Prawo Drogowe

Dyrektor Wojciechowski mówi o przyszłości i o perspektywach

Redakcja Tygodnika PRAWO DROGOWE@NEWS z okazji jubileuszu 60-lecia Instytutu Transportu Samochodowego poprosiła dyrektora placówki, Andrzeja Wojciechowskiego o wypowiedź na temat przyszłości placówki, którą kieruje. Oto ona:

^ dr inż. Andrzej Wojciechowski, dyrektor Instytutu Transportu Samochodowego

Dyrektor ITS dr inż. Andrzej Wojciechowski opowiada na temat przyszłości placówki, którą kieruje.

Jubileusz to znakomita okazja do podsumowań i kreślenia planów na przyszłość. Faktem jest, że tegoroczne obchody 60-lecia ITS to także odpowiedni czas na chwilę refleksji nad tym co było, ale przede wszystkim nad tym, co nas czeka w bliższej i dalszej przyszłości.

Niezmiennie od sześciu dekad przedmiotem działania Instytutu jest prowadzenie, koordynacja i upowszechnienie badań naukowych oraz prac rozwojowych z zakresu transportu samochodowego, a także wypracowywanie nowych rozwiązań technicznych, organizacyjnych i ekonomicznych w dziedzinach związanych z bezpieczeństwem ruchu drogowego, czy ochroną środowiska. Ponieważ są to kluczowe obszary dla Instytutu, toteż nie planujemy modyfikacji profilu działalności, co najwyżej jego rozwinięcie i poszerzenie. Novum, którym zajmujemy się od kilku lat są pojazdy z napędem elektrycznym oraz alternatywne, do paliw kopalnych, źródła ich zasilania. Na chwilę obecną posiadamy dwa pojazdy elektryczne, które poddawane są testom, dzięki którym możliwe będzie określenie rzeczywistych warunków użytkowania podobnych konstrukcji na drogach. Auta przeszły m.in. testy na hamowni rolkowej, a obecnie poddawane się próbom drogowym w realnych warunkach ruchu drogowego.

W niedalekiej przyszłości w laboratoriach Instytutu rozwijane będą badania oraz przedsięwzięcia wdrożeniowe, związane z innowacyjnymi technologiami materiałowymi dla motoryzacji, tak by miały one ekologiczny i ultranowoczesny charakter.

Nieustannie będą poszerzane także badania nad zastosowaniem w transporcie paliw alternatywnych, takich jak np. biometan, LPG, CNG, LNG, estry olejów roślinnych i alkohole. Przyszłość motoryzacji wymaga także prac nad diagnostyką pokładową czy nad rozwojem inteligentnych systemów transportowych. Planujemy również podjęcie tematu kompleksowych badań technologii recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji oraz produktów ich eksploatacji.

(Fot.: PD@N 434-135jm)

M. Dąbrowska-Loranc: 60-lat ITS i co dalej?

Nasi Czytelnicy są zawodowo zainteresowani bezpieczeństwem ruchu drogowego. Właśnie z tego powodu, z prośbą o osobistą wypowiedź zwróciliśmy się do Marii Dąbrowskiej-Loranc z Centrum Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego Instytutu Transportu Samochodowego. Zapytaliśmy o plany, ale także o oczekiwania.

Pani Marii – z okazji jubileuszu 60-lecia ITS - gratulujemy odznaczenia i życzymy spełnienia marzeń zarówno tych w życiu osobistym, jak i zawodowym.

Redakcja tygodnika PRAWO DROGOWE@NEWS

^ mgr inż.Maria Dąbrowska-Loranc, kierownik Centrum Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego

Instytutu Transportu Samochodowego

Bezpieczeństwo ruchu drogowego jest niewątpliwie jednym z głównych obszarów działalności ITS. Instytut jest jedyną placówką naukowo-badawczą, która zajmuje się tym problemem w ujęciu interdyscyplinarnym od 60 lat, podobnie jak wyspecjalizowane jednostki w innych krajach europejskich.

Misją Instytutu jest dostarczenie rzetelnej wiedzy i stworzenie podstaw merytorycznych do prowadzenie działań mających na celu minimalizację zagrożeń na drogach, a poprzez to poprawę bezpieczeństwa ruchu drogowego. Misja jest realizowana w ramach programów naukowo-badawczych i wdrożeniowych oraz działalności popularyzatorskiej i edukacyjnej. Ogromne znaczenie przykłada się do współpracy na poziomie krajowym i międzynarodowym zarówno ze środowiskiem naukowym jak i praktyków.

Centrum BRD ITS już w latach 90-tych włączyło się czynnie w nurt europejskich prac nad poprawą bezpieczeństwa ruchu drogowego i stało się cenionym partnerem współpracującym w realizacji europejskich projektów finansowanych ze środków na naukę w ramach VI i VII projektu ramowego, czy grantów finansowanych przez Dyrekcję Generalną DG TREN i DG MOVE.

Nasze plany na przyszłość to kontynuacja dotychczasowej polityki. Nasza już 20-letnia działalność na niwie międzynarodowej pozwoliła nam na zajęcie miejsca jednostki wysoko wyspecjalizowanej, merytorycznej, z odpowiednim zapleczem eksperckim i badawczym. Jesteśmy chętnie zapraszani jako partnerzy do realizacji wspólnych europejskich projektów.

Szkolenie kierowców jest bardzo poważnym problemem w bezpieczeństwie ruchu drogowego. W Instytucie realizowanych jest bardzo wiele prac dotyczących zarówno programów, treści i metod szkolenia, materiałów edukacyjnych jak i jakości pracy ośrodków szkolenia kierowców oraz przygotowania kadry. W poprzednich latach opracowano między innymi model szkolenia kandydatów na kierowców w oparciu o najnowszą wiedzę światową oraz krajowe doświadczenia, procedurę oceny jakości pracy ośrodków szkolenia, standardy kwalifikacji zawodowych instruktora i egzaminatora, metody oceny pomocy dydaktycznych.

Najnowsze prace w ramach grantów europejskich dotyczyły nowego modułu szkolenia kierowców pozwalającego na realizację najwyższego poziomu celów wg matrycy GADGET związanego z kształtowaniem postaw i zachowań kierowców. W ramach projektu CLOSE TO dokonano pilotażowego wdrożenia modułu edukacyjnego polegającego na przeprowadzeniu zajęć z “peer mentorem”, czyli młodym kierowcą sprawcą wypadku, który dzieli się z kursantami swoimi doświadczeniami. Dzięki zaangażowaniu ośrodków szkolenia kierowców udało się przeszkolić instruktorów i przeprowadzić zajęcia z grupą kilkuset kandydatów na kierowców. Badania ewaluacyjne wdrożenia pozwoliły potwierdzić wpływ realizacji modułu CLOSE TO na postawy młodych kierowców. Projekt spotkał się również z przychylnym przyjęciem resortów sprawiedliwości, transportu oraz środowiska szkoleniowców.

Kolejny projekt ERIC polegał na przygotowaniu i wdrożeniu multimedialnych programów edukacyjnych w zakresie dwóch modułów tematycznych: zmęczenia i fizyki jazdy. Oba programy spotkały się z dużym zainteresowaniem kierowców. Płyty z programami zostały przekazane do zainteresowanych jednostek szkoleniowych i są wykorzystywane podczas szkoleń.

Obecnie kończy się projekt BestPoint dotyczący systemu punktów karnych. Dokonano oceny wszystkich europejskich systemóworaz prowadzonych badań.Wynikiem pracy będzie monografia na temat najlepszych praktyk w tym zakresie oraz sugestie dla Komisji Europejskiej odnośnie wprowadzenia wspólnych europejskich zaleceń odnośnie systemu punktów karnych.

Wychodząc naprzeciw problemom demograficznym i biorąc pod uwagę znaczny wzrost udziału w ruchu drogowym starszych kierowców opracowano pakiet edukacyjny Kierowca 50+. Starzenie się społeczeństw krajów uprzemysłowionych dotyczy całego świata i ma charakter trwały. Szacuje się, że do 2050 roku w krajach Unii Europejskiej odsetek osób w wieku 50 i więcej lat będzie wynosił prawie 50%. Pakiet jest przeznaczony dla ośrodków, które będą prowadzić szkolenia dla kierowcóww wieku 50 lat i więcej w celu zapewnienia im jak najdłuższej mobilności bez stwarzania zagrożeń w ruchu drogowym.

Moim marzeniem jest coraz większe zainteresowanie projektami realizowanymi przez Instytut. Mogę śmiało stwierdzić, że wyniki naszych prac to najnowsza wiedza światowa w tym zakresie. Mamy potencjał kadrowy i jesteśmy otwarci na wszelka współpracę. Wydaje nam się, że wspólnie z ośrodkami szkolenia kierowców szczególnie pod patronatem ITS oraz Wojewódzkimi Ośrodkami Ruchu Drogowego możemy bardzo dużo zdziałać co pozwoli na znaczna redukcje zagrożenia na polskich drogach.

Przed nami stoi teraz wielkie wyzwanie. Zgodnie z decyzją Ministra Transportu rozpocznie się przygotowanie Narodowego Programu Poprawy BRD do 2020 roku. Chciałabym bardzo, aby nasze doświadczenie było wykorzystane w tych pracach. Aby dzięki Narodowemu Programowi udało się wdrożyć nowy nowoczesny system szkolenia kierowców w Polsce, który będzie akceptowany przez wszystkie środowiska zarówno szkoleniowców jak i egzaminatorów, który pozwoli na przygotowanie bezpiecznego kierowcy.

