chcemy wyeliminować piratów drogowych. (…) Za potencjalnych zabójców uważamy osoby, które wsiadają nietrzeźwe za kierownicę, przekraczają znacznie prędkość, zachowują się brawurowo - mówi minister infrastruktury Andrzej Adamczyk. Redakcja tyg. PRAWO DROGOWE@NEWS o komentarz do opublikowanego właściwie w dniu sylwestrowym, a obowiązującego z 1 stycznia 2022 r., taryfikatora mandatów poprosiła eksperta z zakresu brd, Jacka Mnicha. Zachęcamy do lektury:

Nowy taryfikator mandatów został ogłoszony!

         W dniu 30 grudnia 2021, praktycznie „rzutem na taśmę” Prezes Rady Ministrów opublikował rozporządzenie zmieniające rozporządzenie w sprawie wysokości grzywien nakładanych w drodze mandatów karnych za wybrane rodzaje wykroczeń. „Nowy” taryfikator w oczywisty sposób odnosi się do zmian wprowadzonych tzw. „Ustawą sankcyjną” (Ustawa z dnia 2 grudnia 2021 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw, Dz.U. 2021, poz. 2328 z dnia 16 grudnia 2021 r.).

         Sądząc po ilości informacji i komentarzy na jego temat pojawiających się w mediach, zarówno tych klasycznych jak i w przestrzeni internetowej - można śmiało stwierdzić, że mandaty karne za wykroczenia drogowe będą w najbliższym czasie jednym z topowych tematów rozmów Polaków. Może nawet na równi z pandemią, inflacją, podwyżkami i nowymi regulacjami podatkowymi.

          Taryfikator jaki jest, każdy widzi. Uważam, że na tym etapie rozstrzyganie i komentowanie wysokości grzywien za poszczególne naruszenia nie ma większego sensu i jest po prostu stratą czasu. Przepis jutro zacznie obowiązywać i warto chwilę poczekać, czy przyniesie oczekiwane skutki w postaci znaczącej poprawy zachowań uczestników ruchu, a co za tym idzie zwiększenia bezpieczeństwa na naszych drogach. Pragnę jednak zwrócić uwagę, że „taryfikator mandatów” jest tylko jednym z elementów wprowadzonych w tym roku zmian w przepisach odnoszących się do ruchu drogowego.

         Doświadczenie podpowiada mi, że zdecydowana większość z nas natychmiast poprawi swoje zachowanie na drodze w obawie przed wysoką karą. Przecież wszyscy wiemy jak nasi kierowcy zachowują się w innych krajach. Ale pewnie znajdą się i tacy, na których te kary nie zrobią większego wrażenia. Sądzę jednak, że zaproponowana wysokość grzywien ma charakter odstraszający. Zatem pojawia się duża szansa, że już ten fakt skłoni „tych bardziej odpornych” do przestrzegania przepisów.

         Aby jednak system zadziałał, niezbędne jest spełnienie kilku ważnych warunków. Po pierwsze kwestia egzekucji, ale w rozumieniu wytworzenia przeświadczenia o nieuchronności kary. Dla przykładu - podejmowanie interwencji w odniesieniu do przekroczeń prędkości już od przekroczenia jej o ponad 10% od prędkości dopuszczalnej (tolerancja). Wówczas dotkliwość kary nie będzie jeszcze wysoka, ale zdecydowanie wzrośnie świadomość kierujących i samokontrola. Po drugie skoncentrowanie działań Policji w pierwszej kolejności w miejscach występowania największego zagrożenia. Po trzecie dokonywanie pomiarów prędkości w sposób wykluczający możliwość zakwestionowania jego jakości oraz co równie ważne, by działania Policji nie były odbierane jako „polowanie” na kierowców. Po czwarte systematyczne informowanie społeczeństwa o efektach wprowadzonych zmian. Osobiście liczę na to, że dość szybko zauważymy zmniejszenie liczby tragicznych zdarzeń na drogach przy jednoczesnym zmniejszeniu interwencji Policji następujących po złamaniu przepisów przez uczestników ruchu.

         Pragnę przypomnieć, że nadal policjant za większość wykroczeń będzie mógł skorzystać z pouczenia. Taryfikator musi być stosowany przez policjanta tylko wówczas, jeżeli podejmie on decyzję o nałożeniu mandatu. Dodatkowo trzeba pamiętać, że nikt mandatu przyjąć nie musi, gdyż jego przyjęcie wymaga zgody osoby ukaranej. Zawsze pozostaje możliwość odmowy jego przyjęcia. Jednak wówczas sprawa zostanie „z automatu” skierowana do rozstrzygnięcia przez Sąd, a ten nie jest związany taryfikatorem. Grzywna wymierzona w postępowaniu przed Sądem może być równa lub wyższa od tej nałożonej przez policjanta. Niemniej, równie dobrze, może być znacznie niższa. Sąd ma przecież dużo więcej czasu na ocenę dowodów oraz indywidualne odniesienie się do okoliczności popełnionego czynu oraz warunków osobistych sprawcy. W takim razie nic nie jest przesądzone.

         Jak zatem unikać mandatów? Odpowiedź na to pytanie jest banalnie prosta. Przestrzegajmy przepisów prawa. Bądźmy partnerami na drodze. Odnośmy się z szacunkiem do innych uczestników ruchu. Nie spieszmy się i unikajmy zachowań agresywnych. Stosujmy zasadę ostrożności, a kiedy trzeba szczególnej ostrożności.

         Na zakończenie życzę Państwu w nadchodzącym roku zdrowia, spokoju i zawsze bezpiecznej drogi do domu.

Jacek Mnich

Rządowe Centrum Legislacji. DZIENNIK USTAW 2021 R. POZ. 2484. Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 2021 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie wysokości grzywien nakładanych w drodze mandatów karnych za wybrane rodzaje wykroczeń [kliknij] (screen)

Słowa kluczowe mandaty taryfikator mandatów