Legislacja

Zwolnienie z opłat za postój w gestii samorządu. Też na tzw. kopercie

11 kwietnia 2018

Zwolnienie z opłat za postój w gestii samorządu. Też na tzw. kopercie
(fot. Jolanta Michasiewicz)

Resort infrastruktury odpowiedział na pytanie postawione przez posłankę Henrykę Krzywonos-Strycharską - nr 20826 z dnia 21 marca 2018 r. - w sprawie pobierania opłat za postój pojazdów samochodowych w strefie płatnego parkowania przez osoby posiadające kartę parkingową.

Stan obowiązujący i oczekiwania. Posłanka Henryka Krzywonos-Strycharska zaadresowała do ministra infrastruktury interpelację w sprawie ujednolicenia przepisów dla osób niepełnosprawnych posiadających kartę parkingową wzoru europejskiego (nr 20826). - Osoby niepełnosprawne posiadające kartę parkingową wzoru europejskiego w większości miejscowościach mogą bezpłatnie parkować w strefie płatnego parkowania na tzw. niebieskich kopertach. Jednak nie we wszystkich. Decyzję czy zwolnić z opłat osoby niepełnosprawne podejmuje samorząd w drodze uchwały. Zatem zanim osoba niepełnosprawna wyruszy w podróż chociażby na wakacje musi sprawdzić, czy w danej miejscowości może bezpłatnie zaparkować samochód. Jak się okazuje i z tym jest niemały kłopot - czytamy w interpelacji. I druga poruszana sprawa, to nieprecyzyjność przepisów w podejmowanych uchwałach. Czyli posiadacz karty nie wie, gdzie i za ile może pozostawić samochód w wyznaczonych do tego miejscach dla niepełnosprawnych i konkludując niezbędne byłoby ujednolicenie przepisów. H. Krzywonos-Strycharska pyta: - Czy ministerstwo planuje ujednolicenie przepisów tak, aby osoby niepełnosprawne, na terenie całego kraju mogły bezpłatnie w strefach płatnego parkowania pozostawiać swoje samochody na tzw. niebieskich kopertach?

Obowiązujący stan prawny. Odpowiadający na zapytania Marek Chodkiewicz, podsekretarz stanu w Ministerstwie Infrastruktury, wyjaśnia: - iż z obecnie obowiązujących przepisów ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2017 r. poz. 2222 ze zm.) wynika generalna zasada odpłatności za postój pojazdów samochodowych na drogach publicznych w strefie płatnego parkowania (art. 13 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 13b ust. 1 ww. ustawy). Kompetencje w zakresie ustalania strefy płatnego parkowania, ustalania wysokości stawek opłaty za postój pojazdów samochodowych na drogach publicznych w strefie płatnego parkowania ustawodawca pozostawił właściwym organom samorządu terytorialnego - radzie gminy/miasta (art. 13b ust. 3). W ramach tych kompetencji samorząd może wprowadzić opłaty abonamentowe lub zryczałtowane, a nawet zerową stawkę opłaty dla niektórych użytkowników dróg (art. 13b ust. 4 pkt 1 i 2). Ustawodawca nie przesądził jednak, którzy użytkownicy drogi mogliby korzystać z ww. przywilejów w zakresie opłat. Ocena potrzeby i zasadność wprowadzenia czy to strefy płatnego parkowania, czy to stawek opłat za parkowanie, powinna być dokonana przez ten samorząd, który najlepiej zna potrzeby swoich mieszkańców. Dlatego też, w tym zakresie pozostawiono swobodę właściwemu organowi samorządu. Nie oznacza to jednak dowolności w działaniu w przypadku, gdy rada gminy/miasta zdecyduje się na wprowadzenie strefy płatnego parkowania. Ograniczenie swobody działania w tym zakresie przez radę gminy/miasta zakreślone jest poprzez jednoznacznie wskazany przez ustawodawcę cel, jakiemu generalnie służy wprowadzenie opłat za postój. Zgodnie z art. 13b ust. 2 ustawy o drogach publicznych, strefę płatnego parkowania ustala się na obszarach charakteryzujących się znacznym deficytem miejsc postojowych, jeżeli uzasadniają to potrzeby organizacji ruchu, w celu zwiększenia rotacji parkujących pojazdów samochodowych lub realizacji lokalnej polityki transportowej, w szczególności w celu ograniczenia dostępności tego obszaru dla pojazdów samochodowych lub wprowadzenia preferencji dla komunikacji zbiorowej. Zatem podstawowym celem utworzenia strefy płatnego parkowania jest zwiększenie rotacji pojazdów na obszarze charakteryzującym się znacznym niedoborem miejsc parkingowych. Opłata za postój wymuszać ma zaś rotację pojazdów, tak aby pojazdy nie zajmowały miejsc postojowych np. całodobowo w godzinach kiedy zapotrzebowanie na postój jest znacznie większe niż liczba miejsc do postoju.