(Fot.: PD@N 434-120jm)

Strategiczne kierunki rozwoju Instytutu

(Fot.: PD@N 434-49its)

Instytut prowadzi, koordynuje i popularyzuje badawczo-wdrożeniową działalność naukową w dziedzinie transportu samochodowego.

Najistotniejszymi zadaniami Instytutu są:

*ogólna poprawa funkcjonowania i organizacji transportu samochodowego

*ograniczenie szkodliwości skutków rozwoju transportu samochodowego i ruchu drogowego pod kątem bezpieczeństwa drogowego oraz ochrony środowiska naturalnego

*opracowywanie nowych rozwiązań materiałowych dla przemysłu motoryzacyjnego, włącznie z udoskonaleniem materiałów eksploatacyjnych takich jak oleje, ciecze chłodzące, itd.

Przedmiotem działania Instytutu jest prowadzenie, koordynacja i upowszechnienie badań naukowych oraz prac rozwojowych z zakresu transportu samochodowego, wypracowywanie nowych rozwiązań technicznych, organizacyjnych i ekonomicznych w dziedzinach przede wszystkim bezpieczeństwa uczestników ruchu samochodowego i ochrony środowiska oraz wykonywanie innych zadań szczególnie ważnych dla osiągnięcia celów polityki społeczno-gospodarczej państwa.

Do zadań Instytutu należy w szczególności:

*prowadzenie badań naukowych i prac rozwojowych:

*mających na celu doskonalenie organizacji i funkcjonowania transportu samochodowego oraz dokonywanie ocen jego efektywności;

*mających na celu ograniczenie negatywnych skutków rozwoju motoryzacji na bezpieczeństwo uczestników ruchu samochodowego;

*mających na celu ograniczenie negatywnych skutków oddziaływania transportu samochodowego na środowisko;

*zmierzających do opracowania innowacyjnych rozwiązań konstrukcyjno-materiałowych środków transportu samochodowego oraz materiałów eksploatacyjnych;

*dotyczących homologacji typu pojazdu oraz jego wyposażenia i części;

*zmierzających do wypracowania nowoczesnych technologii recyklingu;

*dla potrzeb oceny podzespołów, części i wyposażenia pojazdów;

*tworzenie programów i pomocy dydaktycznych dla potrzeb szkolnictwa wszystkich szczebli z zakresu transportu samochodowego oraz prowadzenie specjalistycznych szkoleń i współudział w kształceniu podyplomowym;

*opracowywanie i opiniowanie standardów w zakresie ochrony pracy w dziedzinie bezpieczeństwa uczestników ruchu samochodowego, ochrony środowiska oraz ergonomii, a także warunków przestrzegania standardów;

*upowszechnianie systemów jakości w podmiotach związanych z transportem samochodowym, a ponadto prowadzenie procesów certyfikacji zwłaszcza wyrobów motoryzacyjnych i personelu w ramach uzyskanych uprawnień;

*opracowywanie analiz, ocen i ekspertyz z zakresu transportu samochodowego związanych ze skutkami rozwoju motoryzacji;

*upowszechnianie wyników prac wykonywanych w Instytucie poprzez: wydawnictwa, publikacje, konkursy, wystawy, konferencje naukowe, sympozja i seminaria;

*prowadzenie działalności w zakresie informacji naukowej, technicznej i ekonomicznej oraz własności przemysłowej i intelektualnej;

*wykonywanie innych zadań zleconych przez organy administracji państwowej, samorządowej oraz podmioty gospodarcze.

Osiągnięcia ITS i jego pracowników

(Fot.: PD@N 434-50its)

Instytut Transportu Samochodowego jest doceniany za działalność i może pochwalić się licznymi nagrodami i wyróżnieniami otrzymanymi w ciągu całego okresu funkcjonowania. Otrzymane nagrody i wyróżnienia pochodzą od m.in.: organizacji rządowych, samorządowych, społecznych, ale także od osób prywatnych. Na adres Instytutu spływają także podziękowania za współpracę i aktywność naukową w polskim życiu społeczno-gospodarczym. Wszystkie te wyrazy uznania sprawiają, iż pracownicy ITS są jeszcze bardziej zmotywowani do pracy. Efektem naszych działań są m.in. dziesiątki wynalazków opatentowanych w Urzędzie Patentowym. Prezentujemy niektóre z nagród, wyróżnień, podziękowań i patentów otrzymanych przez ITS w ciągu wielu lat swej aktywnej działalności. Instytut Transportu Samochodowego jest jednostką opiniotwórczą, czego najlepszym dowodem jest częsta obecność ekspertów ITS w mediach - czytamy w jubileuszowym podsumowaniu 60-letniej działalności Instytutu Transportu Samochodowego.

Historia Instytutu Transportu Samochodowego

(Fot.: PD@N 434-22-33its oraz 10its oraz 34-36jm)

Instytut Transportu Samochodowego rozpoczął swoją działalność w 1952 roku na mocy Zarządzenia Ministra Transportu Drogowego i Lotniczego z dnia 25 września 1951 r., w sprawie utworzenia Instytutu Transportu Samochodowego. 

Obszarem działania Instytutu jest teren całego kraju. Problemy badawcze, którymi zajmował się Instytut na przestrzeni minionych ponad 50 lat ulegały stałym zmianom. Zmiany te były następstwem zapotrzebowania gospodarki narodowej i transportu samochodowego oraz postępu technicznego i organizacyjnego zarówno w gospodarce, jak i transporcie. W pierwszym dziesięcioleciu pracy 1952-1962 główna uwaga Instytutu skoncentrowana była na następujących problemach:

*użytkowanie pojazdów - badanie i opiniowanie przydatności i doboru sprzętu transportowego, oszczędności środków napędowych i smarnych, badanie zużycia pojazdów, zespołów i części w zależności od warunków eksploatacji oraz techniki prowadzenia,

*utrzymanie pojazdów - modernizacja procesów obsługi i naprawy, określenie stanu technicznego pojazdu bez ich demontażu, dobór właściwych urządzeń obsługowo-naprawczych,

*ekonomika i organizacja transportu oraz jego zaplecza technicznego - dobór ilości i asortymentu pojazdów, usprawnienie organizacji transportu i zaplecza technicznego, efektywność inwestycji w transporcie i zapleczu technicznym transportu samochodowego, obniżka kosztów własnych, usprawnienie i mechanizacja prac ładunkowych w transporcie samochodowym,

*prowadzenie studiów i analiz z dziedziny ruchu drogowego - organizacja i bezpieczeństwo ruchu,

*normalizacja techniczna - opracowanie norm resortowych i branżowych oraz inicjowanie, koordynowanie i organizowanie prac normalizacyjnych,

*opieka nad pracą przyzakładowych komórek doświadczalnych i laboratoryjnych,

*informacja i dokumentacja naukowo-techniczna i ekonomiczna.

Ponadto zadaniem Instytutu było opracowanie materiałów informacyjnych dla branży samochodowej, prowadzenie biblioteki i ośrodka branżowego informacji oraz wydawanie opracowań i prac badawczych.

W latach 1972-76 tematyka badawcza, którą zajmował się Instytut, uległa dalszym przeobrażeniom w wyniku przede wszystkim zmian w gospodarce narodowej oraz rosnącej roli transportu w życiu społecznym i gospodarczym. Zaczęły do głosu dochodzić problemy organizacji i funkcjonowania transportu. Coraz bardziej ważkim problemem stał się koszt realizowanego zadania transportowego stąd dużą wagę poświęcano problemom technologii przewozu ładunków i pasażerów. Bardziej doceniano czynnik czasu w transporcie. Nie sposób pominąć roli, jaką spełnił profesor Marian Madeyski, jako prekursor nowych kierunków badawczych w transporcie. Jego osobistym pracom badawczym polska myśl ekonomiczna zawdzięcza między innymi: teorię podatności przewozowej ładunków, rozwój problematyki przestrzennej transportu, podjęcie już w latach sześćdziesiątych studiów nad zagrożeniem środowiska naturalnego oraz nad związkami transportu z przemianami w gospodarce i życiem społeczeństwa, a także nad prognozami rozwoju transportu, jego integrację zewnętrzną i wewnętrzną. W tym czasie powstaje w Instytucie Transportu Samochodowego silne lobby ekonomiczne. Ośrodek ten skupiając grono wybitnych specjalistów, (do których zaliczyć należy: między innymi prof. J. Marca, prof. E. Lissowską, doc. W. Morawskiego, prof. J. Wolszczana) oddziaływuje na podejmowane problemy badawcze oraz sposoby ich rozwiązywania. Wokół prof. M. Madeyskiego zawiązują się nieformalne więzi ekonomistów transportu, których nazwiska trwale wpisały się w historię rozwoju transportu. Warto tutaj odnotować dodatkowo między innymi takie nazwiska, jak prof. L. Koźniewski (pierwszy szef studium komunikacyjnego na b/SGPiS), prof. T. Wierzbicki (stworzył podwaliny naukowe informatyki), mgr A. Rostocki (historia rozwoju polskiej motoryzacji), prof. J. Tarski, prof. E. Teichmann (problemy transportu i turystyki oraz rola czynnika czasu w transporcie). W efekcie w drugim dziesięcioleciu działania Instytutu wykształciły się następujące grupy problemowe:

*kierunki i perspektywy rozwoju transportu samochodowego,

*ekonomika i organizacja transportu samochodowego, jego zaplecza technicznego oraz rekonstrukcja techniczna i organizacyjna transportu,

*zasady i metody organizowania przewozów samochodowych i procesów spedycyjnych,

*mechanizacja robót ładunkowych w transporcie samochodowym w tym rozwój technologii zunifikowanych,

*rodzaj i specjalizacja taboru samochodowego, metody zwiększania jego trwałości i gotowości technicznej oraz gospodarki taborem samochodowym,

*kierunki i perspektywy rozwojowe zaplecza motoryzacji,

*zasady i metody oraz technologie obsługi i naprawy pojazdów samochodowych,

*doskonalenie kadr transportu i zaplecza technicznego motoryzacji,

*bezpieczeństwo oraz socjologia i psychofizjologia w zakresie ruchu drogowego,

*zatrudnienie, płace, finanse, planowanie, statystyka itp. w transporcie samochodowym oraz zapleczu technicznym motoryzacji.

