Statystyka

Policjanci chcą doskonalić swoje umiejętności techniki jazdy

22 lutego 2018

Policjanci chcą doskonalić swoje umiejętności techniki jazdy
NIK - Użytkowanie pojazdów służbowych przez funkcjonariuszy Policji (kliknij)

Najwyższa Izba Kontroli w latach 2015-2016 przeprowadziła kontrolę użytkowania samochodów służbowych przez funkcjonariuszy Policji, skontrolowano 10 jednostek, przeprowadzono też badanie ankietowe wśród 646 funkcjonariuszy i poinformowała właśnie o jej wynikach. Wnioski poruszające: za mało pojazdów służbowych (92% jednostek nie dysponowało sprzętem transportowym na poziomie odpowiadającym ustalonym normom, ¼ przejechała ponad 200 tys. km, a co siódmy powinien zostać wycofany z użytkowania. Resort już wyjaśnia sytuację i podejmuje stosowne działania. Nas zainteresował fragment raportu pokontrolnego dotyczący umiejętności funkcjonariuszy w zakresie kierowania pojazdami w tym specjalnymi.

Jakie jest przygotowanie funkcjonariuszy Policji do kierowania pojazdami i pojazdami uprzywilejowanymi. Zacznijmy od początku. Otóż jak się dowiadujemy, przy przyjmowaniu do służby nie jest wymagane posiadanie prawa jazdy. Choć zgodnie z zasadami określonymi w załączniku nr 7 do rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 18 kwietnia 2012 r. w sprawie postępowania kwalifikacyjnego w stosunku do kandydatów ubiegających się o przyjęcie do służby w Policji, dwa dodatkowe punkty otrzymują natomiast kandydaci posiadający prawo jazdy kategorii A lub C. Dla rzetelności informacji dodajmy, że jedynie 3 proc. – w badanym okresie - nie posiadało uprawnień. Jednak 51 proc. funkcjonariuszy w komendach wojewódzkich i 31 proc. w powiatowych nie posiadało zezwoleń na wykorzystywanie służbowych pojazdów jako uprzywilejowane. Pomimo to ponad 80 proc. ankietowanych potwierdziło używanie pojazdów uprzywilejowanych. Co piąty włączający sygnały uprzywilejowania nie posiadał obowiązującego zezwolenia. I dalej - co dziesiąty ankietowany nie użył pojazdu służbowego jako uprzywilejowanego w sytuacjach tego wymagających, właśnie dla tego, że nie miał zezwolenia. Lepiej w służbach policji drogowej. Ta grupa odbywała szkolenia w zakresie doskonalenia techniki jazdy. Czy w wystarczającym zakresie? W 2015 r. na kursach centralnych przeszkolono jedynie 153 policjantów, a w 2016 r. 240 - co stanowiło odpowiednio 9,3% oraz 12,6%. zgłoszonego w tych latach zapotrzebowania. Wynikało to m.in. z ograniczeń dostępnej bazy szkoleniowej oraz realizacji innych priorytetowych kursów i szkoleń. Zacytujmy też: - Nowelizacja ustawy 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami, dokonana z dniem 4 stycznia 2016 r. spowodowała, że nie wszedł w życie pierwotnie planowany ustawowy wymóg ukończenia przez funkcjonariuszy Policji kursu dla kierujących pojazdami uprzywilejowanymi. Rezygnację z ustawowego wymogu uzasadniano uczestnictwem policjantów w szkoleniach wewnętrznych, dotyczących tej problematyki. Liczba i zakres kursów oraz szkoleń nie gwarantowały przygotowania do kierowania pojazdami uprzywilejowanymi - podsumowuje NIK. Ponadto nie wykorzystywano nowoczesnego symulatora kierowania pojazdami, który był na wyposażeniu Wyższej Szkoły Policji w Szczytnie. I kolejna sprawa to kontrolowanie umiejętności funkcjonariuszy przed przekazaniem im radiowozów. Jak stwierdzono w większości jednostek (z wyjątkiem KM w Przemyślu i KP w Prudniku) nie weryfikowano predyspozycji i umiejętności funkcjonariuszy do kierowania radiowozami. Specjalnym przykładem jest KWP w Opolu, tam przed wydaniem po raz pierwszy zezwolenia na kierowanie pojazdami uprzywilejowanymi wprowadzono obowiązek sprawdzenia umiejętności praktycznych. I kolejne statystyki: W 2015 r. odnotowano - 8253 szkód w służbowym sprzęcie transportowym, a w 2016 r. - 7776. Tymczasem w latach 2015-2016 ponad połowa z 16 tys. szkód w służbowym sprzęcie transportowym o wartości 26,3 mln zł powstała z winy policjantów i pracowników Policji. Jedynie niewielka ich część miała miejsce podczas używania pojazdów jako uprzywilejowanych (w 2016 r. - 324 zdarzenia) - czytamy w Raporcie. Jedynie niewielki odsetek szkód - w 2016 roku ok. 10 proc. - powstał podczas używania pojazdów jako uprzywilejowane.