I podniesiona przez posłankę sprawa miejsc dla niepełnosprawnych: - Wyznaczanie w strefie płatnego parkowania m.in. stanowisk przeznaczonych na postój pojazdów zaopatrzonych w kartę parkingową, ma na celu przede wszystkim to, aby osoba niepełnosprawna mająca znacznie ograniczone możliwości samodzielnego poruszania się miała miejsce postojowe blisko wejścia np. do urzędu czy też innego budynku użyteczności publicznej. A zatem miejsca postojowe w strefie płatnego parkowania dla osób posiadających kartę parkingową powinny być lokalizowane jak najbliżej docelowego miejsca poruszania się osoby niepełnosprawnej. Ta sama ustawa - o drogach publicznych - reguluje zasady odpłatności za postój w strefie płatnego parkowania, ale tez przewiduje od niej wyjątki. To określony katalog pojazdów (art. 13 ust. 3), a w nim: pojazdy służb państwowych, pojazdy wykorzystywane w ratownictwie lub w przypadku klęski żywiołowej - pojazdy wykorzystywane w ramach pełnienia obowiązków służbowych, nie ma tam wymienionych pojazdów prywatnych. I tu minister zauważa: - Zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym, osoba niepełnosprawna legitymująca się kartą parkingową kierująca pojazdem samochodowym oznaczonym tą kartą, może nie stosować się do niektórych znaków drogowych dotyczących zakazu ruchu lub postoju, w zakresie określonym przepisami rozporządzenia Ministrów Infrastruktury oraz Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 31 lipca 2002 r. w sprawie znaków i sygnałów drogowych. Zgodnie z § 33 ust. 2 tego rozporządzenia uprawniona osoba niepełnosprawna o obniżonej sprawności ruchowej, kierująca pojazdem samochodowym, oraz kierujący pojazdem przewożący taką osobę mogą, pod warunkiem zachowania szczególnej ostrożności, nie stosować się do zakazów wyrażonych znakami: B-1, B-3, B-3a, B-4, B-10, B-35, B-37, B-38 i B-39. Aby skorzystać z tego uprawnienia trzeba posiadać kartę parkingową, która w myśl art. 8 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym powinna być umieszczona za przednią szybą pojazdu samochodowego w sposób umożliwiający jej odczytanie. Ww. art. 8 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym stosuje się również do: kierującego pojazdem, który przewozi osobę niepełnosprawną legitymującą się kartą parkingową; kierującego pojazdem należącym do placówki, zajmującej się opieką, rehabilitacją lub edukacją osób niepełnosprawny, przewożącego osobę mającą znacznie ograniczone możliwości samodzielnego poruszania się, pozostającą pod opieką takiej placówki.

I minister podsumowuje: - Kartę parkingową umieszcza się za przednią szybą pojazdu samochodowego, a jeśli pojazd nie posiada przedniej szyby - w widocznym miejscu w przedniej części pojazdu, w sposób eksponujący widoczne zabezpieczenia karty oraz umożliwiający odczytanie jej numeru i daty ważności. Przepisy ww. ustawy przewidują zatem bardziej dogodne ułatwienia w ruchu dla osoby niepełnosprawnej kierującej pojazdem i kierującego przewożącego osobę niepełnosprawną mającą trudności w poruszaniu się.

Konkluzja odpowiedzi resortu. - Natomiast w zakresie odpłatności za postój w strefie płatnego parkowania, z uwagi na cel strefy tzn. zapewnienie rotacji pojazdów samochodowych, ocena potrzeby i zasadność wprowadzenia zwolnienia z opłat za postój powinna być dokonywana przez dany samorząd, który najlepiej zna potrzeby swoich mieszkańców jak i sytuację w zakresie deficytu miejsc postojowych na zarządzanym przez siebie terenie. (jm)