Ponadto zadania Instytutu obejmowały:

*śledzenie rozwoju nauk związanych z zakresem działalności Instytutu oraz inicjowanie odpowiednich działań w kierunku wykorzystania osiągnięć światowego postępu technicznego i ekonomiczno-organizacyjnego,

*prowadzenie prac unifikacyjnych i typizacyjnych w dziedzinie transportu samochodowego i jego zaplecza technicznego,

*specjalizację i poszerzenie kwalifikacji naukowych i zawodowych pracowników instytutu,

*współpracę z krajowymi i zagranicznymi placówkami naukowymi.

Strukturę organizacyjną Instytutu stopniowo dostosowywano do zadań statutowych realizowanych przez Instytut.

Z końcem lat osiemdziesiątych Instytut wszedł w okres głębokich przemian społecznych i gospodarczych. Nowy system gospodarowania wymuszał na Instytucie podejmowanie nowych wyzwań, których realizacja wymaga poszukiwania pozabudżetowych środków finansowych.

Dyrekcja Instytutu pod kierunkiem prof. dr Łepkowskiego przystąpiła do wypracowania nowego systemu organizacyjnego, którego istotną część stanowiło powiązanie systemu zachęt z wynikami działalności. W bardzo krótkim czasie Instytut okrzepł organizacyjnie. Wypracowane, dodatkowe środki można było skierować na: modernizację wyposażenia laboratoriów i zakładów oraz podjęcie długo oczekiwanych remontów siedziby Instytutu. Uległ zmianie wizerunek zewnętrzny i wewnętrzny Instytutu Transportu Samochodowego. Podjęto nowe kierunki badawcze, a prowadzone prace znalazły uznanie zarówno w kraju, jak i poza jego granicami. Instytut zajmuje się szeroko zakrojonymi zagadnieniami związanymi z bezpieczeństwem ruchu drogowego i ochroną środowiska człowieka przed skutkami rozwoju motoryzacji, a także dotyczące procesów zarządzania i organizacji procesów transportowych, w tym wynikających z wymagań Unii Europejskiej. W szczególności obejmuje to następujące zagadnienia:

*zachowanie się podmiotów gospodarczych na rynku usług transportowych,

*prognozowanie rozwoju transportu,

*organizację i zarządzanie podmiotami transportowymi z zastosowaniem systemów informatycznych,

*logistykę w transporcie samochodowym,

*marketing usług transportowych,

*technologię procesów transportowych i spedycyjnych,

*systemy eksploatacji środków transportowych,

*projekty konstrukcyjne, wykonawstwo prototypów urządzeń obsługowo-naprawczych, diagnostycznych, przeładunkowych,

*atestację, certyfikację, kontrolę i cechowanie aparatury pomiarowej służącej do diagnozowania pojazdów i ich wyposażenia,

*prowadzenie działalności technicznej w transporcie samochodowym,

*badanie homologacyjne pojazdów, ich wyposażenia i części zamiennych zgodnie z przepisami krajowymi i międzynarodowymi oraz koordynację prac wykonywanych w tym zakresie przez inne placówki,

*inżynierię ruchu drogowego oraz środki techniczne i organizacyjne mające zastosowanie w tej dziedzinie,

*analizę przyczyn i skutków wypadków drogowych,

*wychowanie komunikacyjne społeczeństwa,

*badania zanieczyszczenia środowiska spalinami samochodowymi,

*problemy związane z: paliwami, olejami, smarami i innymi materiałami eksploatacyjnymi,

*psychologię transportu drogowego,

*doskonalenie kadr (kursy, seminaria, szkolenia) dla potrzeb transportu,

*problemy normalizacji w transporcie samochodowym,

*problemy certyfikacji w transporcie samochodowym.

W latach 1952-2006 Instytut wykonał tysiące prac naukowo-badawczych i usługowych.

Obecna postać regulaminu organizacyjnego przewiduje funkcjonowanie Instytutu w następującej strukturze:

*Centrum Badań Materiałowych,

*Centrum Ochrony Środowiska,

*Centrum Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego,

*Centrum Zarządzania i Telematyki Transportu,

*Zakład Homologacji i Badań Pojazdów,

*Zakład Procesów Diagnostyczno-Obsługowych,

*Zakład Badań Ekonomicznych,

*Zakład Psychologii Transportu Drogowego,

*Zakład Certyfikacji, Normalizacji i Jakości,

*Zakład Kontroli Jakości.

Działy pomocnicze to:

*Biuro Dyrektora,

*Sekcja Funduszy i Projektów Międzynarodowych,

*Sekcja Planowania i Budżetowania,

*Sekcja Informatyczna,

*Sekcja Informacji Naukowej i Wydawnictw,

*Sekcja Kadr,

*Dział Finansowo-Księgowy,

*Dział Administracyjno-Techniczny.

Organami Instytutu są Dyrektor i Rada Naukowa. Dyrektora Instytutu powołuje i odwołuje Minister właściwy ds. transportu na okres 5 lat spośród kandydatów wyłonionych w drodze konkursu, po zasięgnięciu opinii Rady Naukowej. Zastępców dyrektora i głównego księgowego, sekretarza naukowego oraz kierowników komórek organizacyjnych prowadzących prace badawczo rozwojowe Instytutu powołuje i odwołuje dyrektor, po zasięgnięciu opinii Rady Naukowej. Rada Naukowa jest organem stanowiącym, inicjującym, opiniodawczym i doradczym Instytutu w zakresie jego działalności statutowej oraz w sprawach rozwoju kadry naukowej i badawczo-technicznej. Zadania Rady Naukowej oraz tryb jej powołania zawarte są w regulaminie Rady Naukowej ITS. Na jej czele stoi przewodniczący. Działalność naukową, szkoleniową i wydawniczą Instytut realizuje poprzez swoje komórki organizacyjne.

Pracownicy naukowo-badawczy i techniczni, aktywnie uczestniczą w krajowych i międzynarodowych organizacjach normalizacyjnych i gremiach doradczych. Międzynarodowa aktywność pracowników Instytutu znalazła swój wyraz w postaci przyznania wielu nagród i wyróżnień chociażby w zakresie bezpieczeństwa pojazdów samochodowych. Pracownicy Instytutu uczestniczą: w pracach Komisji Sejmowych i Senackich przygotowując stanowiska do omawianych ustaw, Komisjach Rządowych ds. Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego, wnosząc szereg rozwiązań, które przyczyniają się do zwiększenia bezpieczeństwa ruchu drogowego, są rzeczoznawcami techniki motoryzacyjnej, współpracują z Polskim Towarzystwem Ekonomicznym i innymi Stowarzyszeniami.

Cała zasygnalizowana działalność Instytutu służy utrzymaniu unikalnej pozycji i roli, jaką odgrywa w zakresie rozwoju transportu samochodowego w Polsce.

25.9.1951. Minister powołał Instytut Transportu Samochodowego

‹ Jan Rustecki, minister Transportu Drogowego i Lotniczego, powołał Instytut Transportu Samochodowego(Fot.: PD@N 434-1)

Minister Transportu Drogowego i Lotniczego Jan Rustecki zarządzeniem z dnia 25 września 1951 r. powołał Instytut Transportu Samochodowego (MP 1952.7.74). Podstawą prawną była tutaj ustawa z dnia 8 stycznia 1951 r. o tworzeniu instytutów naukowo-badawczych dla potrzeb gospodarki narodowej (Dz. U. 1951.5.38). Zarządzenie weszło w życie z dniem ogłoszenia tj. 24 stycznia 1952 r. z mocą obowiązującą od dnia 1 października 1951 r.

