News tygodnia

Usuwanie pojazdu kierowanego przez osobę nieposiadającą uprawnień

28 sierpnia 2026

Usuwanie pojazdu kierowanego przez osobę nieposiadającą uprawnień
(fot. Jolanta Michasiewicz)

Grupa posłów złożyła w Kancelarii Sejmu RP projekt ustawy o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym. Propozycja dotyczy zmiany zasad usuwania pojazdu z drogi w przypadku kierowania nim przez osobę nieposiadającą uprawnień do kierowania, pojazdami albo której zatrzymano prawo jazdy.

W sejmowym wykazie wniesionych projektów ustaw. którym jeszcze nie został nadany nr druku, opublikowana została informacja o złożeniu przez grupę posłów nowelizacji ustawy - Prawo o ruchu drogowym [kliknij]. Jej autorzy proponują zmiany w art. 130a ustawy - Prawo o ruchu drogowym - Dział V. Kontrola ruchu drogowego Rozdział 1 Uprawnienia Policji i innych organów.

Cel zmian. Celem projektowanej ustawy jest nowelizacja ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym polegająca na wprowadzeniu zmian w zakresie zasad usuwania pojazdów z drogi. Obecnie obowiązujące regulacje traktują w sposób niejednolity dwie sytuacje, które - z punktu widzenia bezpieczeństwa ruchu drogowego - powinny być oceniane przy użyciu tych samych kryteriów. W przypadku prowadzenia pojazdu przez osobę znajdująca się w stanie nietrzeźwości lub w stanie po użyciu alkoholu albo środka działającego podobnie do alkoholu (art. 130a ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy - Prawo o ruchu drogowym), ustawodawca przewidział fakultatywną możliwość usunięcia pojazdu z drogi, uzależnioną od braku możliwości zabezpieczenia go w inny sposób. Tymczasem przy kierowaniu pojazdem przez osobę nieposiadającą uprawnień lub z zatrzymanym prawem jazdy (art. 130a ust. 1 pkt 6 ustawy - Prawo o ruchu drogowym) zastosowano rozwiązanie obligatoryjne, nakazujące odholowanie pojazdu zawsze, gdy w pojeździe nie ma osoby mogącej go przejąć.

Autorzy propozycji zmian uzasadniają: w praktyce oznacza to, że surowsze i automatyczne konsekwencje zastosowano wobec czynu o niższej szkodliwości społecznej niż przestępstwo, podczas gdy przy czynie o znacznie wyższej społecznej szkodliwości pozostawiono organom szeroki margines uznaniowości. Powoduje to nielogiczność, brak proporcjonalności oraz niespójność systemową, w której sprawca przestępstwa może uniknąć odholowania pojazdu, natomiast sprawca wykroczenia - już nie. W związku z powyższym zasadne jest ujednolicenie uregulowań prawnych poprzez wprowadzenie fakultatywnej podstawy usuwania pojazdu z drogi - zarówno w przypadku nietrzeźwości, jak i braku uprawnień - przy jednoczesnym uzależnieniu decyzji od realnych okoliczności zdarzenia, możliwości zabezpieczenia pojazdu oraz występowania zagrożenia dla ruchu.

W ocenie projektodawców projektowana zmiana przepisów ma na celu doprowadzenie do ich spójności systemowej, proporcjonalności i racjonalizacji. Ponadto umożliwi organom podejmowanie działań adekwatnych do danej sytuacji w zgodzie z zasadą proporcjonalności.

Zakres zmian:

1) w ust. 1 uchyla się pkt 6 czyli w dziś obowiązującym brzmieniu: „Art. 130a. 1. Pojazd jest usuwany z drogi na koszt właściciela w przypadku: (…) 6) kierowania nim przez osobę nieposiadającą uprawnienia do kierowania pojazdami albo której zatrzymano prawo jazdy i nie ma możliwości zabezpieczenia pojazdu przez przekazanie go osobie znajdującej się w nim i posiadającej uprawnienie do kierowania tym pojazdem; przepisu nie stosuje się, jeżeli kierujący posiada pokwitowanie, o którym mowa w art. 135 ust. 4 lub 5 albo w art. 135a ust. 5 lub 6, upoważniające do kierowania pojazdem;”.

2) w ust. 2 w pkt 1 zaproponowano dodanie lit. c w brzmieniu: „2. Pojazd może być usunięty z drogi na koszt właściciela, jeżeli nie ma możliwości zabezpieczenia go w inny sposób, w przypadku gdy: (…) „c) nieposiadająca uprawnienia do kierowania pojazdami albo której zatrzymano prawo jazdy; przepisu nie stosuje się, jeżeli kierujący posiada pokwitowanie, o którym mowa w art. 135 ust. 4 lub 5 albo w art. 135a ust. 5 lub 6, upoważniające do kierowania pojazdem;”.