Funkcjonariusze o swoich umiejętnościach. Kontrolujący w trakcie postępowania przeprowadzili anonimową ankietę wśród policjantów KWP, KMP i KPP. Celem jej było m.in. pozyskanie informacji o potrzebach szkoleniowych funkcjonariuszy Policji w zakresie kierowania pojazdami służbowymi oraz o wpływie stanu wyposażenia jednostek w sprzęt transportowy, jak i rozwiązań dotyczących jego napraw i obsług, na realizację zadań przez policjantów. W badaniu ankietowym uczestniczyło ogółem 646 funkcjonariuszy. Funkcjonariusze następująco ocenili swoje umiejętności kierowania pojazdami służbowymi (wykres nr 8): 52,9% wystarczające; 33,6% bardzo dobre; 6,2% niewystarczające; 4,6% nie dotyczy; 2,6% nie mam zdania. I przywołajmy analizę NIK:

Wprawdzie jedynie 40 policjantów (6,2%) oceniło swoje umiejętności kierowania pojazdem służbowym jako niewystarczające do prawidłowego i bezpiecznego wykonywania powierzonych obowiązków, to jednak ponad połowa ankietowanych (374 osoby, tj. 57,9%) uznała jednocześnie, iż potrzebuje przeszkolenia w zakresie doskonalenia techniki kierowania. 176 funkcjonariuszy (27,2% ankietowanych) podało, że zgłaszało potrzebę przeszkolenia przełożonym. Spośród ankietowanych 125 (19,3%) uczestniczyło w szkoleniach z zakresu kierowania pojazdami Policji. Zdecydowana większość funkcjonariuszy, tj. 84% wskazała, iż zna zasady odpowiedzialności za szkody spowodowane w służbowym sprzęcie transportowym, w tym zasady odpowiedzialności finansowej za szkody powstałe z winy użytkownika pojazdu. Brak ubezpieczenia autocasco pojazdów Policji wg 74,3% ankietowanych miał wpływ na podejmowane przez nich decyzje podczas wykonywania zadań służbowych, m.in. na szybkość jazdy, podjęcie pościgu, wjazd na trudny lub niebezpieczny teren. W badaniu ankietowym NIK zapytała również o używanie pojazdów służbowych jako uprzywilejowanych. Aż 82,5% ankietowanych używało takich pojazdów. Jednocześnie z udzielonych odpowiedzi wynikało, iż 103 funkcjonariuszy (tj. 15,9% ankietowanych), było zmuszonych realizując powierzone zadania do włączenia sygnałów świetlnych i dźwiękowych, pomimo braku zezwolenia na kierowanie pojazdem uprzywilejowanym. Ankietowani wskazali także, iż w trakcie wykonywania obowiązków służbowych, w sytuacjach tego wymagających, zaniechali włączenia sygnałów uprzywilejowania. Szczegółowe dane dotyczące przyczyn takiego zaniechania przedstawiono na kolejnym wykresie. Wykres nr 9. Przyczyny zaniechania użycia pojazdu służbowego jako uprzywilejowanego: 22,0% obawa przed uszkodzeniem pojazdu; 9,8% brak zezwolenia na kierowanie pojazdem uprzywilejowanym; 4,2% brak wystarczających umiejętności kierowania pojazdem uprzywilejowanym; 2,8% brak wystarczającej wiedzy o zasadach kierowania pojazdem uprzywilejowanym.

Wśród wniosków sformułowanych na podstawie wyników przeprowadzonej kontroli wymieniono m.inn.: potrzebę zapewnienia realizacji potrzeb szkoleniowych, dotyczących doskonalenia techniki kierowania pojazdami i kierowania pojazdami uprzywilejowanymi oraz zapewnienie wykorzystania w procesie szkolenia policjantów symulatora kierowania pojazdami, stanowiącego wyposażenie Wyższej Szkoły Policji w Szczytnie; dokonanie analizy potrzeb pod kątem zasadności zwiększenia liczby funkcjonariuszy dysponujących zezwoleniami do kierowania pojazdami uprzywilejowanymi; zwiększenie dostępu do szkoleń w zakresie doskonalenia techniki jazdy, policjantom kierującym pojazdami służbowymi. Pozwólmy sobie na małe własne podsumowanie, które prosimy potraktować z pełną powagą: Najwyższa Izba Kontroli wnioskując o zapewnienie realizacji potrzeb szkoleniowych funkcjonariuszy Policji znalazła potencjalnych klientów dla istniejących i powstających Ośrodków Doskonalenia Techniki Jazdy. (jm)