Fot.: PD@N 434-2)

W związku z zarządzeniem w sprawie utworzenia ITS, placówce nadano statut. Jej zadania zostały określone następująco: (...) “§ 6.1. Zadaniem Instytutu jest prowadzenie prac naukowo-badawczych w dziedzinie transportu samochodowego mających na celu postęp techniczny, gospodarczy i organizacyjny, w szczególności w zakresie:

1) użytkowania pojazdów samochodowych;

2) utrzymania pojazdów samochodowych w gotowości technicznej (obsługa i naprawy);

3) ekonomiki transportu samochodowego, a zwłaszcza obniżenia kosztów własnych pracy przewozowej;

4) efektywności inwestycji samochodowych;

5) paliw płynnych, paliw zastępczych oraz smarów;

6) typowania, badania i opiniowania sprzętu samochodowego pochodzenia zagranicznego i krajowego oraz przystosowywania tych pojazdów do potrzeb transportu w kraju;

7) zbierania materiałów i opiniowania wniosków dla produkcji krajowej sprzętu samochodowego;

8) wprowadzania nowych metod technologii i środków obsługi i napraw;

9) organizowania gospodarstw samochodowych i przewozów;

10) zaopatrywania gospodarstw samochodowych w części zamienne i zespoły;

11) ustalania zużycia pojazdów samochodowych i ich części;

12) prowadzenia studiów i analiz z dziedziny usprawnienia ruchu drogowego;

13) nadzorowania prac zakładowych komórek doświadczalnych i naukowo-badawczych;

14) normalizacji technicznej. (...)” (Zarządzenie Ministra Transportu Drogowego i Lotniczego z dnia 25 września 1951 r. w sprawie nadania statutu Instytutowi Transportu Samochodowego. Monitor Polski Nr A-7, poz. 75).

(Fot.: PD@N 434 3-4)

Działalność naukowa

(Fot.: PD@N 434-37-38its oraz 39-48jm)

Uwzględniając zagrożenia wynikające z dynamicznego rozwoju motoryzacji i kierując się priorytetami określanymi przez Wspólnotę Europejską w zakresie minimalizacji tych zagrożeń, Instytut Transportu Samochodowego realizuje szereg projektów i inicjatyw naukowo-badawczych celowych i zamawianych w ramach Funduszy Strukturalnych oraz Programów Ramowych Unii Europejskiej. Prowadzonym pracom przyświeca podstawowy cel, którym jest poprawa bezpieczeństwa wszystkich uczestników ruchu drogowego oraz ochrona środowiska. Pracownicy naukowo-badawczy i techniczni aktywnie uczestniczą w pracach i projektach międzynarodowych i krajowych, w tym w pracach na rzecz Ministerstwa Infrastruktury i innych podmiotów administracji publicznej. ITS uczestniczy także w projektach specjalnych oraz w projektach własnych-grantach. Aktywność pracowników ITS skutkuje także licznymi publikacjami w wielu wydawnictwach krajowych i zagranicznych dotyczących tematyki motoryzacyjnej.

Rada Naukowa ITS

^ Prof. dr hab. Inż. Jerzy Merkisz, przewodniczący Rady Naukowej ITS (od 2002 r.). Jest zatrudniony na stanowisku profesora zwyczajnego Politechniki Poznańskiej, pełni funkcję dyrektora Instytutu Silników Spalinowych i Transportu. Podstawą Jego działalności naukowej jest budowa i eksploatacja maszyn - silniki spalinowe, a zwłaszcza ich ekologiczne aspekty: problemy spalania i toksyczności, wpływ stanu termicznego silnika na emisję związków toksycznych, rodzaje i jakość paliw, problematyka zużycia oleju i jej powiązania z toksycznością spalin. Ponadto zajmuje się ekologią transportu i pokładowymi systemami informatycznymi w pojazdach, w tym systemami diagnostyki pokładowej OBD, zagadnieniami rejestracji kolizji, tzw. “czarnej skrzynki" oraz elementami Inteligentnych Systemów Transportowych. Jest autorem wielu opublikowanych prac naukowych (ponad 600). Pełni wiele funkcji organizacyjnych związanych z nauką i ma znaczące osiągnięcia we współpracy z polskim przemysłem, głównie motoryzacyjnym. Kierował ponad 160 pracami i jest autorem ponad 240 opracowań dla przemysłu.

(Fot.: PD@N 434-19-21its oraz 13jm)

Dyrekcja wczoraj i dziś

(Fot.: PD@N 434-18)

^ dr inż. Andrzej Wojciechowski, dyrektor Instytutu Transportu Samochodowego

(Fot.: PD@N 434-12)

Sylwetka naukowa:

Specjalność: inżynieria materiałowa, transport

Dziedzina: nauki techniczne

Dyscyplina: budowa i eksploatacja maszyn

Specjalność wykonywana: materiałoznawstwo, technologia, właściwości samochodowych materiałów konstrukcyjnych oraz płynów eksploatacyjnych, eksploatacja i recykling samochodów wycofanych z eksploatacji oraz produktów ich eksploatacji. Bezpieczeństwo ruchu drogowego i ochrona środowiska.

Wykształcenie: Politechnika Lubelska. Wydział Mechaniczny - doktor nauk technicznych w dyscyplinie budowa i eksploatacja maszyn (11.07.2001 r.); Akademia Górniczo - Hutnicza. Wydział Metalurgii - inżynier metalurg (1984 r.).

Dodatkowo: Absolwent MBA - (21.05.2008 r.) WSPiZ im. L. Koźmińskiego - Studia Podyplomowe w zakresie “Master of Business Administration" dla inżynierów; Auditor Wiodący Polskiego Centrum Badań i Certyfikacji - nr 189 z dn. 18.06.1994r.; Assesor/Lead Assesor, Examination British Standard Institute - IT - nr 94168-26002 z dn. 17.06.1994 r.; Certyfikat poświadczenia bezpieczeństwa osobowego, upoważniający do dostępu do informacji niejawnych, oznaczonych klauzulą “Poufne" (IX 2007); biegły sądowy w zakresie badań materiałowych elementów konstrukcyjnych pojazdów drogowych od 1988 r.; ekspert Stowarzyszenia w zakresie techniki motoryzacyjnej, Stowarzyszenia Rzeczoznawców Techniki Samochodowej i Ruchu Drogowego w Warszawie - Akt Nominacyjny na podstawie Uchwały Zarządu Głównego nr 84/09/ZG z dn. 17.12.2009 r. oraz Uchwały Rady Naczelnej nr 14/06/RN z dn. 9.12.2006 r.

Doświadczenia zawodowe: (1988-akt.) - Instytut Transportu Samochodowego w Warszawie: dyrektor Instytutu (01.07.2005 - akt.); kierownik Instytutu (01.01.2005); kierownik Zakładu Laboratorium Główne (1997); z-ca kierownika Zakładu Laboratorium Główne (1993); kierownik Pracowni Regeneracji i Badań Materiałowych (1990); starszy specjalista ds. metalografii (1988). (1976-1987) - Huta Warszawa: specjalista Technolog Wydziału Walcowni Zimnej Taśm (1982); szlifierz-polerowacz (1980), wyżarzacz taśm (1976), (1976-1978) - Służba w Ludowym Wojsku Polskim.

Osiągnięcia zawodowe: Autor i współautor ponad 170 publikacji naukowo-technicznych w tym 10 monografii, m.in. w zagranicznych i krajowych czasopismach specjalistycznych takich jak: “Transactions of Welding and Joining Research Institute", “Kompozyty", “Inżynieria Materiałowa", “Journal of KONES", ponad 100 referatów przygotowanych na konferencje naukowe krajowe oraz zagraniczne.

Zastępcy dyrektora ITS:

(Fot.: PD@N 434-17)

W 1966r. ukończył z wyróżnieniem studia na Wydziale Budownictwa Lądowego Politechniki Gdańskiej, a następnie obronił rozprawę doktorską na temat teorii ruchu drogowego. W 1972 otrzymał stypendium rządu francuskiego w Instytucie Badań Transportu INRETS. W 1980 r. po obronie rozprawy na temat komputerowych systemów sterowania ruchem drogowym uzyskał stopień doktora habilitowanego. Następnie przez cztery lata wykładał inżynierię ruchu drogowego na Uniwersytecie Technicznym w Oranie. Po powrocie do kraju w 1985 objął stanowisko dyrektora Instytutu Inżynierii Komunikacyjnej w Politechnice Gdańskiej. W 1986 objął funkcję kierownika Katedry Inżynierii Drogowej na Wydziale Inżynierii Lądowej Politechniki Gdańskiej i rozpoczął prace naukowe w zakresie bezpieczeństwa ruchu drogowego. Tam w 1988 otrzymał tytuł naukowy profesora. W latach 1992-93 kierował studium doktoranckim na Uniwersytecie Technicznym w Oranie. W 1993 r. otrzymał grant Komitetu Badań Naukowych na opracowanie programu bezpieczeństwa ruchu drogowego w Polsce, zamówionego przez Ministra Transportu. Stworzył wielodyscyplinarny zespół autorski, w skład którego wszedł Instytut Transportu Samochodowego w Warszawie i Politechnika Krakowska. Zespół przygotował “Zintegrowany program poprawy bezpieczeństwa ruchu drogowego w Polsce", znany pod akronimem GAMBIT 96. W latach 1995-98 był członkiem Centralnej Komisji ds Tytułu Naukowego i Stopni Naukowych przy Prezesie Rady Ministrów. W latach 1999/2000 kierował zespołem autorskim przygotowującym na zamówienie Ministra Transportu “Krajowy Program Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego - GAMBIT 2000". W maju 2001 Rada Ministrów przyjęła go jako program dla Polski na lata 2001-2010. W 1999, po wyborze na stanowisko dziekana Wydziału Inżynierii Lądowej Politechniki Gdańskiej utworzył Fundację Rozwoju Inżynierii Lądowej i był pierwszym prezesem jej zarządu. W 2004 Premier powołał go na stanowisko Podsekretarza Stanu ds. Polityki Transportowej w Ministerstwie Infrastruktury. Tam utworzył dwa ważne dokumenty opracowane przez wielodyscyplinarne zespoły ekspertów:

- “Polityka Transportowa Państwa na lata 2006-2025", przyjęta przez Radę Ministrów w czerwcu 2005;

- “Krajowy Program Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego GAMBIT 2005", jako program spójny z III Programem BRD Unii Europejskiej.

Po powrocie do Politechniki Gdańskiej na stanowisko profesora zwyczajnego objął funkcję prezesa Rady Fundacji Rozwoju Inżynierii Lądowej. W 2007 współtworzył Polskie Stowarzyszenie Inteligentnych Systemów Transportowych ITS Polska, w którym obecnie pełni funkcję prezesa Rady Nadzorczej. Od roku 2007 jest członkiem Rady Naukowej Instytutu Transportu Samochodowego w Warszawie. W latach 2007-2010 kierował konsorcjum naukowym Politechniki Gdańskiej, Politechniki Śląskiej, Instytutu Technicznego Wojsk Lotniczych w Warszawie oraz Akademii Morskiej w Szczecinie, realizującym projekt ZEUS pt.: “Zintegrowany system bezpieczeństwa transportu". W kwietniu 2010 roku został członkiem Komisji Badania Wypadków Lotniczych Lotnictwa Państwowego, powołanej do zbadania przyczyn i okoliczności katastrofy pod Smoleńskiem. We wrześniu 2011 zakończył 51 letni okres  współpracy z Politechniką Gdańską obejmując pierwszy etat w Instytucie transportu Samochodowego, gdzie obecnie pełni funkcję zastępcy dyrektora ds naukowych.

Jest autorem ponad 170 publikacji, promotorem 11 doktorów oraz ponad 200 inżynierów, a także recenzentem wielu rozpraw naukowych. Do najważniejszych monografii wydanych pod redakcją autora należy zaliczyć: “Węzły drogowe i autostradowe" (WKIŁ, 1992, 1998 i 2001) oraz “Zintegrowany system bezpieczeństwa transportu-ZEUS" (WKiŁ 2010-2012). 

^ dr Edward Menes, zastępca dyrektora ds. Ekonomiki i Planowania; redaktor naczelny Wydawnictw Instytutu Transportu Samochodowego

(Fot.: PD@N 434-15)

ITS to unikatowy w kraju ośrodek naukowo-badawczy, który kompleksowo zajmuje się problemami transportu samochodowego. Wśród nich istotne znaczenie mają zagadnienia organizacyjno-ekonomiczne a także te, które dotyczą poprawy bezpieczeństwa ruchu drogowego oraz ograniczania negatywnych zjawisk związanych z motoryzacją.

W zakresie zagadnień ekonomiczno-organizacyjnych Instytut, jako jedyna placówka w kraju prowadzi m.in. systematyczny monitoring rynku transportowego, w ramach którego od lat prowadzone są kwartalne badania koniunktury oraz badania kosztów transportu samochodowego. Do tego nurtu badawczego zaliczyć można również systematyczne badania dotyczące zmian struktury krajowego parku pojazdów.

Instytut odgrywa wiodącą rolę w kraju także w zakresie bezpieczeństwa ruchu drogowego. Prowadzi unikalną bazę danych o wypadkach drogowych (Instytut reprezentuje Polskę w stosownych bazach OECD oraz UE), na podstawie której wykonywane są coroczne analizy poziomu bezpieczeństwa ruchu drogowego. Zakłady Instytutu zaangażowane są zarówno w teoretyczne, jak i praktyczne działania prowadzące do poprawy bezpieczeństwa ruchu drogowego, poczynając od badania postaw i zachowań uczestników ruchu drogowego, poprzez wypracowanie programów edukacji komunikacyjnej dzieci, procesów szkolenia i egzaminowania osób ubiegających się o prawo jazdy, czy też reedukacji kierowców naruszających przepisy, aż do działań stricte technicznych, związanych z poziomem bezpieczeństwa pojazdów samochodowych.

Istotnym kierunkiem badań pozostaje ekonomiczna ocena negatywnych skutków oddziaływania transportu samochodowego na środowisko naturalne, jak również ocena efektywności różnego typu przeciwdziałań.

Wszystkie Zakłady badawcze Instytutu mają liczący się wkład w przystosowanie polskiego transportu samochodowego do gospodarki rynkowej tak w skali kraju, jak i do konkurencji na arenie międzynarodowej. To dzięki podjętym przez Instytut, z odpowiednim wyprzedzeniem działaniom, kilkadziesiąt tysięcy polskich przewoźników uzyskało certyfikat kompetencji zawodowych umożliwiający m.in. funkcjonowanie na europejskim rynku przewozowym.

Osiąganie unijnych standardów w zakresie zaspokajania potrzeb transportowych społeczeństwa, ochrony środowiska naturalnego człowieka i samego człowieka, jako uczestnika ruchu drogowego było i pozostaje priorytetem naszej działalności.

^ mgr inż. Wojciech Przybylski, zastępca dyrektora ds. Techniki i Współpracy Międzynarodowej Instytutu Transportu Samochodowego

(Fot.: PD@N 434-14)

W dziedzinie badań dotyczących technicznej obsługi nowoczesnego transportu samochodowego Instytut dysponuje pięcioma akredytowanymi laboratoriami badawczymi, akredytowaną jednostką certyfikującą wyroby motoryzacyjne i akredytowaną jednostką kontrolującą, połączonymi funkcjonalnie w jednym ogólnoinstytutowym systemie zarządzania jakością zgodnie z PN-EN-ISO 9001. Akredytacje powyższe doprowadziły do powierzenia Instytutowi przez Ministerstwo właściwe ds transportu, poprzez międzynarodowe notyfikacje, wiodącej roli w sferze homologacji typu pojazdu, jego wyposażenia i części, czym w większości zajmują się trzy z akredytowanych laboratoriów. Pozostałe zespoły pracowników badawczych zajmują się tworzeniem nowych rozwiązań materiałowych w zastosowaniach transportowych i ochrony środowiska oraz techniczną obsługą sfery eksploatacji środków transportu.

Mamy w ITS kwalifikowane kadry oraz nowoczesne laboratoria i pracownie. Nasi specjaliści, którzy zwłaszcza podczas ostatnich 20 lat tworzyli etos Instytutu, są wysoko cenieni w kraju i za granicą, pracują w międzynarodowych komitetach zarządzających badaniami, grupach roboczych organizacji międzynarodowych, grupach eksperckich i badawczych. Wiele najnowszych, europejskich wymagań technicznych i formalnych dotyczących środków transportu i materiałów do nich, ma w swej treści merytoryczny wkład ITS. Techniczne zakłady ITS zajmują się szeroką gamą zagadnień konstrukcyjnych, technologicznych i eksploatacyjnych, odpowiadają standardom europejskim, co skłania do podjęcia wyzwania międzynarodowej konkurencji w tym obszarze. W efekcie wieloletnich doświadczeń z obszaru homologacji typu pojazdu jesteśmy uznanym źródłem informacji o danych technicznych pojazdów eksploatowanych w kraju. Wspomagają dystrybucję wyników tych działań opracowane w ITS źródłowe bazy danych współpracujące z komputerowymi systemami krajowej rejestracji i ewidencji pojazdów.

Instytut współpracuje z wieloma krajowymi i zagranicznymi placówkami oraz organizacjami badawczymi, naukowymi, eksperckimi i producenckimi, specjalizującymi się w zagadnieniach badawczych i eksploatacyjnych w transporcie. Ponadto, uważam że istnieje potrzeba integracji krajowych jednostek badawczych w dziedzinie przedsięwzięć badawczo-rozwojowych umożliwiająca lepszą, merytoryczną współpracę i skuteczną konkurencję na forum międzynarodowym.

(Fot.: PD@N 434-16)

Gospodarka wolnorynkowa mobilizuje Instytut Transportu Samochodowego do stawiania czoła nowym wyzwaniom. Spełnienie tych wymagań zapewnia funkcjonowanie zgodne ze światowymi standardami. Potwierdzenie stanowią uzyskane przez ITS certyfikaty, w tym najważniejszy - potwierdzający spełnienie wymagań ISO 9001. Podstawę dobrego imienia Instytutu i jego pozycji stanowi wysoki poziom merytoryczny realizowanych prac oraz zapewnienie zleceniodawcom rzetelnych i obiektywnych wyników badań.

Dorobek naukowy zgromadzony w Instytucie wymaga ochrony przed zagrożeniami. W tym celu podjęto działania mające zapewnić ochronę własności intelektualnej oraz informacji powierzanych nam przez partnerów. Przejawiają się one wdrożeniem Systemu Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji (wg wymagań PN-EN ISO 27001:2007). Inicjatywa ta stanowi dowód dalekowzrocznej polityki Dyrekcji ITS. Potwierdzeniem wiarygodności i zaufania, w zakresie powierzanych Instytutowi informacji, jest również spełnienie wymagań ustawy o informacjach niejawnych. Kadra jednostki posiada stosowne poświadczenia bezpieczeństwa osobowego.

Sukces Instytutu związany jest z bieżącą analizą zadowolenia klientów oraz partnerów.

ITS podejmuje skuteczne działania marketingowe, które zapewniają i utrwalają wiodącą rolę jednostki w dziedzinie transportu drogowego. Są to również działania o charakterze naukowym przejawiające się organizacją konferencji oraz prestiżowych międzynarodowych kongresów (np. EUROPEAN KONES).

Obecność Polski w Unii Europejskiej otworzyła nowe perspektywy naukowe i poznawcze. Możliwe stało się pozyskiwanie funduszy międzynarodowych na realizację europejskich projektów badawczych. Instytut pełni też rolę Branżowego Punktu Kontaktowego Polskiej Platformy Technologicznej Inteligentnych Systemów Transportowych.

Właściwe projektowanie i późniejsza realizacja planów krótko i długoterminowych wymusza opracowywanie perspektywicznych programów prac Instytutu. Realizacji tych celów sprzyja nowoczesny sposób zarządzania poprzez cele i zadania oraz ujęcie działania organizacji w sposób procesowy. Instytut przy efektywnym gospodarowaniu zasobami - zachowuje dbałość o zgodność działania z ustawą prawo o zamówieniach publicznych oraz zachowanie dyscypliny finansów publicznych. Sprawne i niezawodne funkcjonowanie ITS to także spełnienie wymagań związanych z infrastrukturą informatyczną. Poprzez właściwe zarządzanie zasobami - ITS stał się kluczowym partnerem organów administracji państwowej w zakresie Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców (CEPIK).

Realizując jedno z podstawowych działań statutowych, Instytut Transportu Samochodowego rozpowszechnia dorobek naukowy, poprzez publikacje w kwartalniku "Transport Samochodowy", instytutowych periodykach, informatorach i opracowaniach z wykonanych prac.

Instytut Transportu Samochodowego to nowoczesna jednostka badawczo-rozwojowa.

Obecna struktura organizacyjna

(Fot.: PD@N 434-9)

Obecna postać regulaminu organizacyjnego przewiduje funkcjonowanie Instytutu w następującej strukturze:

* Centrum Badań Materiałowych,

* Centrum Ochrony Środowiska,

* Centrum Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego,

* Centrum Zarządzania i Telematyki Transportu,

* Zakład Homologacji i Badań Pojazdów,

* Zakład Procesów Diagnostyczno-Obsługowych,

* Zakład Badań Ekonomicznych,

* Zakład Psychologii Transportu Drogowego,

* Zakład Certyfikacji, Normalizacji i Jakości,

* Zakład Kontroli Jakości.

Działy pomocnicze to: Biuro Dyrektora, Sekcja Funduszy i Projektów Międzynarodowych, Sekcja Planowania i Budżetowania, Sekcja Informatyczna, Sekcja Informacji Naukowej i Wydawnictw, Sekcja Kadr, Dział Finansowo-Księgowy, Dział Administracyjno-Techniczny.

Organami Instytutu są Dyrektor i Rada Naukowa. Dyrektora Instytutu powołuje i odwołuje Minister właściwy ds. transportu na okres 5 lat spośród kandydatów wyłonionych w drodze konkursu, po zasięgnięciu opinii Rady Naukowej. Zastępców dyrektora i głównego księgowego, sekretarza naukowego oraz kierowników komórek organizacyjnych prowadzących prace badawczo rozwojowe Instytutu powołuje i odwołuje dyrektor, po zasięgnięciu opinii Rady Naukowej. Rada Naukowa jest organem stanowiącym, inicjującym, opiniodawczym i doradczym Instytutu w zakresie jego działalności statutowej oraz w sprawach rozwoju kadry naukowej i badawczo-technicznej. Zadania Rady Naukowej oraz tryb jej powołania zawarte są w regulaminie Rady Naukowej ITS. Na jej czele stoi przewodniczący. Działalność naukową, szkoleniową i wydawniczą Instytut realizuje poprzez swoje komórki organizacyjne.

Pracownicy naukowo-badawczy i techniczni, aktywnie uczestniczą w krajowych i międzynarodowych organizacjach normalizacyjnych i gremiach doradczych. Międzynarodowa aktywność pracowników Instytutu znalazła swój wyraz w postaci przyznania wielu nagród i wyróżnień chociażby w zakresie bezpieczeństwa pojazdów samochodowych. Pracownicy Instytutu uczestniczą: w pracach Komisji Sejmowych i Senackich przygotowując stanowiska do omawianych ustaw, Komisjach Rządowych ds. Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego, wnosząc szereg rozwiązań, które przyczyniają się do zwiększenia bezpieczeństwa ruchu drogowego, są rzeczoznawcami techniki motoryzacyjnej, współpracują z Polskim Towarzystwem Ekonomicznym i innymi Stowarzyszeniami.

Cała zasygnalizowana działalność Instytutu służy utrzymaniu unikalnej pozycji i roli, jaką odgrywa w zakresie rozwoju transportu samochodowego w Polsce.

Stan prawny dla ITS

Instytut Transportu Samochodowego działa na podstawie:

1. ustawy z dnia 30 kwietnia 2010 r. o instytutach badawczych (Dz. U. Nr 96, poz. 618),

2. statutu Instytutu Transportu Samochodowego - Zarządzenie nr 3 Ministra Infrastruktury z dnia 29 marca 2011 r.,

3. regulaminu organizacyjnego,

4. dokumentacji systemów zarządzania obowiązujących w Instytucie.

(Fot.: PD@N 434-6-8)

4) Goście przybyli licznie

Na uroczystości rocznicowe goście dopisali, przybyło kilkaset osób. W tym gronie znaleźli się: parlamentarzyści oraz eurodeputowany. Przedstawiciele: Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej Sławomira Nowaka oraz Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego prof. Barbary Kudryckiej, Ministerstwa Gospodarki, Ministerstwa Sprawiedliwości, Ministerstwa Ochrony Środowiska, Ministerstwa Spraw Wewnętrznych oraz Ministerstwa Zdrowia. Osoby reprezentujące firmy związane z ITS, a także kadra naukowa: Politechniki Warszawskiej, Politechniki Radomskiej, Politechniki Krakowskiej, Wojskowej Akademii Technicznej, Akademii Górniczo-Hutniczej, Polskiej Akademii Nauk, Akademii Morskiej w Gdyni, Instytutu Odlewnictwa, Instytutu Górnictwa, Instytutu Chemii Przemysłowej, Instytutu Badawczego Dróg i Mostów, Przemysłowego Instytutu Motoryzacji, Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad, Głównego Inspektoratu Transportu Drogowego, Komendy Głównej Policji, Komendy Stołecznej Policji, Urzędu m.st. Warszawy oraz Banku Światowego itd. itd.:

(Fot.: PD@N 434-69-94jm)

3) Konferencja naukowa pn. „Wiedza-Transport-Społeczeństwo”

Główne uroczystości rocznicowe ITS odbywały się w auli im. prof. Jana Szachułowicza w Wyższej Szkole Cła i Logistyki. Prowadzącym był pilot rajdowy i dziennikarz Maciej Wisławski. Uroczystego otwarcia dokonał dyrektor ITS dr inż. Andrzej Wojciechowski. W ramach uroczystości zorganizowano konferencję naukową pn. “Wiedza - Transport - Społeczeństwo”, którą uświetniły wystąpienia:

*Ochrona środowiska w transporcie w pracach ITS - prof. dr hab. inż. Jerzy Merkisz,

*Działania ITS na rzecz poprawy bezpieczeństwa ruchu drogowego - prof. dr hab. inż. Ryszard Krystek,

*Metalowe materiały kompozytowe w motoryzacji - prof. dr hab. inż. Jerzy Sobczak.

Uzupełnieniem uroczystości było “Krótkie wspomnienie z historii ITS" odczytane przez prof. dr hab. inż. Tadeusza Dorosiewicza.

(Fot.: PD@N 434-63-67jm)

2) Tablica pamiątkowa poświęcona prof. Marianowi Madeyskiemu

W Warszawie w siedzibie Instytucie Transportu Samochodowego przed oficjalnym rozpoczęciem obchodów Jubileuszu 60-lecia ITS odbyło się uroczyste odsłonięcie tablicy pamiątkowej oraz nadanie imienia prof. Mariana Madeyskiego. W uroczystościach uczestniczyli członkowie rodziny, współpracownicy i zaproszeni goście. Sylwetkę profesora Madeyskiego przybliżył dyrektor Edward Menes. Podkreślił szczególne zasługi wieloletniego dyrektora ITS-u w dziedzinie ekonomiki i organizacji transportu samochodowego oraz technologii procesów transportowych, zasługi prowadzące do znacznego postępu w tej dziedzinie.

Aktu odsłonięcia tablicy pamiątkowej i nadania imienia prof. Mariana Madeyskiego, sali konferencyjnej placówki dokonał poseł do Parlamentu Europejskiego - Bogusław Liberadzki.Zapisano na niej: “Sala imienia profesora Mariana Madeyskiego wybitnego tworcy nowoczesnej nauki o transporcie”.

(Fot.: PD@N 434-53-55its)

^ Prof. Marian Madeyski (1905-1978). Studia w Wyższym Studium Handlowym w Krakowie ukończył w 1933 r. Do rozpoczęcia II Wojny Światowej pracował na kierowniczych stanowiskach w różnych zakładach i instytucjach. Od 1936 r. do wybuchu wojny z inicjatywy Prezydenta Warszawy Stefana Starzyńskiego zajmował stanowisko Dyrektora Wydziału Ogólnego Zarządu Miejskiego w Warszawie. Równocześnie studiował w Wyższym Studium Handlowym w Krakowie, które ukończył w 1933 r. Po zakończeniu wojny i uwolnieniu z obozu jenieckiego w 1945 r. M. Madeyski podejmował prace związane z transportem, szczególnie odbudową transportu miejskiego w Warszawie, Gdańsku i Gdyni. Wówczas też opracował pierwsze metody planowania i analizy w transporcie samochodowym. Podejmował też pracę dydaktyczną i naukową. W latach 1966 – 1967 rozpoczął on organizację Katedry Ekonomiki Transportu na Wydziale Handlu Wewnętrznego Szkoły Głównej Planowania i Statystyki (SGPiS), którą kierował przez dziesięć lat. Za osiągnięcia naukowe prof. M. Madeyskiemu przyznano w 1957 r. stanowisko docenta, a następnie nadano w 1965 r. tytuł profesora nadzwyczajnego, zaś 1971 r. otrzymał tytuł profesora zwyczajnego. W latach 1961-1977 Marian Madeyski pełnił także funkcję konsultanta naukowego w Ośrodku Badań Transportu Samochodowego (pierwotna nazwa ITS). Z czasem objął on kierownictwo Pracowni a następnie Zakładu Ekonomiki i Organizacji Transportu Samochodowego. W 1961 r. powołany został na stanowisko Dyrektora OBTS a następnie ITS, które miał pełnić przez ponad 16 lat. Pracując w ITS wydatnie organizował i rozwijał warunki badań naukowych. W Instytucie Transportu Samochodowego prof. Madeyski inicjował rozwój badań w dziedzinie ekonomiki i organizacji transportu samochodowego oraz technologii procesów transportowych, prowadząc do znacznego postępu w tej dziedzinie. Ponieważ M. Madeyski miał wyjątkowy dar przyciągania ludzi i potrafił wzbudzić ich zainteresowanie oraz tworzyć warunki samodzielnego rozwoju, stworzył w ITS prężną kadrę pracowników naukowych prowadzących badania w zakresie ekonomiki i organizacji transportu, a następnie robót ładunkowych i spedycji oraz zastosowań metod matematycznych. Prof. Madeyski był organizatorem i pierwszym przewodniczącym Komitetu Transportu Polskiej Akademii Nauk (PAN). Pod patronatem Komitetu Transportu PAN i kierownictwem prof. Mariana Madeyskiego w 1975 r. zostało wykonane pierwsze w Polsce studium projektowe “Zintegrowany System Transportu”, mające na celu ściślejsze powiązanie pracy poszczególnych gałęzi transportu. Profesor Marian Madeyski był wybitnym teoretykiem i praktykiem transportu.

(Fot.: PD@N 434-56-62jm)

1) Jubileusz 60-lecia ITS

(Fot.: PD@N 434-52 i 51jm)

Początki działalności Instytutu Transportu Samochodowego, patrząc na powojenną rzeczywistość, były dość powiedzieć specyficzne. W czasie II Wojny Światowej przepadł cały krajowy motoryzacyjny dorobek konstrukcyjny z lat 20 i 30-tych. Zniszczeniu uległy wszystkie wykonane polskie prototypy pojazdów, a kraj ogołocono z urządzeń w zakładach motoryzacyjnych. Pomimo niedogodności i powszechnego niedostatku, społeczeństwo i gospodarka polska wykazywały swoisty “głód motoryzacyjny”. Z ogromnym zapałem przystąpiono niezwłocznie do odbudowy polskiego przemysłu motoryzacyjnego. Początkowo odbudowa miała charakter żywiołowy, bez jakiejkolwiek dalszej perspektywy. Dopiero wraz z nadejściem lat pięćdziesiątych podjęto pierwsze próby budowy polskich konstrukcji samochodowych. Wtedy też wybudowano Fabrykę Samochodów Osobowych na Żeraniu.

W zaistniałych warunkach, na podstawie uchwały nr 593 Rady Ministrów z dnia 17 lipca 1952 r., rozpoczął działalność Instytut Transportu Samochodowego (ITS) w Warszawie. Docelowo Instytut, jako samodzielny ośrodek pracy naukowo-badawczej, miał się zajmować badaniami dotyczącymi szeroko rozumianego transportu samochodowego, w tym m.in. podstawowymi zasadami używania samochodów oraz ekonomicznego wykorzystania już istniejącego i planowanego w przyszłości taboru samochodowego. Podstawy dla działalności Instytutu stworzyło w pierwszym okresie, istniejące od 1949 r., Biuro Konstrukcyjne Naprawy Samochodów (BKNS), które skupiało wielu specjalistów z zakresu transportu i eksploatacji samochodów. Ci specjaliści niemal w całości stali się kadrą Instytutu Transportu Samochodowego. Z racji powojennego niedoboru młodych pracowników inżynieryjno-technicznych i fachowców było to poważne wzmocnienie kadrowe dopiero raczkującego Instytutu. Z czasem ITS mógł się pochwalić personelem odpowiednio wykształconym i wyszkolonym “pod własnym dachem”.

Misja Instytutu. Niezmiennie przedmiotem działania Instytutu jest prowadzenie, koordynacja i upowszechnienie badań naukowych oraz prac rozwojowych z zakresu transportu samochodowego, a także wypracowywanie nowych rozwiązań technicznych, organizacyjnych i ekonomicznych w dziedzinach związanych z bezpieczeństwem ruchu drogowego czy ochroną środowiska. Słowem stymulujemy rynek transportowy dzięki wiedzy i edukacji, skupiając się na końcowych użytkownikach, i wykonując tym samym zadania szczególnie ważne dla osiągnięcia celów polityki społeczno-gospodarczej państwa.

Historia Instytutu w pigułce - najważniejsze fakty. Patrząc z perspektywy czasu i uwzględniając wydarzenie powołania ITS do życia, najważniejsze wydaje się tegoroczne 60-lecie istnienia, jako namacalny dowód wagi i roli ITS w strukturach naukowych. Warto także wspomnieć, że ważnym rozdziałem w historii naszego Instytut był okres końca lat 80. Wraz z całym krajem, ITS wszedł w wir głębokich przemian społecznych i gospodarczych. Wprowadzenie w Polsce gospodarki wolnorynkowej wymusiło na Instytucie podejmowanie nowych wyzwań, służących pozyskiwaniu pozabudżetowych środków finansowych dla dalszej działalności. Instytut nawiązał współpracę z przedsiębiorstwami transportowymi oferując im interesujące projekty wraz z ich praktycznym wdrożeniem.

Kolejnym kluczowym etapem dla Instytutu był burzliwy okres lat 90., z których gospodarka Polski wyszła całkowicie odmieniona. Instytut dostosował profil swojej działalności do nowych warunków ekonomiczno-społecznych, rozbudował i unowocześnił aparaturę badawczą, przystosowując ją do wzrastających i zmieniających się potrzeb. W rezultacie ITS stał się cenioną placówką naukowo-badawczą, która pod względem finansowym znalazła się w pierwszej trójce wszystkich (około 250) ówczesnych jednostek badawczo-rozwojowych w kraju.

XXI wiek postawił zupełnie nowe zadania przed Instytutem Transportu Samochodowego. Wejście Polski do NATO oraz do Unii Europejskiej po raz kolejny zmieniło realia społeczno-gospodarcze. Instytut sprawnie przystosował się do nowej sytuacji, niezmiennie pozostając w czołową jednostką naukowo-badawczą w kraju. Pokłosie tych nowatorskich zmian odzwierciedla dzisiejszy obraz Instytutu, jako jednostki nowoczesnej z bogatymi tradycjami i dużym doświadczeniem międzynarodowym.

Główne obszary działalności ITS - w którym jest najwięcej do zrobienia, a w którym wiele już zostało zrobione? Misją Instytutu jest przede wszystkim dążenie do ograniczenia negatywnych skutków rozwoju motoryzacji w obszarze bezpieczeństwa ruchu drogowego i ochrony środowiska oraz poprawy funkcjonowania i organizacji transportu samochodowego. Instytut wykonuje swe statutowe zadania poprzez:

*działania na rzecz bezpieczeństwa ruchu drogowego użytkowników dróg, w szczególności dzieci, młodzieży oraz osób niepełnosprawnych i starszych;

*działania na rzecz ochrony środowiska (badania emisji zanieczyszczeń pochodzących ze spalin, badania emisji hałasu);

*badania oraz ocenę poziomu bezpieczeństwa i niezawodności użytkowania pojazdów drogowych, w tym ochronę życia, zdrowia, mienia oraz środowiska, zagrożonych rozwojem motoryzacji i transportu;

*badania materiałów i konstrukcji stosowanych w budowie pojazdów;

*badania ekonomiczno-organizacyjne rynku transportowego;

*kreowanie rozwoju motoryzacji w kierunku zapewnienia coraz wyższego poziomu bezpieczeństwa użytkowników dróg.

Spośród wszystkich wymienionych wciąż nader ważną potrzebą jest praca nad poprawą bezpieczeństwa w ruchu drogowym. Mając wiedzę i doświadczenie wiemy jak łagodzić “drogowe patologie” kierowców. Naszym celem jest osiągnięcie “Wizji Zero”, czyli całkowitego wyeliminowania ofiar na skutek wypadków drogowych. Zadanie bardzo trudne, wymagające permanentnych działań związanych ze zmianą mentalności użytkowników dróg i edukacji od najmłodszych lat, ale jest to przysłowiowe “pro publico bono”.

Największe osiągnięcia Instytutu. Ku mojej radości Instytut Transportu Samochodowego jest doceniany za swoją działalność i może pochwalić się licznymi nagrodami i wyróżnieniami otrzymanymi w ciągu całego okresu funkcjonowania. Nagrody i wyróżnienia pochodzą m.in. od organizacji rządowych, samorządowych, społecznych, ale także od osób prywatnych. Na adres Instytutu spływają także podziękowania za współpracę i aktywność naukową w polskim życiu społeczno-gospodarczym. Wszystkie te wyrazy uznania sprawiają, iż pracownicy ITS są jeszcze bardziej zmotywowani do pracy. Efektem naszych działań są m.in. liczne wynalazki opatentowanych w Urzędzie Patentowym.

Nasi specjaliści mają szczególne zasługi w dziedzinie nowych materiałów i innowacyjnych technologii stosowanych w motoryzacji. Pod auspicjami Instytutu, wespół z Instytutem Odlewnictwa i innymi partnerami pracownicy zbierali najważniejsze branżowe laury, m.in. Złote Medale za prezentowane na Międzynarodowych Targach Innowacji, Nowych Technologii i Współpracy Gospodarczej Invest-Technology "Nowoczesne aluminiowe tarcze hamulcowe zbrojone cząsteczkami węglika krzemu o istotnie wydłużonym okresie użytkowania" oraz “Tłoki kompozytowe do silników spalinowych nowej generacji otrzymywane bezodpadową techniką prasowania w stanie ciekłym”. Otrzymaliśmy też wyróżnienie w konkursie Polski Produkt Przyszłości 2002 w kategorii Technologia Przyszłości za “Aluminiowe tarcze i bębny hamulcowe kompozytowe.” Co warte podkreślenia, Instytut Transportu Samochodowego jest jednostką opiniotwórczą, czego najlepszym dowodem jest częsta obecność ekspertów ITS w mediach, debatach i konferencjach branżowych.

Najważniejsze nagrody. Najwięcej splendoru przyniosły nam “Aluminiowe tarcze hamulcowe zbrojone popiołem lotnym-ALFA”, opracowane ze specjalistami z Instytutu Odlewnictwa, za które otrzymaliśmy także Nagrodę Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego za międzynarodowe osiągnięcia wynalazcze, podczas wystawy w Muzeum Techniki w Warszawie, Złoty Medal Międzynarodowych Targów Poznańskich, Złoty Medal z Wyróżnieniem Stowarzyszenia Polskich Wynalazców i Racjonalizatorów oraz Złoty Medal z wyróżnieniem 56 Światowych Targów Wynalazczości, Badań Naukowych Nowych Technik Brussels EUREKA 2007.

Nad czym pracuje obecnie ITS?

Nasze działania nie ograniczają się tylko do zakresu prac określonego statutem. Poszukujemy też nowych obszarów działalności. Promujemy, tworzymy i inicjujemy wiele akcji i inicjatyw społecznie użytecznych. W naszej pracy kierujemy się zasadami zgodnymi z duchem społecznej odpowiedzialności biznesu.

Obecnie wielką wagę Instytut wiąże także z planowanym utworzeniem Centrum Edukacji Dzieci i Młodzieży, wzorowanym na podobnych placówkach europejskich. Będzie tam prowadzone wychowanie komunikacyjne, głównie interaktywne, w formie zabaw dla dzieci i młodzieży w zakresie bezpiecznego uczestnictwa w ruchu drogowym oraz ochrony środowiska. Inicjatywa powstania takiego centrum zyskała już wiele przychylności zarówno w polskim parlamencie, Ministerstwie Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej, Ministerstwie Spraw Wewnętrznych, Ministerstwie Środowiska, samorządach, jak i w Komendzie Głównej oraz Komendzie Stołecznej Policji. Co więcej, istotnym współcześnie problemem staje się dbałość użytkowników dróg o środowisko naturalne. Dlatego intensyfikujemy prace w zakresie pojazdów z napędem hybrydowym i elektrycznym - zwracamy uwagę, że napędy te powinny wykorzystywać tzw. czystą energię, pozyskiwaną głównie ze słońca i wiatru. W służbie środowiska naturalnego wykorzystujemy również najnowszą aparaturę do kontroli emisji zanieczyszczeń z pojazdów drogowych w czasie ich eksploatacji. W przyszłości w specjalistycznych laboratoriach Instytutu rozwijane będą badania oraz przedsięwzięcia wdrożeniowe, związane z innowacyjnymi technologiami materiałowymi dla motoryzacji, tak by miały one ekologiczny i ultranowoczesny charakter. Nieustannie będą poszerzane również badania nad zastosowaniem w transporcie paliw alternatywnych, takich jak np. biometan, LPG, CNG, LNG, estry olejów roślinnych i alkohole. Przyszłość motoryzacji wymaga także prac nad diagnostyką pokładową czy nad rozwojem inteligentnych systemów transportowych. Planujemy również podjęcie tematu kompleksowych badań technologii recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji oraz produktów ich eksploatacji.

Plany na przyszłość? Przede wszystkim dalsze działania w kierunku unowocześniania Instytutu. Realizacja nowych zadań wymusza modernizację budynków. Opracowana koncepcja modernizacji jest śmiała, nowoczesna i atrakcyjna zarówno dla pracowników, jak i dla klientów Instytutu. Pozostaje życzyć sobie, by w przyszłości Instytut Transportu Samochodowego rozwijał się równie dynamicznie we wszystkich zasygnalizowanych kierunkach, jak miało to miejsce w okresie mijających 60 lat.

Dyrektor ITS dr inż. Andrzej Wojciechowski

7) …atrakcji było wiele

Po zamknięciu części oficjalnej, organizator zaprosił swoich gości do udziału m.inn. w zwiedzaniu Instytutu Transportu Samochodowego, do sprawdzenia się za kierownicą symulatora pojazdu osobowego, czy ciężarowego; do przeprowadzenia szeregu testów np. testu słonia; do poddania się badaniom psychologicznym dla kierowców; do zwiedzenia wystawy pojazdów historycznych itd. itd. Atrakcji było wiele.

(Fot.: PD@N – 434-121-133jm i 134its)

6) Gratulacje trwały kilka godzin. Atmosfera pełna życzliwości

(Fot.: PD@N - 434-107-119jm)

Pod adres dostojnego jubilata, Instytutu Transportu Samochodowego, podczas trwającej kilka godzin uroczystości obok zaplanowanych, oficjalnych wystąpień, składane były gratulacje i życzenia. Wielu przybyłych zabrało głos, niestety dla innych zabrakło czasu. Ustawili się więc w kolejce do dyrektora i składali mu je już mniej oficjalnie. Były to życzenia dotyczące działalności zawodowej, naukowej, ale też bardzo wiele osobistych, wszystkie bardzo przyjacielskie. Reakcja tygodnika PRAWO DROGOWE @ NEWS została zaszczycona zaproszeniem na Jubileusz. Także w imieniu swoich Czytelników złożyła uszanowanie.

I jedno zdanie naszego podsumowania: mimo bardzo niesprzyjających warunków pogodowych, Jubileusz przebiegał w bardzo radosnej atmosferze. Popatrzcie Państwo na te uśmiechy na naszych fotkach. Dawno nie uczestniczyliśmy w spotkaniu tak jednoznacznie pełnym życzliwości.

5) Pracownicy ITS odznaczeni

(Fot.: PD@N 434-95-106jm)

Ceremonialnego wręczenia odznaczeń państwowych i resortowych oraz medalu “Za zasługi dla ITS" dokonał sekretarz stanu w Ministerstwie Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej Tadeusz Jarmuziewicz. Wśród wyróżnionych szczególnie zasłużeni pracownicy Instytutu Transportu Samochodowego.

News to miejsce na Twoje ogłoszenie

Witamy, proponujemy kolejną bezpłatną usługę. Na łamach tygodnika PRAWO DROGOWE@NEWS proponujemy zamieszczanie krótkich ogłoszeń. Ogłoszenia, komunikaty czy informacje tematycznie powinny być ściśle związane z tematyką serwisu. Także w ten sposób chcemy Państwu ułatwiać dostęp do wszelkich informacji związanych z bezpieczeństwem ruchu drogowego. Redakcja zastrzega sobie prawo regulacji terminów publikacji przesyłanych materiałów, a także prawo odmowy ich umieszczenia w ramach newsa. Oferta nasza nie dotyczy informacji handlowych.

Przyślij swoje ogłoszenie: tygodnik@prawodrogowe.pl